Wormer-&Jisperveld:van Veenmoeras tot Graseilanden EarthCache
This cache has been locked, but it is available for viewing.
Wormer-&Jisperveld:van Veenmoeras tot Graseilanden
Related Web Page
Please note Use of geocaching.com services is subject to the terms and conditions
in our disclaimer.
ENGLISH: This time I did not translate the text for this (earth) cache, as I usually make all my caches bilingual. But all the information needed to log this cache can be found on an information tablet that is written in Dutch only... That's the reason why this cache is written in the Dutch language only... Sorry about that... Feel free to send me a message if you need more information.
Wormer- en Jisperveld
Het Wormer- en Jisperveld is een natuurgebied van ca 2000 ha, liggend tussen Wormer, De Rijp, Purmerend en Wormerveer, waarvan 641 ha in beheer bij Natuurmonumenten. Een deel van het natuurgebied is een Natura 2000-gebied (een Europees netwerk van beschermde natuurgebieden) onder de naam Wormer- en Jisperveld & Kalverpolder.
Het Wormer- en Jisperveld is gelegen ten noorden van de Zaanstreek en omsloten door de Zaan, de dijken tussen Wormer en Oostknollendam, de ringvaart naar Spijkerboor, het Noordhollands Kanaal naar Neck en Purmerend en het dorp Jisp dat aansluit op Wormer.
Van oorsprong is het Wormer- en Jisperveld een veenmoeras. Ruim 1000 jaar geleden is dit gebied al door mensen in cultuur gebracht. Sloten werden gegraven om het water af te voeren. Niet vanwege de turfwinning, daar was het veen te zilt voor, maar om land te winnen. Of en zo ja, hoelang het gebied na de ontginning, vanaf circa het jaar 1000, zoals destijds gebruikelijk, gebruikt werd voor akkerbouw is niet zeker, maar duidelijk is dat het gebied door inklinking snel is gedaald zodat het, zoals veruit de meeste veengebieden in Holland, na enige tijd alleen nog geschikt was voor het houden van melkvee. Het gebied ligt nu tussen de één en twee meter onder NAP. Door het graven van sloten voor de waterafvoer, ontstonden eilanden van gras. Gevolg is dat het vee per boot van eiland naar eiland gevaren moet worden. Dit type gebied werd de motor achter de vee- en kaas-economie waar de steden waar deze kaas werd verhandeld, Alkmaar en Edam, bekend van zijn geworden.
Het Wormer- en Jisperveld is een goed voorbeeld van vaargebied in een veenweidelandschap. Machines en koeien vervoeren in dit gebied is tijdrovend en daardoor duur. Daardoor heeft de landbouw het moeilijk in dit gebied.
Romeinse tijd
In de Romeinse tijd maakte het gebied deel uit van een enorm veenmoeras dat zich uitstrekte vanaf de noord-Hollandse kust tot ver voorbij Friesland en Overijssel. De Waddenzee en de Zuiderzee bestonden nog niet, wel werd het gebied doorsneden door grote en kleine veenstromen die op enkele plaatsen wat breder waren en meertjes vormden. Aan de randen van dit onherbergzame moeras woonden mensen, Friezen genaamd. Ze hadden hun huizen gebouwd op de hoge zandruggen of strandwallen die het moeras van de zee afschermden. Ook woonden ze op terpen die ze zelf hadden opgeworpen. In Friesland en Groningen zijn deze terpen nog te zien, in Noord-Holland worden ze alleen bij opgravingen aangetroffen omdat ze door hun gewicht in het veen zijn weggezakt. Op deze hogere gronden waren landbouw en veeteelt de belangrijkste middelen van bestaan. Het moeras, dus ook het huidige Wormer- en Jisperveld, werd alleen binnengetrokken voor de jacht op elanden, bevers, otters en ander wild dat hier rondzwierf. Dat het gebied regelmatig werd bezocht blijkt uit woorden als "Jisp"; en "Zaan". Dit zijn prehistorische namen die tot op de dag van vandaag in gebruik zijn gebleven en alleen wanneer een gebied regelmatig door mensen wordt doorkruist blijven dergelijke namen bewaard.
Loggen van de cache
Om deze cache te mogen loggen, moet je uiteraard op bovenstaande coördinaten zijn geweest èn op de coördinaten van het waypoint "Landschap". Op bovenstaande coördinaten vind je een bordje (let op: is gemaakt voor kanovaarders dus gericht naar het water, maar het is vanaf de kant ook te lezen! Wees voorzichtig!) waarop je de antwoorden op de volgende drie vragen kan lezen:
1) In welk jaar is de Schaalsmeer drooggelegd?
2) Hier op de eilanden grazen ook runderen (een tijdje geleden nog Franse "Limousins", tegenwoordig "gewone" koeien). Maar waar zorgen deze voor (m.b.t. de bodem)? En waarom (lees: voor wie) is dit belangrijk???
3) Welke weidevogel, die hier in het voorjaar broedt (samen met bijna alle andere in Nederland voorkomende weidevogels) staat hier op het bordje afgebeeld? (De naam staat eronder!!)
Loop nu zo'n 350 meter verder, naar de coördinaten N 52° 30.585' E 004° 48.416'. Hier is een mooi plekje voor foto's (maar post deze niet in je log!).
4) Beschrijf zo goed mogelijk wat je ziet richting het zuidoosten, met name op geo(morfo)logisch gebied. Wat voor grond/bodem denk je aan te treffen "aan de overkant"?
5) Op ongeveer 100 meter in zuidelijke richting staat een klein "man made" object. Wat is dat en waar is het voor?
Stuur me een email met je antwoorden. Vink wel even het vakje "email-adres meesturen" aan, dat maakt antwoorden voor mij een stuk eenvoudiger... Logjes waarin antwoorden zijn verwerkt worden verwijderd...
Antwoorden die uit “de database” komen (en dus niet zelf beantwoord), worden NIET goedgekeurd!!! Bij twijfel of de plaats daadwerkelijk door het team is bezocht, wordt het log verwijderd!!! Je MOET op beide locaties zijn geweest en zèlf de antwoorden hebben geschreven. Geen “copy-paste” uit de earthcache database...
NB: Ik krijg toch nog regelmatig mailtjes waarop ik NIET kan replyen (komend vanuit noreply@geocaching.com). S.v.p. het vakje "email-adres meesturen" aanvinken!!!!! Dank je!!! Doe je dat NIET, krijg je ook géén antwoord van mij!! En mochten er dan problemen zijn met de antwoorden, wordt je logje zonder opgaaf van reden verwijderd!
Een FOTO van jezelf of je team voor de boerderij of ergens in de polder wordt zéér gewaardeerd (maar geen foto's posten die antwoord zouden kunnen geven op de gestelde vragen)!
Met dank aan Wikipedia en Natuurmonumenten voor de informatie. Tevens dank aan de Poelboerderij voor het geven van toestemming voor deze Earth Cache.
Additional Hints
(Decrypt)
[Vind het infobordje op bovenstaande coördinaten. Let op: het is een kano-uitstappplaats en het bordje staat dus gericht naar het water! Val er niet in! Ga ook naar het extra waypoint dat is genoemd in de tekst!]
Treasures
You'll collect a digital Treasure from one of these collections when you find and log this geocache:
Loading Treasures