
Kościół pw. Podwyższenia Krzyża Świętego.


Bożogrobcy w Górznie
Z historią Górzna nierozerwalnie związany jest zakon Bożogrobców, zwany także zakonem Miechowitów, zaś jego pełna nazwa brzmi Zakon Kanoników Regularnych Stróżów Świętego Grobu Jerozolimskiego. Początki działalności zakonu na terenie miasta, związane są z założeniem parafii, przez biskupa płockiego Floriana 1 maja 1325 roku. Zakon posiadał tu prepozyturę, wraz z parafią. Bożogrobcy posiadali w tym okresie dwie placówki: w Starorypinie (założona w 1323 roku) oraz Suminie (założona w 1325 roku). Fakt, iż górzeńską parafię prowadziło zgromadzenie zakonne, nie jest przypadkiem odosobnionym. Miechowici sprawowali patronat nad parafią, choćby w leżącym na Mazowszu, książęcym Wyszogrodzie. Zresztą zakon ten opiekował się pierwszą parafialną świątynią, kasztelańskiego, później powiatowego Rypina - kościołem Najświętszej Marii Panny oraz św. Piotra i Pawła.
Bożogrobcy otrzymali od biskupa Floriana sowite uposażenie. M.in. otrzymali, w sumie, 14 łanów i 10 mórg ziemi. Mieli także prawo wypasu bydła i owiec oraz mogli łowić ryby małymi sieciami na jeziorach podległych bezpośrednio biskupowi(nie mogli używać tzw niewodu). Nie mogli oni jednak łowić na jeziorze znajdującym się u podnóża zamku. Wydaje się, że chodzi tu o obecne jezioro Górzno Bezpośrednio po lokacji miasta, wójt - Teodoryk ofiarował zakonowi połowę dochodów z młyna, zaś od sołtysa Szczutowa otrzymali połowę dochodów z karczmy. Wszystkie nadania dla Miechowitów, zostały potwierdzone, przez wspomnianego biskupa Floriana, 24 listopada 1329 roku. Ponadto każdy kościół wzniesiony w parafii górzeńskiej miał podlegać zakonowi. Stało się tak w przypadku wzniesionego w początkach XV wieku kościoła św. Stanisława w Szczutowie. Bożogrobcy byli przede wszystkim zakonem szpitalnym. Ze względu na brak źródeł trudno jest stwierdzić kiedy szpital w Górznie rozpoczął swoje funkcjonowanie. Faktem jest że w okresie od XVII do XVIII wieku istniał w Górznie szpital-przytułek dla żebraków i ubogich, zwany domem "Ozd", zapewne prowadzony przez Miechowitów. Pomimo tego, że okres od od 1466 roku, trwający przez cały wiek XVI i pierwsze ćwierćwiecze XVII wieku, był dla Ziemi Dobrzyńskiej stosunkowo pomyślny. Omawiany teren znalazł się w tym czasie na uboczu wydarzeń i zainteresowania politycznego. W związku z tym placówki bożogrobców, w tym także prepozytura i parafia górzeńska, zaczęły popadać w zapomnienie. Zresztą w 2 połowie XVI wieku sam zakon zaczął przezywać poważne problemy wewnętrzne. W związku z tym placówki filialne, takie jak Górzno zaczęły podupadać. Położone peryferyjnie obsadzane były niezaradnymi zakonnikami. Po reformie terytorialnej posiadłości zakonu w latach 1585-1587, placówka górzeńska znalazła się w składzie prowincji mazowieckiej. W XVII wieku Miechowici górzeńscy posiadali trzy kościoły: farny św. Krzyża w Górznie, wspominany już kościół św. Stanisława w Szczutowie oraz pojawiający się w źródłach pisanych dopiero w 1605 roku niewielki kościół św. Anny w Górznie. Najokazalszą ze świątyń był w owym czasie drewniany kościół św. Krzyża. Według wizytacji w 1605 roku w Górznie nie było szpitala. W 1618 roku szpital już funkcjonował. Funkcjonował także w wieku XVIII. Szpitala nie należy utożsamiać ze wspomnianym domem "Ozd", który był oddzielną placówką. Przy parafii funkcjonowała także szkoła. Placówka górzeńska została poważnie zniszczona w 1628 roku, przez Szwedów. Spłonął wtedy kościół św. Anny oraz fara św. Krzyża, wraz z wyposażeniem oraz wszelkimi kosztownościami. Krótko po tym wydarzeniu kościół św. Krzyża został odbudowany przez górzeńskiego prepozyta Wojciecha Ślęckiego. Odbudowany kościół przetrwał do 1763 roku. Bezpośrednio po nim został wzniesiony obecny kościół, którego niektóre elementy wyposażenia pochodzą, zresztą z poprzedniego kościoła.
Krzyż znajdujący się nad głównym wejściem symbolizuje Zakon Bożogrobców.
Zadanie:
Udaj się pod koordynaty.
Policz: ...
W - Okna z przodu kościoła.
X - figurki w grocie.
Y - Krzyże Bożogrobców na CAŁYM Kościele. I odejmij jeden !!!!!!!!
Z - Drzwi na CAŁYM Kościele.
...a następnie podstaw i policz:
N53°( W - Z ).6( W + X ) E019°( Y - X )8.296
Skrytka:
Pojemnik po filmie foto. Koordynaty +/- 5m. Uważaj na kleszcze, komary.