Remunjs
Het Roermonds (Remunjs) is het stadsdialect van Roermond. Net als bijvoorbeeld het Sittards is het Roermonds hoofdzakelijk Midden-Limburgs van aard.
Typerend voor het Roermonds zijn onder meer de woorden det en hert, waarvan de Zuid-Limburgse tegenhangers dat en hart zijn. Een ander typisch kenmerk van het Roermonds is het ontbreken van tweeklanken die in de naburige dialecten wel voorkomen. De uit het Middelnederlands afkomstige diftongen ie en oe worden dus niet uitgesproken als ieë en oeë - zoals bijvoorbeeld in het Weerts en Venloos - of als ie en oe zoals bijvoorbeeld in het Maastrichts - maar als ee en oo. De Roermondse woorden voor heer en mooi zijn dus heer en sjoon, terwijl dit in andere Limburgse dialecten hieër en sjoeën is. Een soortgelijke klankverschuiving heeft zich voorgedaan in het Standaardnederlands, maar deze ontwikkeling staat volledig los van die in het Roermonds, dat aan alle kanten wordt omringd door dialecten waar de overeenkomende vormen hieër en sjoeën, heeër en sjoan of hier en sjoen zijn. Typisch voor onder meer het Roermonds en Tegels is verder de klankgroep -sj, waar het Venloos sch- heeft (sjoon - schoeën).
Het Roermondse woord voor oud is aad, terwijl dit in noordelijker gelegen dialecten ald en in zuidelijker gelegen dialecten aud is. In de negentiende eeuw kende ook het Roermonds de vorm ald, die echter onder druk van verbogen vormen als aje(n) en aaj in aad is veranderd. Daarentegen is de vorm zalt, die naar analogie eigenlijk zaat had moeten worden, in het Roermonds wel bewaard gebleven.
Wanneer het Roermonds wordt vergeleken met naburige dialecten, valt verder nog op dat het Roermonds vaak een ie heeft voor n of s in plaats van een i.
Bijvoorbeeld: Kiendj, pies mer op de ker, mer neet op 't brood!
Gezegdes
In het remunjs komen een aantal typische gezegden voor die je buiten de regio niet/ niet zo vaak hoort. Deze is er een van en als een roermondenaar dit tegen je zegt is hij meestal klaar met je.
Waat tunk dich tied om unne baer te vange?
De regeltjes
Naar aanleiding van vragen die we kregen of je nou wel of niet met een bootje de vijver op mag hebben we navraag bij de gemeente gedaan en (nogmaals) de plaatselijke verordening door gespit. De status tot nu (22-06-2012) is als volgt: Volgens de APV is hiervoor niets geregeld, wel kan de eigenaar (in dit geval de gemeente) de toegang ontzeggen door het plaatsen van het bord "eigen terrein" verboden toegang art 461 wetboek van strafrecht, echter het plaatsen van dit soort borden heeft niet de voorkeur van de gemeente.
Met het oog op oeverbescherming/ bescherming flora en fauna kan ik me voorstellen dat de gemeente haar standpunt in de toekomst wijzigt als blijkt dat er een grote toeloop op de cache is. Gezien het type cache en de manier waarop een goed geocacher met de natuur en omgeving omgaat voorziet de perceel beheerder hier geen problemen.
|
Hou de plaatselijke regels in de gaten en doe svp geen gevaarlijke dingen. Veiligheid boven alles!
|
|
Hierbij wil ik de gemeente Roermond bedanken voor de toestemming om deze cache te mogen plaatsen.
|
De serie
favorite points zijn welkom.