De Capsule Cache
Veel medicijnen zijn in de handel verkrijgbaar. Soms moet een geneesmiddel met de hand worden gemaakt. Medicijnen kunnen in de apotheek bereid of aangepast worden. Hierbij kan men onder andere denken aan zalven en creme's, zetpillen, drankjes en capsules. Soms is een geneesmiddel gewenst in een bepaalde sterkte, die niet in de handel verkrijgbaar is. Sommige preparaten vereisen speciale kennis en kunde. Deze worden steeds vaker in speciale bereidingsapotheken of ziekenhuisapotheken gemaakt. De apotheek op de hoek mag en kan het niet meer maken in verband met steeds strengere eisen van de Inspectie voor de Volksgezondheid.
Recepteerkunde is het vakgebied waarin de apothekersassistent leert hoe een medicijn gemaakt dient te worden. De apothekersassistent werkt altijd onder de verantwoordelijkheid van een apotheker. De apotheek houdt onder andere rekening met de volgende aspecten: rationaliteit van het recept, fysisch-chemische eigenschappen van het farmacon (geneeskrachtige stof), onverenigbaarheden (of twee stoffen in een preparaat geen reactie met elkaar aangaan), houdbaarheid, microbiologische zuiverheid (denk aan steriliteit van injecties en oogdruppels) en patiëntengemak. Ook worden kosten van het maken en de eventuele vergoeding door de zorgverzekeraar meegenomen in dit proces.
Een capsule is een omhulsel, veelal van gelatine, waarin een medicijn of voedingssupplement afgepast is voor gebruik door de patiënt. Er zijn harde en zachte capsules. In de eerste worden veelal poeders afgemeten, in de tweede vooral niet-waterige oplossingen (bijvoorbeeld visolie of vitamine A, D of E in olie). In aanwezigheid van water wordt de gelatine zacht en zo komt de inhoud van de capsule vrij. In apotheken kunnen harde capsules worden bereid. Zachte capsules vereisen omvangrijke apparatuur en kunnen daardoor alleen door wat grotere producenten van medicijnen of voedingssupplementen gemaakt worden.
Capsules zijn populair, omdat het vullen ervan vrij gemakkelijk is en omdat de meeste patiënten de capsules gemakkelijk kunnen doorslikken. Capsules zijn gemakkelijk te vervoeren en te bewaren (op kamertemperatuur).
Er zijn een aantal standaard maatvoeringen, die wereldwijd worden gebruikt voor capsules.
Capsules zijn verkrijgbaar in de maten 000, 00, 0, 1, 2, 3 en 4. 000 is hierbij de grootste en maat 4 is de kleinste. In de praktijk komen maten 4 en 3 en 000 niet zo heel vaak voor. Om te weten hoeveel farmacon in een capsule moet bestaan er tabellen zoals onderstaande. Capsules worden gevuld op basis van volume en niet op gewicht.
Wat heb je allemaal nodig om een capsule te kunnen bereiden? Een capsuleer apparaat, lege capsules van die maat waar het gewenste medicament (met eventuele vulstof om aan te vullen tot het juiste volume) een maatcilinder en lege capsules.
Het capsuleerapparaat bestaat eigenlijk uit 3 "vloerdelen." en een bovenkant met een raampje. De capsules kun je in het apparaat plaatsen. Nu zijn de vulvormen nog heel (aan elkaar). Door de middelste vloer te verschuiven (aan te draaien) ten opzichte van de rest van de drie, kun je als je de bovenkant met raampje, van elkaar halen. Het mogelijk om in 1x (afhankelijk van de grootte van het apparaat) meestal 100 capsules te vullen. De hoeveelheid stof wordt voorzichtig op de open onderkant van de capsules gebracht en homogeen verdeeld met een zogenaamd schrapkaartje over alle capsules totdat ze gelijk gevuld zijn. Nu is er meestal nog wel vulstof over en door rustig met het capsuleerapparaat even op het werkblad te stampen, zakt het volume van je stof wat dichter op elkaar en kun je het restant poeder goed verdelen over alle capsules. Net zolang al je stof is verdwenen in de capsules. Belangrijk is dat dit wel goed verdeeld wordt over alle capsules, anders wordt het verschil in eindgewicht (en uiteindelijk ook je dosering per capsule) te groot. Dit wordt altijd gecontroleerd of dit binnen de gestelde marges valt. De bovenkant van de capsules kunnen nu in 1 handeling worden teruggezet op de onderkant van de open capsules. De capsules worden nog even extra aangedrukt tot ze niet verder kunnen en zijn gereed om in een potje te stoppen of eventueel gestript te worden.
