Historycznie dzisiejsza gmina Bartniczka obejmuje część Ziemi Michałowskiej oraz część Ziemi Dobrzyńskiej. W okresie podziału dzielnicowego obszar ten pozostawał we władaniu książąt mazowieckich. W 1303 r. książę kujawski Leszek zastawił Ziemię Michałowską Zakonowi. Potem nabyli ją Krzyżacy na własność, a po 1446 r. została na stałe włączona do Korony. Po I rozbiorze /1772-74/ Prusy zgrabiły obszar dawnego województwa chełmińskiego, który według podziału z roku 1818 znalazł się w utworzonej wówczas regencji kwidzyńskiej. Po krótkim okresie przynależności do Księstwa Warszawskiego /1807-15/ obszar ten ponownie włączony został do zaboru pruskiego. Po odzyskaniu niepodległości w 1918 r. przyłączony do województwa bydgoskiego, a od 1975 r. jako gmina do województwa toruńskiego. W zakresie administracji kościelnej obszar gminy należał do diecezji płockiej, a po opanowaniu Ziemi Chełmińskiej przez Krzyżaków, do utworzonego w 1243 r. Biskupstwa chełmińskiego. Od 1992 r. gmina podlega diecezji toruńskiej.
BARTNICZKA - dawne nazwy: Bartnicka /1755/, Bartniczki /1879/, późno niem. Bartnitzka. Siedziba Gminy. Wieś położona w odległości 15 km na wschód od Brodnicy. Dawniej osada w powiecie brodnickim należąca do parafii katolickiej w Grążawach i parafii ewangelickiej w Górznie, położona w dolinie Brynicy, powyżej ujścia Pissy. W 1789 r. wieś królewska z 2 domami. W 1885 r. zamieszkiwało ją 38 mieszkańców, w 1921 r.: 9 budynków i 94 mieszkańców Typ układu osadniczego: zabudowa rozproszona.
EN
Community Bartniczka