Op N 51°42.322'-E 4°23.812' is een groot (gratis) parkeerterrein.
De Volkerakdam is een secundaire dam. Dat betekent dat de dam
bedoeld was om andere primaire dammen, zoals de
Oosterscheldekering, de Brouwersdam en de Haringvlietdam mogelijk
te maken. De Volkerakdam heeft zowel een verbindende als een
scheidende functie.
Aan de ene kant verbindt de dam Noord-Brabant, Goeree-Overflakkee
en de Hoekse Waard met elkaar.
Aan de andere kant scheidt de dam drie wateren: het Hollandsch
Diep, het Haringvliet en het Volkerak. In feite bestaat de dam uit
drie delen die samenkomen op het Hellegatsplein. Het geheel ziet
eruit als het Mercedes-teken.
1. Een dam van het Hellegatsplein naar Goeree-Overflakkee.
2. Een dam met sluis van het Hellegatsplein naar
Noord-Brabant.
3. Een brug van het Hellegatsplein naar de Hoekse Waard.
Ten westen van Willemstad liggen de Volkeraksluizen.
De sluizen zijn gebouwd als onderdeel van het Deltaplan. In het
Volkerak moest een secundaire dam aangelegd worden om de
Oosterschelde en het Haringvliet af te kunnen sluiten. Door de
afsluiting van het Volkerak, die in 1969 was gepland, zou echter
ook de enige scheepvaartroute tussen enerzijds Rotterdam en
Duitsland en anderzijds Antwerpen en Frankrijk worden geblokkeerd.
Dit werd onaanvaardbaar geacht. Daarom werd besloten om in de aan
te leggen dam een sluizencomplex te bouwen.
De eerste twee binnenvaartsluizen werden in 1967 in gebruik
genomen. In 1977 werd het complex uitgebreid met een extra sluis
voor de binnenvaart en een aparte recreatie sluis voor
jachten.
Daarnaast werd nog een inlaatsluis gebouwd.
De beroepsvaartsluizen hebben elk een lengte van 325 meter en een
breedte van 24 meter. De jachtensluis is 142 meter lang en 16 meter
breed. Om extra hoge schepen de rijksweg A29 te laten passeren ligt
over oostelijke sluiskolk een basculebrug. Er passeren jaarlijks
ongeveer 110.000 beroepsvaartuigen met een laadvermogen van
200.000.000 ton en ongeveer 148.000 jachten. De totale oppervlakte
van het object is ca. 300 hectare, waarvan 200 hectare water en 100
hectare land.
In 1988 werd dit object vermeld in het Guinness book of records als
grootste binnenvaartobject van de wereld.
De nabij gelegen Hellegatsplaten waren vroeger een groot
intergetijdengebied met behoorlijk grote verschillen tussen eb en
vloed. De eb- en vloedstromen waren krachtig en sleten diepe geulen
uit. Bij harde wind of storm, in combinatie met op- of afgaand
water, waren de Hellegatsplaten voor schippers een gebied met veel
gevaren. De naamgeving van de geul, het Hellegat, herinnert aan
deze gevaren.
Het gebied zoals het nu is, is in 1987 ontstaan toen door de
Philipsdam de afsluiting van het Krammer-Volkerak een feit werd. Al
snel ontstond er een gebied dat werd doorsneden met kreken,
meertjes en poelen.
Voor de afsluiting van de Krammer-Volkerak was de bodem zout. De
platen kwamen alleen bij laag water droog te liggen. Na de
afsluiting is het waterpeil vrij constant geworden, waardoor de
Hellegatsplaten gedeeltelijk het hele jaar droog kwamen te liggen.
Bovendien werd het zoute water na de afsluiting zoet. Het zand in
de bodem raakten daardoor al spoedig ontzilt. Voor een deel zijn
deze inmiddels met bossen begroeid. De lagere kleiachtige delen
zijn nu nog steeds zout en daar groeien specifieke
zoutwaterplanten, zoals zeekraal en zeester. Dikwijls ligt een
strook van deze zoute grond midden in een terrein waar de bodem
ontzilt is. Zodoende zijn er plaatsen met zoutwatervegetatie
temidden van zoetwatervegetatie. Dat maakt dit natuurgebied zo
bijzonder.
Om te voorkomen dat het hele gebied geheel begroeid zou raken met
bos, zijn er in 1993 Heckrunderen en Fjordenpaarden geplaatst voor
de begrazing. Deze dieren behoeven weinig verzorging en kunnen het
hele jaar buiten blijven, waardoor de natuurlijke begrazing het
best wordt nagebootst.
De Hellegatsplaten zijn vooral voor vogels een interessant
gebied. Bijzondere broedvogelsoorten zijn: bruine kiekendief,
blauwborst, kluut, visdief, grauwe gans en zwartkopmeeuw.
Bron: Deltawerken en Watersportvereniging
Ooltgensplaat.