GC3JKVG Rondje Brugse Poort (Multi-cache) in Oost-Vlaanderen, Belgium created by BE Trekkies

This cache has been archived.

HartenDame:
Deze geocache wordt gearchiveerd wegens te lang op inactief staan.

Geocaches die door een reviewer gearchiveerd werden nadat je een waarschuwing kreeg kunnen niet uit het archief gehaald worden.

GC3JKVG ▼

A cache by BE Trekkies Message this owner

Hidden : 5/4/2012

Difficulty:

Terrain:

Size: Size: small (small)

Join now to view geocache location details. It's free!

Watch

How Geocaching Works

Please note Use of geocaching.com services is subject to the terms and conditions in our disclaimer.

Geocache Description:

NIEUWE FORMULE EN EINDCOORDINATEN SINDS 06/08/2013

Deze cache heeft tot doel je laten kennis te maken met De Brugse Poort, één van de oudste volkswijken van Gent. We leiden je doorheen de buurt via een 13-tal waypoints waar je bij elk waypoint iets over de buurt te weten komt en waar je ook telkens ter plaatse een aanwijzing moet zoeken en noteren. Door op het einde de gevonden informatie te combineren, moet je er in slagen om de eindcoördinaten van deze multi te vinden. Een deel van deze multi kun je allicht vanuit je luie zetel oplossen door gebruik te maken van Internet. Het zou echter jammer zijn dat je hierdoor een mooi en voor velen onbekend stukje van Gent mist. We raden je dan ook aan om deze toch in levende lijven te maken, liefst te voet of met de fiets.

De totale tocht is ongeveer 4,5 km lang. Pas bij de eindcoördinaten op indien je je kinderen mee op cachingtocht neemt en neem geen onnodige risico's. Gebruik je beste stealth modus! Speciaal gereedschap heb je voor deze multi niet nodig. De container is een box met logboekje, pen en enkele goodies (bij het leggen ook 3 splinternieuwe TB's die staan te trappelen om losgelaten te worden!)

De Brugse Poort situeert zich in het noordwestelijk deel van Gent, in de 19e-eeuwse stadsgordel. Tussen de Leie en het kanaal Gent-Oostende vinden we nog vele sporen van het industriële verleden van Gent. De buurt groeide zonder stedenbouwkundige voorwaarden, vandaar het chaotische stratenpatroon. Oude textielfabrieken zijn vandaag gerenoveerd tot grote winkels of wachten in vervallen toestand op een nieuwe bestemming. Lange smalle straten doorkruisen de wijk. Tussen de kleine arbeidershuisjes staan er hier en daar met dichtgetimmerde deuren en ramen voorzien van de 'onbewoonbaarverklaring'. Andere zijn dan weer helemaal opgekuist.

Hetzelfde fenomeen zien we bij de typische Gentse beluikjes. Dat zijn erfjes van arbeidershuisjes die eertijds door de textielbazen werden opgetrokken om de arbeiders zo dicht mogelijk bij de fabriek te huisvesten en meteen aan hen te binden. Het ene beluikje is helemaal gerestaureerd, de huisjes worden behoorlijk duur verhuurd en trekken een nieuw publiek aan van jonge gezinnen en studenten. Het andere staat er vrij troosteloos bij en biedt onderdak aan oudere Gentenaars, alleenstaande moeders, mensen zonder papieren, enz.

Met dank aan Ester Van Den Broeck en Katelijne Tijsebaert voor het vergaren van heel wat historische gegevens en aan Peter Dewit, buurtwerker in de Brugse Poort voor het ter beschikking stellen van de tekst “Textielrondleiding doorheen de Brugse Poort”.

Waypoint 1 N 51 03.419 E 003 42.588

We vangen onze tocht aan op de plek waar zich vroeger een van de toegangspoorten tot Gent bevond nl. de Brugse poort. Deze poort lag op de heirbaan tussen Brugge en Keulen. De eerste poort werd gebouwd op de linkeroever van de Coupure in het begin van de 14de eeuw en werd na vele herstellingen definitief neergehaald in 1860, net na de afschaffing van de octrooirechten. Een tweede poort richtte men hier op het kruispunt op in 1577. Ook deze tweede poort moest er aan geloven toen Jozef II er in 1782 het bevel toe gaf, dit nadat de poort helemaal in verval was geraakt.

Het standbeeld dat je hier ziet is niet dat van Jozef II maar wel dat van Joseph Guislain. Deze Gentse medicus specialiseerde zich in geestesziekten en was een van de eerste dokters die een krankzinnige niet zag als een soort behekst wezen, maar als een zieke. Hij bevrijde de geesteszieken van de boeien (je merkt de ketens onderaan het standbeeld) en haalde ze weg uit de vochtige cellen waarin ze voordien werden opgesloten. Mede onder zijn impuls werd er in 1857 net buiten de wijk van de Brugse Poort een nieuw psychiatrisch centrum gebouwd.

Dit standbeeld werd ingehuldigd op 10 juli 1887 en werd gemaakt door een artiest bij de Companie des Bronzes in Brussel. Boven het jaartal vind je de naam van de artiest.

A = letterwaarde van de naam en voornaam van de artiest (A=1, B=2, ..., Z=26) =
Tip: de naam telt 10 letters en de 2de letter is een hoofdletter H

Waypoint 2 N 51 03.462 E 003 42.450

Je staat hier nu op de Bargiebrug (veel mensen spreken over de Phoenixbrug als verlengde van de Phoenixstraat). Dit is de plaats in Gent waar een van de Leie-armen uitmondt in de overgang tussen het kanaal Gent-Brugge-Oostende (ook de Brugse Vaart genaamd) en de Coupure. De graafwerken voor dit 46 km lange kanaal startten in 1613 onder leiding van Hollandse specialisten en werd overwegend met de hulp van Engelse handenarbeiders en na veel hindernissen afgewerkt in 1623.

Van zodra het kanaal tussen Gent en Brugge klaar was, werd er een luxueuze waterkoets, de Gentse Barge (vandaar de naam van deze brug) ingelegd tussen beide steden. De reis gebeurde per trekschuit die met paarden werd voortgetrokken en duurde ongeveer acht uur. Er was één tussenstop in Aalter, daar werden de paarden gewisseld. Dagelijks vertrok er een barge zowel vanuit Gent als vanuit Brugge. Omdat toentertijd de reis per schip veel comfortabeler was dan een reis over de weg en de barge van alle comfort voorzien was, ook culinair, werd deze pendeldienst voor veel hoogwaardigheidsbekleders de favoriete manier van reizen tussen Gent en Brugge. Na de aanleg van de Coupure (1751 – 1753) vaarde men door tot aan de Graslei. In 1838 bij de aanleg van de spoorlijn verdween de dagbarge. De laatste barge deed tot 1908 dienst als nachtschuit waarna deze tot brandhout werd herleid.

Op deze brug vind je een aantal bronzen platen terug waarop de bargie staat afgebeeld. Hoeveel van deze bronzen platen vind je hier?

B = aantal bronzen platen waarop je de bargie kan zien =

Waypoint 3 N 51 03.529 E 003 42.319

Hier komen we uit in een weinig gekend gedeelte van de Phoenixstraat nl. het pleinbeluik “Koer Vercruysse“. Je vindt hier in totaal 38 huisjes terug, gegroepeerd rondom een vierkant geplaveid binnenplein met middenin nog een huizenblok van negen huisjes. Deze huisjes werden vroeger bewoond door de arbeiders die tewerk werden gesteld in de omringende fabrieken uit deze wijk. De oudste huisjes hier dateren al van 1840. Tegen 1904 telde de Brugse Poort niet minder dan 124 van dergelijke beluiken! Vandaag zijn er daar helaas nog maar weinig van overgebleven.

De bewoners van dergelijke beluiken waren voor hun watervoorziening vaak aangewezen op slechts één gemeenschappelijke waterpomp. In dit beluik vind je deze waterpomp nog terug. Ga er even naar op zoek en noteer het huisnummer aan de rechterzijde van deze pomp. En met wat geluk kom je zelfs de oudste inwoner van dit beluik tegen en krijg je er een rondleiding bovenop. Begin 2012 was hij 78 jaar en zolang woonde hij er toen ook al!

C = huisnummer rechts van de waterpomp =

Waypoint 4 N 51 03.580 E 003 42.296

Na onze passage aan het pleinbeluik Koer Vercruysse, vinden we hier het bekendste beluik van de Brugse Poort terug nl. de zogenaamde "Konijnenpijp" in de Goudensterstraat. De toenmalige eigenaar opteerde hier voor een groot pleinbeluik met veertig huisjes en op het begraasde middenplein stonden indertijd vierkante en achthoekige gebouwtjes met sanitair en pompen. Recht voor je zie je een grote houten muurkapel die herinnert aan de cholera-epidemie van 1866. Wanneer een buurt gespaard bleef van een epidemie werden er als bedanking centen opgehaald om er een cholerakapelletje mee te sponsoren (dit was eveneens het geval in het beluik Koer Vercruysse).

Cholera (braakloop) is een infectieziekte van de darmen die zich vooral in de 19^e eeuw voordeed. Deze ziekte kenmerkt zich door hevige diarree en veel vochtverlies. De ziekte werd overgebracht via besmet water. Dat kon door het drinken van besmet water, maar ook door het eten van rauwe vis die in vervuild water had gezwommen of door het eten van groente die in besmet water was gewassen.
Boven welk huisnummer vinden we deze cholerakapel?

D = Huisnummer cholerakapel Konijnenpijp =

Waypoint 5 N 51 03.565 E 003 42.219

Je staat hier t.o.v. het Emilius Seghersplein aan een monument waar de Gentse helden uit de 1ste en 2de WO worden herdacht. Op het paneel met de namen van de helden uit de 2de WO, vinden we zowel soldaten als burgerlijke slachtoffers. Naast o.a. krijgsgevangenen en gefusiljeerden vinden we hier ook 2 namen van mensen die tijdens deze oorlog vermist geraakten. Wat is de letterwaarde van de meest linkse van beide namen (naam en voornaam)?

E = letterwaarde van de volledige naam van de linkse vermist (A=1, B=2, ..., Z=26) =
Tip: driekoningen

Waypoint 6 N 51 03.596 E 003 42.252

Je steekt terug de straat over en gaat in de richting van het parkje achter het Emilius Seghersplein. Dit parkje is helaas vooral berucht als ontmoetingsplek voor dealers en gebruikers van heroïne (vijf jaar geleden werden hier door de gemeenschapswachters nog dagelijks 30 zwerfspuiten aangetroffen!) maar door verschillende ingrepen van de stad (o.a. het verwijderen van struikgewas) werd dit parkje weer opnieuw leefbaar. Je vindt hier dan ook een speeltuintje waar kinderen zich helemaal in kunnen uitleven. Hoeveel glijbanen tel je hier?

Team miauwkes meldde ons dat de speeltuin wordt heraangelegd en dat er geen glijbanen meer te zien zijn. Deze krijgen jullie daarom cadeau.
F = aantal glijbanen = 3
Tip: een houten loopbrug dient niet om van af te glijden!

Waypoint 7 N 51 03.703 E 003 42.186

We bevinden ons hier in de Beukelaarstraat, aan de zij-ingang van de vormalige vuurvastesteenbakkerij Keller-Sugg. Dit was in de 19de eeuw de enige steenbakkerij in Gent en het is een waar staaltje van industrieel erfgoed dat we hier te zien krijgen. In totaal staan er op dit terrein vier steenovens van het relatief zeldzame “klooster”-type. In de 19de eeuw werden hier “cornues” (vuurvaste kokers voor het gesmoord schroeien van steenkool tot cokes waarbij lichtgas vrijkwam) vervaardigd voor gasfabrieken. Na de uitvinding van de elektriciteit in 1890 werd noodgedwongen overgegaan tot de aanmaak van vuurvaste stenen voor industriële toepassingen en stoomketels, naast “chamotte”, fijn gemalen vuurvaste steen voor keramisten. Sedert 1956 is hier de gekende handel in keramische grondstoffen Colpaert gevestigd, dé speciaalzaak voor de professionele en amateur-keramist en beeldhouwer. Je vindt er alles van grondstoffen en gereedschap tot ovens.

Wat vooral opvalt op deze site, zijn de vierkante schoorstenen die de vuurovens bekronen (meestal zijn schoorstenen rond van vorm). Hoeveel van deze grote vierkante schoorstenen kun je zien vanop de plek waar je hier staat?

G = aantal zichtbare vierkante schoorstenen =

Waypoint 8 N 51 03.749 E 003 42.112

Nadat je de Beukelaarstraat verlaten hebt, kom je via de Groendreef uit in de parallel gelegen Abrikoosstraat. Dit is het derde en voorlaatste beluik dat we tijdens deze multi zullen tegenkomen.

De oorspronkelijke naam van dit steegbeluik luidde “Koer van Loo” en het werd tussen 1864 en 1876 gebouwd in 2 fasen in opdracht van de houtkoopman Bernard van Loo die op deze manier zorgde voor woongelegenheid voor zijn arbeiders. Indertijd stonden hier in totaal 47 huisjes maar nadat de stad Gent het geheel aankocht in 1978 in het kader van een renovatieproject, verdween heel het middenblok om zo meer ruimte te creëren. De huisjes werden tevens voorzien van modern comfort.

Je merkt dat er nog enkele huisjes onbewoond zijn, o.a. het hoekhuisje waar je nu voor staat. Dit huisje werd niet mee gerenoveerd tijdens de vorige renovatiecampagne en werd gebruikt voor de opslag van materiaal voor de arbeiders van de stad. Bij een volgend renovatieproject (voorzien samen met de ganse Abrikoosstraat) zal dit huisje allicht worden toegevoegd aan het naastgelegen woonhuis.

Op de gevel van dit huisje zie je rechts van de deur een klein wit, rood omrand vierkant plaatje hangen. Wat is de som van de letterwaarde van de 2 zwarte “letters” die je op dit bordje terugvindt?

H = letterwaarde van de 2 zwarte “letters” op het bordje (A=1, B=2, ..., Z=26) =
Tip: er is er een grote bij

Waypoint 9 N 51 03.707 E 003 41.786

Van de Abrikoosstraat gaat het richting Fonteineplein (opgepast bij het oversteken van de drukke Bevrijdingslaan!).

In 2002 startte de Stad Gent met het stadsvernieuwingsproject ‘Zuurstof voor de Brugse Poort’. Met dit project heeft de Stad Gent aandacht voor de zwakke weggebruiker en wil ze de wijk meer groen geven door nieuwe buurtparken en private tuinuitbreidingen aan te leggen. De heraanleg van het Fonteineplein kaderde helemaal binnen dit project en het plein combineert dan ook diverse functies (basket, fietsende kinderen, ontmoetingsplek moeders, ontmoetingsplek jongeren aan de picknicktafel, fonteintjes, spelende kleine kinderen …). Via het Fonteineplein en de Kastanjestraat werd een ‘Rode Loper’ voor voetgangers en fietsers aangelegd door de wijk. De Rode Loper brengt de verschillende buurtvoorzieningen (parken, school, crèche, theater, kringloopwinkel, enz.) met elkaar in contact. De rode strook verbindt de Brugse Poort ook met het nieuwe stadspark ‘de Groene Vallei’ waar je straks nog zal passeren.

Waar de naam van dit plein van afkomstig is, is onduidelijk maar vast staat wel dat men er bij de heraanleg van dit plein voor koos om net hier fonteintjes in vierkante metalen roosters aan te leggen. Hoeveel fonteinen tel je hier (in de winter werken deze niet maar dan tel je eenvoudig het aantal metalen roosters)?

I = aantal fonteintjes (= aantal rasters) =

Waypoint 10 N 51 03.483 E 003 41.676

Via de Boerderijstraat en de Appelstraat gaat het richting Charles de L’Epéeplein. Onderweg kom je nog een klein steegbeluikje tegen tussen de nummer 34 en 16 in de Boerderijstraat.

De allereerste school voor dove kinderen werd omstreeks 1760 in Frankrijk opgericht door priester Charles-Michel de l’Epée. De l’Epée merkte dat de kinderen onderling een vorm van gebarentaal gebruikten. Hij was van mening dat gebarentaal de ,,natuurlijke’’ taal van dove mensen was, maar vond de taal niet helemaal geschikt om de kinderen het Frans te leren. Daarom ontwierp hij een eigen communicatievorm waarin de Franse gesproken taal gecombineerd werd met een aantal gebaren die de kinderen gebruikten en een aantal door De l’Epée zelf bedachte gebaren.

In de Appelstraat werd in 1861 een school gebouwd voor het onderwijs van doofstommen, het Stommenhuis in de volksmond. Op 8 oktober 1862 gingen hier de lessen van start en na een tijdje werd er zelfs een bakkerij en drukkerij in gebruik genomen. Bijna 100 jaar later, in 1958 werd het pand verlaten om te verhuizen naar een gloednieuw instituut in Gentbrugge.

Op het Charles de L’Epéeplein vindt er elke week een boerenmarkt plaats. Op het plein vind je een bord met de aanduiding wanneer deze markt juist plaatsvindt. Op de hoeveelste dag van de week vindt ze plaats?

J = rangorde van de dag waarop de wekelijkse boerenmarkt plaatsvindt =

Waypoint 11   N 51 03.539 E 003 42.071

Een rondleiding doorheen de Brugse Poort zou onvolledig zijn zonder ook te passeren langs het Pierkespark, hét sociaal-culturele hart van de Brugse Poort. Ook dit parkje is het resultaat van het reeds vernoemde project zuurstof voor de Brugse Poort. Rond dit park bevinden zich enkele ‘parkpartners‘ nl. De Kringloopwinkel, het sociaalartistiek project Bij‘ De Vieze Gasten, het sociaal koffiehuis Trafiek (loop er zeker even binnen voor een lekkere koffie of thee met pannekoeken), het Marokkaans restaurant Safi Safi en tot slot het bedrijfje Skil. Het is opmerkelijk dat dit parkje pas officieel geopend werd begin oktober 2010 en dat het ondertussen al de belangrijkste trekpleister van de Brugse Poort werd.

Een opvallend item in dit park zijn de looplijnen en zitbanken die bekleed werden met 179 m2 mozaïek. Om dit project tot een goed einde te brengen (er moet nog een klein gedeelte ingeplakt worden), werd een beroep gedaan op de vele buurtbewoners die o.a. tijdens een 24 uur durende marathon mazaïekleggen, dag en nacht de handen uit de mouwen kwamen steken. Al meer dan 200 Gentenaars droegen op deze manier letterlijk hun steentje bij bij het aanleggen van dit parkje.

Het grote gebouw dat je hier ziet staan en waar o.a. het restaurant Safi Safi in gevestigd is, was vroeger een Katholieke meisjesschool (en het park was hun speelplaats).Welk jaartal zie je hier boven op de gevel vermeld staan?

K = jaartal boven de aanduiding Katholieke School =

Waypoint 12   N 51 03.467 E 003 41.951

Je bent aangekomen bij de voorlaatste stop alvorens je de eindcoördinaten van deze multi kan beginnen uitrekenen. Dit parkje waar momenteel het Buurtcentrum De Brugse Poort in gevestigd is, heet het Kokerpark. Als je even rondkijkt, dan zul je 2 grote foto’s met veel mensen rond een lange tafel ontdekken. Op beide foto’s figureren inwoners van de Kokerstraat tezamen met andere buurtbewoners. De ene foto is genomen in 1950, de andere in 2009. Naar het schijnt is er een dame die op beide foto’s voorkomt!

Op deze locatie was vroeger Riguelle, een steenkapperij gevestigd. Bij het ontwerp van dit parkje heeft men er voor gekozen om rondom het parkje boorstenen aan te leggen. Deze komen evenwel niet uit de vroegere steenkapperij maar zijn wel een verwijzing naar het verleden hier. Het huidige buurtcentrum is gevestigd in de vroegere villa van de steenkapperij. Welk jaartal zie je hier op de gevel van het buurtcentrum staan?

L = jaartal op de gevel van het buurthuis =

Waypoint 13   N 51 03.359 E 003 42.438

Om naar het laatste waypoint te gaan, maken we een klein ommetje via de Leiekaai N 51 03.279 E 003 42.037. Hier steken we het witte brugje over en dan slaan we links af om zo via de Groene Vallei verder te wandelen naar WP13.

De Groene Vallei is een 6 ha groot stadspark in de Brugse Poort dat ten noorden wordt afgezoomd door een Leie-arm en ten zuiden door de Nieuwewandeling. Het is een nieuw park dat eveneens kadert in het stadsvernieuwingsproject Zuurstof voor de Brugse Poort. Lange tijd dreigde de Groene Vallei vol te worden gebouwd met appartementsblokken. De buurtbewoners verenigden zich in de actiegroep Groene Vallei Groen en ijverden voor het behoud van het groen aan de Nieuwe Wandeling. Jarenlang organiseerde ze natuurwandelingen en opruimacties in het gebied. Bij de stad groeide het inzicht om die betrokkenheid serieus te nemen en de principes waar de groep voor stond te integreren in de herinrichting van het terrein. Op de kop van het park is intussen wel een appartementsgebouw verrezen, maar de overige 90% is park.

De omgeving van de Groene Vallei en de Nieuwewandeling zag er tussen 1838 en 1960 wel volledig anders uit. Op deze locatie was La Lys gevestigd, een Belgisch textielbedrijf dat werd opgericht in 1838 en dat begon met het vervaardigen van mechanisch gesponnen vlasdraad en hennepdraad. De Nieuwewandeling zelf was toen nog een andere Leie-arm. Rond het begin van de 20ste eeuw waren er 63.500 spillen voor de vlasspinnerij die werden bediend door bijna 3.000 werklieden, waarvan 2.000 vrouwen. In 1864 werd aan de overkant van de Leie-arm (huidige appartementen aan de Leiekaai - Vlashaardstraat) een 2de textielbedrijf gebouwd. Omdat er in dit bedrijf eveneens vlas werd gesponnen, sprak men al snel in de volksmond over de "De Kleine Lys" en de "De Grote Lys".

Tijdens de oorlogsjaren werden zowel grondstoffen als arbeiders massaal opgevorderd door de Duitse bezetter, net als afgewerkte producten, koper, gietijzer, riemen, machines enz. Het bedrijf kwam de crisissen na de 1ste WO maar moeilijk te boven en uiteindelijk gaf WO II de doodsteek met de uiteindelijke sluiting in 1960. De gebouwen werden in 1964 gesloopt en buiten het transformatorhuis, waar momenteel een restaurant in gevestigd is, blijft er niets meer over uit dit waardevolle industriële tijdperk. Wat is de letterwaarde van de naam van het restaurant dat je hier terugvindt?

M = letterwaarde van de naam van het restaurant (A=1, B=2, ..., Z=26) =
Tip: 1 woord