-
Difficulty:
-
-
Terrain:
-
Size:
 (small)
Please note Use of geocaching.com services is subject to the terms and conditions
in our disclaimer.
ŻEŃSKO (niem. SCHONFELDE). Wieś oddalona o 4 km na północny- zachód od Krzęcina. Położona 30 metrów wyżej od poziomu lustra Małej Iny, która stanowi od wieków odcinek południowej granicy obszaru wsi. Najwyższy punkt na obszarze wsi to wzgórze, nazywane niegdyś Chmielowym Wzgórzem tuż koło wioski, mające 98 m.n.p.m. Krajobraz wokół wsi jest mocno zróżnicowany. W południo wej części znajduje się Jezioro Żeń skie. Część zachodnia obszaru jest pofałdowana morenowymi wzgó rzami. W części wschodniej teren bardziej płaski. Sama wieś położona jest w niewielkiej dolince otoczonej wzgórzami. Z każdej jednak strony widać charakterystyczną starą wieżę kościelną. Okolica zasiedlona od neolitu. Liczne znaleziska ozdób i broni pochodziły z epoki brązu. We wczesnym średniowieczu osadnictwo reprezentowała duża osada otwarta w Żeńsku oraz mniejsze osiedla (w liczbie 24) w okolicy. W XIX wieku znaleziono tutaj wielki skarb monet z XIII wieku. Nazwa wsi zapisywana była w starych dokumentach: Schonenfelde (1337), Schoneveld (1351), Schonenvelt (1353), Schonenberg prope Arns- wald (1354), Skonemelde (1359), Schonenvelde (1359, 1373, 1375), Scho- enenveld (1367), Schoneuelde (1367), Schonenfelde (1337, 1369), Schónen- velde (1436), Schonenfelde (1420, 1453), Schonefeld (1549, 1724, 1779), Schónefeldt (1576), Schonfeldt (1576, 1620), Schonenfelt (1445), Schonefelt (1715, 1724), Schonefeld (1618, 1633, 1809), Schónfeld (1629, 1720, 1770, 1789, 1834, 1942, 1945), Schonfelde (1406). W późniejszym czasie, gdy powstał folwark miejski Nowe Żeńsko (Neu Schonefeld) to dla Żeńska używano, oprócz nazwy Schonefeld, też określenia Alt Schonefeld. Nazwa posiada temat Schon = piękny, dobry z końcówką -feld = pole i jest niemieckim tłuma czeniem Dobropola. Nazwa Schonfeld była dosyć popularna w okresie kolonizacji wiejskiej w Nowej Marchii i w Księstwie Pomorskim w XIII/XIV wieku. Wieś w Żeńsku musiała istnieć w okresie słowiańskim, ale jej nazwa zaginęła lub została przetłumaczona na język niemiecki. Po wojnie nadano nazwę Żeńsko od jeziora Żeńsko (Sentzig See) w okolicy Choszczna. Nazwę tę proponował w 1934 roku ksiądz S. Kozierowski, jako przeciwstawienie dla Chłopowa. Nazwa Żeńsko utrwalona do dzisiaj (2006). Wieś lokacyjna powstała na północ od rzeki Małej Iny. Od Zamęcina oddzielała ją rzeczka Słonica. Prawdopodobnie osadę zniszczył najazd pomorski w 1411 roku, a później polski w 1419 roku. W czasie wojny trzydzie stoletniej wieś uległa wyludnieniu. W 1579 roku trąba powietrzna wyrywała drzewa z ziemi, zerwała dach z młyna w Wężniku, połamała drzewa w ogrodach i zniszczyła dach kościoła w Żeńsku, co przekazał kronikarz Angelus. W 1625 roku w Choszcznie wybuchła epidemia, a mieszczanie i rajcy schronili się wtedy w Żeńsku. Później po 1625 - do przed 1648 roku ludność wsi całkowicie wymarła od zarazy. W średniowieczu była to wieś rycerska. Od XIV wieku część ziem przejęło miasto Choszczno, aż stało się jedynym właścicielem do XVI wieku. Spośród rycerzy posiadających lenna w Żeńsku należy wspomnieć von Ha- genów (wsp. 1337-1375), von Bojtynów (1373-XV w.?), von Brederlow (1406). Poza rycerzami część gruntów posiadali mieszczanie z Choszczna (1367) i klasztor cysterek z Pełczyc (1375-XVI w.). W 1661 roku za 3.300 talarów wieś sprzedana Wielkiemu Elektorowi, a ten dołączył ją do Domeny Państwowej w Reczu. Obszar wsi miał w 1337 roku obszar 68 łanów, w 1718 roku 66 łanów metrykalnych, w tym 62 chłopskie i 4 łany filii parafii w Granowie. W 1939/1940 - obszar 1.265 ha. Przed odłączeniem pól, które zajęto pod Zwierzyń w XVI wieku, obszar obliczano na 1.997 ha. Separację gruntów przeprowadzono w 1832 roku. Utworzono 29 gospodarstw chłopskich i 7 zagrodniczych. Wydzielono folwark Schonefeld (dzisiaj Zwierzyn) z 708 morgami i 1.000 owiec. Utrzymano część ziemi w posiadaniu domeny z Recza. W 1867 roku część domeny obejmowała dwa gospodarstwa i wiatrak.
Additional Hints
(No hints available.)