[PL]
Tradycje wydobycia ropy naftowej w rejonie gorlickim siegają XVII wieku, jednak dopiero w drugiej połowie XIX wieku górnictwo na tych terenach zaczęło rozwijać się na skalę przemysłową. Kopalnictwo naftowe rozwijało się m.in w Siarach, Męcinie Wielkiej, Sękowej, Ropicy Ruskiej, Lipinkach, Wójtowej, Pagorzynie, Ropicy Polskiej, Krygu, Kobylance, Libuszy, Rozdzielu, Łosiu, miejscowości te wchodziły w skład Gorlickiego Zagłębia Naftowego – jednego z najstarszych obszarów wydobycia i przerobu ropy naftowej na świecie. W każdej ze wspomnianych miejscowościach powstawało od kilkudziesięciu do dwustu szybów naftowych (w Męcinie Wielkiej było w 1875 roku aż 280 szybów). Początkowo ropę wydobywano wiadrami za pomocą kołowrotków lub pompami ręczymi ze studzien ocembrowanych drewnem. „Nowoczesne” wiercenie zaczęto stosować w latach osiemdziesiątych XIX w. używając maszyn parowych oraz świdrów górniczych. Z najwydajniejszych szybów wydobywano do 100 beczek ropy dziennie. Kopalnie znajdowały się bądź w rękach prywatnych (np. w Libuszy kopalnie Adama Skrzynskiego, w Krygu kopalnia Ignacego Króla) oraz spółek zagranicznych (jak np. kopalnia Bergheima i MacGarveya o kapitale amerykańskim). Do najwydatniejszych należały w gorlickiem kopalnie w Krygu i Kobylance, które zaczęły szybko się rozwijać po wprowadzienu kanadyjskiej metody wiercenia w 1885 roku. Kopalnie w Krygu dawały miesięcznie od 80 do 120 cystern ropy z szybów głebokich na 600-700 m. Również w Krygu w 1885 r. powstała szkoła wiertaczy i kierowników kopalń. Pomimo, że na początku XX wieku część złóż została wyczrpana, to w 1936 r. istniało w Krygu kilkanaście kopalń, m.in: „Elżbieta”, „Fellnerówka”, „Henryk”, „Jerzy”, „Joasia”, „Kinga”, „Królówka”, „Nagroda”, „Polonia”, „Piłsudski”, „Roma”, „Sambodja”, „Schmerówka”, „Sobieski”, „Szczęść Boże”, „Zgoda” i ponad 400 szybów.
Nadal w krajobrazie Krygu znajdziemy kopalniane zabudowania, trójnogi czy kiwony (zwane potocznie „kiwakami”). Kryg po dziś dzień jest unikalnym miejscem w którym spotkać można pracujące „kiwaki”. Wydobycie ropy nadal trwa w połaczonych kopalniach „Królówka” i „Petrol”.
Źródła:
[1] „Nad rzeką Ropą szkice historyczne” Wydawnictwo Literackie Kraków, 1968.
[2] http://www.libuszamuzeum.iap.pl/index.html?id=50196&site_id=49222
Kopalnia Szczęść Boże: Jedna z krygowskich kopalni, obecnie częściowo funkcjonująca. Znajduje się na wzniesieniu, z którego roztacza się piękny widok na Beskid Niski. Na północnym zachodzie widoczne kominy w gorlickim Gliniku, gdzie do niedawna funkcjonowała rafineria Glimar, do której rurociągiem dostarczano ropę naftową z krygowskich kopalni. W kierunku zachodnim widoczna Maślana Góra, najwyższe wzniesienie tej częsci Beskidu Niskiego (wytrwałym keszerom polecamy znajdujcą się tam skrytkę).
Skrytka: Mały pojemnik zawiera logbook i ołówek.
Jak dotrzeć: Skrytka znajduje się ok. 100 m od drogi asfaltowej. Wjazd w asfaltową "Drogę wewnętrzną" z drogi nr 993 Dukla-Gorlice.
[EN]
The traditions of petroleum mining in the Gorlice region date back to the 17th century but it was only in the 19th century when the industrial-type mining in this area started. Petroleum mining was developed in several spots near from Gorlice, e.g., in Siary, Mecina Wielka, Sekowa, Ropica Ruska, Lipinki, Wojtowa, Pagorzyna, Ropica Polska, Kryg, Kobylanka, Libusza, Rozdziele, Losie. All these mining sites were parts of the Gorlice Petroleum Mining Region – one of the oldest in the world. In each of the aforementioned mining places there were from tens to two hundred oil wells (for example, there were 280 wells in Mecina Wielka in year 1875). Initially, the oil was collected employing buckets and wheel and axel. Then, hand-operated pumps were used to pump the petroleum from deep wood-lined wells. The technology was improved in the 19th century with the introduction of steam engines and rock bits. The most efficient shafts were producing up to 100 barrels of crude oil daily. The mines were either owned by individual Polish owners (eg. by Adam Skrzynski in Libusza or Ignacy Krol in Kryg) or held by foreign companies (eg., by US-based Bergheim and MacGarvey’s mines). The most efficient petroleum mines in the Gorlice area where located in Kryg and Kobylanka. The Kryg’s ones were producing the equivalent of up to 80-120 tank trucks of oil per month from the shafts that where up to 600-700 meters in depth. In year 1885, the school of oil miners was opened in Kryg. Even though most of the shafts were drained in the beginning of the 20th century, in 1936 there were still several mines active in Kryg (e.g., “Elżbieta”, „Fellnerówka”, „Henryk”, „Jerzy”, „Joasia”, „Kinga”, „Królówka”, „Nagroda”, „Polonia”, „Piłsudski”, „Roma”, „Sambodja”, „Schmerówka”, „Sobieski”, „Szczęść Boże”, „Zgoda”) with over 400 shafts.
Nowadays, in Kryg there are still numerous mining structures, oil wells, shafts, pump jacks to be seen. Kryg is a unique place where one can still observe oil pump jacks in action. In Kryg, oil mining is still going on in “Krolowka” and “Petrol” mines.
Sources:
[1] „Nad rzeką Ropą szkice historyczne” Wydawnictwo Literackie Kraków, 1968.
[2] http://www.libuszamuzeum.iap.pl/index.html?id=50196&site_id=49222
“Szczesc Boze” oil mine: one of oil mines in Kryg, now only partially functional. It is located at the hill with a beautiful view on Beskid Niski. In north-west, the Glink industrial buildings can be spotted, this is where the oil refinery Glimar was located and where the oil from Kryg mines was pumped via a pipeline. In west, the highest point is Maslana Gora - you may visit Maslana Gora to find the geocache hidden there :)
Cache: a small box with a logbook and pen.
How to get there: The cache is hidden approx. 100 m away from a road in which one can turn from the road 933 Gorlice-Dukla (take a turn and follow “Droga wewnetrzna”).