Trzynasta z 63 skrytek stworzonych w 70. rocznicę Powstania Warszawskiego.
Codziennie, kolejno od 1 sierpnia 2014 roku, przez kolejne 63 dni, odkrywać się będzie kolejna skrytka, związana z miejscami powstańczych wydarzeń i walk. Opis każdej ze skrytek opowiadał będzie o kolejnym dniu powstania. Zapraszamy do zabawy i do poznania historii oraz miejsc związanych z powstaniem warszawskim. Cytowane opisy pochodzą ze strony internetowej Muzeum Powstania Warszawskiego w Warszawie.
13 sierpnia, Niemcy kierują potężne natarcie na Stare Miasto. Z Wybrzeża Gdańskiego atakują ul. Boleść, z Dworca Gdańskiego – Bonifraterską, od strony ul. Dzikiej – Stawki i Pokorną. Z ruin getta uderzają na ul. Nalewki i Ogród Krasińskich, z Leszna – na ul. Długą, Tłomackie i Bielańską, z pl. Teatralnego na Ratusz. Po kilkugodzinnej, ciężkiej walce oddziały powstańcze, ponosząc dotkliwe straty, powstrzymują nieprzyjaciela. Tracą jednak ostatecznie Stawki. Wycofują się z ul. Rymarskiej. Z chwilą ostatecznego upadku Stawek zamyka się pierścień wojsk niemieckich wokół Starego Miasta. Wieczorem żołnierze batalionu „Gustaw” wprowadzają na ul. Kilińskiego niemiecki pojazd pancerny, porzucony przez załogę nieprzyjaciela przy barykadzie na Podwalu. Wypełniony materiałem wybuchowym pojazd eksploduje na wysokości domu nr 1. Ginie prawie 300 osób, żołnierze i ludność cywilna. Odcięcie Starego Miasta zrywa łączność między KG AK a płk. Antonim Chruścielem „Monterem”, stacjonującym w Śródmieściu. Ok. godz. 20 rusza natarcie wydzielonych oddziałów śródmiejskich: por. Mariana Krawczyka „Harnasia”, rtm. Henryka Roycewicza „Leliwy” i oddziałów ze zgrupowania „Chrobry II”. Celem ataku jest odzyskanie połączenia między Śródmieściem a Starówką. Około godz. 1 natarcie załamuje się w rejonie Hal Mirowskich. W nocy z 13 na 14, oddziały pułku „Baszta” nacierają z Mokotowa w kierunku Śródmieścia. Atak załamuje się pod silnym ogniem nieprzyjaciela. Powstańcy ponoszą dotkliwe straty. Nie udaje się opanować koszar SS, mieszczących się w szkole na rogu Kazimierzowskiej i Narbutta, ani tzw. Domu Wedla na rogu Puławskiej i Madalińskiego. W kinie „Palladium” przy ul. Złotej, przy pełnej sali, odbywa się pierwszy pokaz powstańczej kroniki filmowej.
Ta skrytka poświęcona będzie Powstańczym Kronikom Filmowym i ich twórcom. Współrzędne zagadki wskazują miejsce, gdzie w czasie Powstania Warszawskiego wyświetlane były kroniki. W tej chwili znajduje się tu popularny klub. Warto to wiedzieć, ale zagadkę polecamy jednak rozwikłać w spokojniejszym miejscu. Po jej rozwiązaniu współrzędne doprowadzą Cię w okolice miejsca gdzie montowano Kroniki Powstańcze.
Pierwsza Kronika Filmowa Powstania powstała w pierwszym tygodniu walk, trwała około 12 minut i została zaprezentowana w niedzielę, 13 sierpnia, w kinie Palladium przedstawicielom prasy, a dwa dni później – publiczności. Z przyczyn technicznych była pozbawiona dźwięku. Komentarz czytał więc Antoni Bohdziewicz, a podkład muzyczny odtworzono z płyt gramofonowych. 21 sierpnia odbyła się, także w Palladium, premiera drugiej kroniki, zawierającej między innymi relację ze zdobycia budynku PAST-y, co dokonało się raptem dwie godziny wcześniej, oraz materiał o jeńcach niemieckich uczestniczących w budowie powstańczych barykad. Trzecia kronika "Warszawa walczy" miała premierę 3 września. Zaprezentowany w Palladium film zawierał relacje ze zdobycia komendy policji na Krakowskim Przedmieściu oraz z walk wokół kościoła Świętego Krzyża.
Obejrzyj film wyprodukowany przez WFDiF w 1994 r. w całości poświęcony Kronikom.
Liczba A to liczba operatorów filmowych, która pracowała w grupie BIP wraz z Romanem Banachem.
Opowiadający wspomina o łatwopalnej taśmie filmowej, która, podpalona, pomogła "wykurzyć" Niemców z budynku PASTy. Nazywając taśmę, używa on liczby. Ta liczba to B.
Liczba C to liczba partii na które podzielił swoje materiały filmowe po Powstaniu bohater filmu.
Liczba D to liczba metrów taśmy, które można było naświetlić po nakręceniu jej na "sprężynówkę" inż. Gniazdowskiego.
Końcowe współrzędne:
N 52 (2*A)-2.A*B+150
E 21 A-7.(B*D)-[(A*D)*2]
Fotografia z Powstania Warszawskiego. Śródmieście Północne. Operatorzy filmowi Stefan Bagiński i Antoni Wawrzyniak (po prawej) przy pracy. Prawdopodobnie ul. Jasna, 4 września 1944. Autor: Sylwester Braun "Kris". Źródłowe do tych ujęć taśmy filmowe są przechowywane w Archiwach Filmoteki Narodowej.