ERNEST CLAES

24 oktober 1885: Andreas Josephus Ernestus Claes werd geboren te Zichem. Hij werd als zevende kind ingeschreven in het trouwboekje van Josephus Claes en Anne Maria Theresia Lemmens. Het was een groot maar niet onbemiddeld landbouwersgezin met negen kinderen. Vader Claes – die ook wat bijverdiende als boomkweker en hovenier – bezat een bescheiden woning, een kleine veestapel en eigen landerijen.

1892-1895: Volgde de kleuterklassen bij de Zusters Annonciaden en kwam in de dorpsschool terecht. Hij zat er 2 jaar in ‘de kleine school’ bij ondermeester Staf van Antoon en 2 jaar in ‘de grote school’ bij meester Bakelants (1855-1939).

• In het 2de studiejaar werd Claes geplaagd door een ernstige oorkwaal en werd hij zelfs met blindheid bedreigd.
• In deze periode maakte hij voor het eerst kennis met de literatuur. Tijdens de middagpauzes zat hij stiekem allerlei boeken te lezen, soms gecamoufleerd in een omslag van de Gewijde Geschiedenis.

22 februari 1895: Vader Claes sterft en het gezin krijgt het moeilijker.

1898 – 1905: Door toedoen van pater Schoenaers en monseigneur Crets kon hij zijn humaniorastudies aanvangen aan het Sint-Jozefscollege in Herentals. Op school overtrad hij regelmatig het schoolreglement dat hem verplichtte om met de medestudenten Frans te spreken, wat hem regelmatig een reprimande of erger bezorgde.

1905: Hij moet “loten” voor de militaire dienst en is “erin”, hij moet 2 à 3 jaar soldaat worden”., maar zijn dienst wordt met een jaar uitgesteld.

Winter 1905/1906: Schrijft “Wroetersleven”, het verhaal van een arme werkman, dat duidelijk de invloed van Streuvels verraadt.

1906: Bij De Seyn-Verhougstraete in Aalst verschijnt van Claes ‘Twee vertellingen’ een bewerking voor de jeugd van kerstverhalen van Ch. Dickens’. Hij ontvangt zijn eerste honorarium: 40 frs.

1906-1910: Student “philologie germanique” aan de Leuvense universiteit. Doet als student zijn legerdienst.

Oktober 1912: Promoveerde tot doctor in Letteren en Wijsbegeerte op een proefschrift getiteld Het proza van Potgieter.

29 oktober 1912: Huwde met Stephanie Vetter (1885-1974) uit Zutphen, de latere schrijfster van onder meer ‘Stil leven‘ (1926) en ‘Als de dagen lengen‘ (1940).

Juni 1914: Het gezin Claes wordt officieel in Sint-Joost-ten-Node ingeschreven en woont er in de Poststraat 58

• Ernest Claes zal de rest van zijn leven in Brussel blijven wonen, maar de stad zal in tegenstelling tot zijn geboortestreek geen rol spelen in zijn werk.

Augustus 1914: Bij het uitbreken van de eerste wereldoorlog, werd hij gemobiliseerd en ingezet ter verdediging van de Maasforten.

• Hij raakte ernstig gewond aan de linkerschouder (3 kogels en schrapnelscherf) en werd als krijgsgevangene naar Duitsland (Erfurt) getransporteerd.
• Op 24 januari 1915 werd hij bij een uitwisseling ‘der Roode Kruismannen’ vrijgelaten en bereikte hij via Zwitserland Le Havre.
• Hij zou tot het eind van de oorlog in Frankrijk blijven. Hij werkte o.a. als correspondent van verschillende tijdschriften en kreeg sympathie voor het activisme.

Tijdens WO I ging het hem journalistiek en literair voor de wind.

• Werkte mee aan het te Londen uitgegeven weekblad “De Stem uit België’
• Op 9 februari 1916 werd hij definitief vrijgesteld van militaire verplichtingen en vond hij werk op het officieel Belgisch Commiteit van Hulpbetoon aan Vluchtelingen. Hier verdiende hij een volle maandwedde die het mogelijk maakte dat Stéphanie en de kleine Eric uit Nederland konden overkomen.
• Vanaf 1916 zond hij bijdragen naar “Vrij België” een door Frans van Cauwelaert en Julius Hoste in Den Haag uitgegeven periodiek
• Werd correspondent van “Het Nieuws van den dag voor Nederlandsch Indië”
• Stichtte in Le Havre een “Vlaamsche Kring” .

November 1918: Hervatte zijn taak in het parlement.

Van 1919 tot 1940 zal Claes gemiddeld elk jaar een werk uitgegeven.  Van zijn functie bij het parlement kon hij behoorlijk leven en ze liet hem ook voldoende vrije tijd om aan zijn literaire produktie te kunnen doorwerken.

De onderwerpen van zijn boeken zijn zeer verscheiden:

• Herinneringen aan oorlog en gevangenschap is een ruim thema:  ‘Namen 1914 ‘(1919) en ‘Bei uns in Deutschland’ (1919) beschrijven de eerste oorlogsdagen, zijn gevangenneming, zijn krijgsgevangenschap en zijn vrijlating om gezondheidsredenen. De oorlog inspireerde hem eveneens zijn ‘Oorlogsnovellen’ (1919), maar het belangrijkste boek dat hem door de eerste wereldoorlog werd ingegeven vond zijn stof niet in de loopgraven of krijgsgevangenkampen, maar wel in het gore bedrijf van de oorlogswoekeraar. ‘Charelke Dop’ van Ernest Claes hoeft in cynische berekening niet onder te doen voor Willem Elsschots Boorman uit Lijmen.
• Verder ook landelijke humoristische voorvallen, kwajongensstreken, de strijd tussen zich vrij werkende boeren en vervallende adel, leven en gedragingen van een hond, verhalen met folkloristische inslag, pastoorslevens, reizen en autobiografie.
• Met het autobiografische verhaal Jeugd trouwens zal hij wat men de eerste periode van zijn schrijverschap zou kunnen noemen afsluiten. Het werk mocht hij de staatsprijs voor verhalend proza ontvangen

1920: Met de publicatie van de roman ‘De Witte’ breekt Claes definitief door, zowel in eigen land als in het buitenland.

• Ondanks de veroordeling door twee belangrijke Nederlandse katholieke opiniebladen en de nogal onverschillige houding van de Vlaamse kritiek was de eerste oplage op minder dan een jaar uitverkocht.
• Hierna volgde de ene editie na de andere, evenals de ene vertaling na de andere: De witte verscheen o.a. in het Duits (Flachskopf), Engels (Whitey), Frans (Filasse), Afrikaans, Deens, Esperanto, Hebreeuws, Sloveens, Spaans, Tsjechisch, Turks en Russisch.

1927: Verhuisde naar Ukkel, Stallestraat 90 (“Huize Terstalle).

Tijdens het interbellum was hij medewerker aan verschillende kranten en tijdschriften, gaf hij op verzoek van culturele organisaties talrijke voordrachten en maakte zelfs literaire tournées in Duitsland.

Politiek – zo blijkt uit talrijke artikels – was hij in die periode een aanhanger van de pacifistische idealen van de Fronters, kantte zich herhaaldelijk tegen het socialisme. Hij blijkt sterk gehecht aan de Belgische dynastie, maar was tevens voorstander van een brede samenwerking met Nederland.

1940-1944: Tijdens de tweede wereldoorlog waren zijn literaire activiteiten al bij al beperkt. Zijn houding tegenover de bezetter en collaboratie was eerder ambigue.

Hem werd na de oorlog ten laste gelegd:

• ‘met opzet’ de plannen van de vijand te hebben gediend
• Lidmaatschap van onder meer het Vlaansch Nationaal Verbond (VNV)
• Interviews in ‘Het Laatste Nieuws’ en de ‘Brüsseler Zeitung’
• Adviseurschap van de onder Duitse Verwaltung staande Agence Dechenne
• Reis naar Duitsland in gezelschap van Timmermans
• Lidmaatschap van het erecomité van de August Borms-hulde
• Aanwezigheid bij de begrafenis van de VNV voorman Staf de Clercq
• Aanwezigheid bij de uitreiking van de Rembrandt-prijs aan Timmermans
• Aanwezigheid bij de première van de Duitse film naar Stijn Streuvels’ De vlasschaard.

1942: Stichtte met Herman Teirlinck, Felix Timmermans en Gerard Walschap bij Snoeck-Ducaju de reeks ‘De Blauwe Snoeckjes’. Het eerste nummer‘Herodes’ heeft als auteur Ernest Claes.

Er is nogal wat gesold met Claes door de autoriteiten.

• September 1944: Aanhouding, ondervraging en huiszoeking.
• 21 september 1944-30 december 1944: Opsluiting in de gevangenis van Sint-Gillis.
• Begin 1945: Op aanraden van zijn advokaat schrijft hij een verweerschrift.
• Mei 1945: In de woelige sfeer van die tijd werd ook zijn woning door de volkswoede vernield en geplunderd, min of meer onder het toeziend oog van de politie.
• 1946-1950: In de periode dat hij geen inkomen had (1946-50) gaf hij voordrachten in heel Vlaanderen om in zijn onderhoud en dat van zijn familie te voorzien.
• Juli 1946: Nieuwe ondervragingen en opnieuw huiszoeking.
• 30 december 1947: Levenslang ontzet uit zijn burgerlijke en politieke rechten.
• Maart 1948: Nieuwe ondervragingen.
• 22 tot 24 november 1948: De krijgsraad spreekt hem vrij van het ten laste gelegde, maar sprak hem vermanend toe over zijn slappe houding. Aanklager tekent beroep aan.
• De spanningen leidden in 1948 tot een hartcrisis en extreme zwaarmoedigheid.
• Eind 1949: Definitieve vrijspraak.

1950: Kreeg zijn politieke en burgerrechten terug. Deze vrijspraak bracht mee dat hij als ambtenaar in eer werd hersteld en ook zijn rechten op een rijkspensioen kon doen gelden.

Hij engageerde zich opnieuw ten volle in de Vlaamse culturele wereld.

• Op een bepaald ogenblik was hij zelfs lid, voorzitter of erevoorzitter van liefst 54 organisaties.

1951: Ging met pensioen.

1967: Zijn geboortehuis te Zichem is ingericht als museum. Het Museum Huize Ernest Claes bevindt zich aan de Ernest Claesstraat 152 te Scherpenheuvel-Zichem. 2 september 1968: Ernest Claes overleed in het Fond Roy-ziekenhuis te Ukkel om 19 u. 30.

5 september 1968: Het stoffelijk overschot wordt naar Averbode overgebracht en opgebaard in de prelatuur van de abdij.

6 september 1968: Plechtige rouwdienst in de abdijkerk te Averbode, gevolgd door de teraardebestelling in de schaduw van de abdijkerk.

                                                                                                                                                                                                                        De Cache is gelegd met toestemming van de bevoegde instanties!
Ga aub respectvol om met de cache alsook met de plaats waar de cache ligt! Indien het poortje gesloten is doe deze gerust open, maar sluit het ook achter u opnieuw!

Wp1:

Hier vind je het standbeeld van op de foto.
- Dit standbeeld is opgericht omwille van een speciale gelegenheid namelijk de  .................... ........ Het getal dat hierin voorkomt = A  
- Zoek uit in welk jaar Ernest is geboren. Dit is de ...... eeuw! De eeuw = B

CACHE: N51°00.A-19      E004°59.B+41