Nu ook Hulsberg met stip op de kaart
Hulsberg (Limburgs: Hölsberg) is een dorp in de gemeente Beekdaelen in het zuiden van Nederlands Limburg. Op 1 januari 2023 woonden er 3.905 mensen. Tot 1982 was Hulsberg een zelfstandige gemeente, waarna het tot 2019 behoorde tot de gemeente Nuth. Een deel van het gebied van de voormalige gemeente Hulsberg kwam bij de gemeente Valkenburg aan de Geul en een deel ging naar Voerendaal. In 1941 was er bij een grenscorrectie al 0,96 km⊃2; (met 919 inwoners) aan de gemeente Valkenburg-Houthem toegevoegd.
Geschiedenis
Hulsberg werd voor het eerst vermeld in 1147 als Huleberga. De naam betekent "bij de met hulst begroeide berg". Het dorp werd onder andere oude schrijfwijzen genoemd als: Hulsberge (1154) en Hulesberge (1178). Het ontwikkelde zich als driesdorp. De Dries is de huidige Kerkheuvel en van daaruit vond bebouwing plaats langs de Kerkstraat en de Kerkbergweg. Vervolgens breidde het dorp zich uit langs de Raadhuisstraat en de Wissengrachtweg. Het dorp werd in 986 geschonken aan de Sint Remigiusabdij van Reims, die van de plaats een proostdij maakte. De Rooms-Katholieke parochie H. Clemens is in 1202 gesticht. Tijdens het Franse bestuur is tegen het einde van de 18e eeuw de gemeente Hulsberg ontstaan uit het kerspel of de parochie Hulsberg, die sinds mensenheugenis deel uitmaakte van het koninklijk domeingoed van Meerssen. Hulsberg behoorde tot het Land van Valkenburg. Het had geen eigen schepenbank maar viel onder de hoofdbank Klimmen. Tot en met 1981 was Hulsberg een zelfstandige gemeente, terug te zien aan een putdeksel met het opschrift "Gemeente Hulsberg" in de stoep op de Nieuweweg (van Valkenburg naar Hulsberg). Het gemeentehuis bevond zich boven aan de schoolstraat, waar nu nog de voormalige toren als kunstwerk is overgebleven.