ΕΛΛΗΝΙΚΑ
Ο πορθμός του Ευρίπου βρίσκεται στην πόλη της Χαλκίδας και ενώνει τον Βόρειο Ευβοϊκό με τον Νότιο Ευβοϊκό κόλπο. Είναι μία στενή λωρίδα θάλασσας μήκους 40 μέτρων, πλάτους 39 μέτρων και βάθους περίπου 8,5 μέτρων. Το τοπωνύμιο «Εύριπος», (εύ + ριπή) παραπέμπει στην ορμητική ροή των νερών που εμφανίζεται στο σημείο αυτό. Επίσης χρησιμοποιείται και ως όρος στην διεθνή Βιβλιογραφία, euripus, για να περιγράψει κάθε φυσικό αλλά και τεχνητό πορθμό στον οποίο παρουσιάζονται ισχυρά παλιρροϊκά ρεύματα.
Το φαινόμενο στον πορθμό του Ευρίπου οφείλεται στο φαινόμενο της παλίρροιας. Παλίρροια ονομάζεται το φαινόμενο της περιοδικής ανόδου και καθόδου της στάθμης της θάλασσας και οφείλεται στην έλξη της Σελήνης. Η άνοδος της στάθμης ονομάζεται πλημμυρίδα και η κάθοδος της στάθμης άμπωτη. Το φαινόμενο αυτό επαναλαμβάνεται 2 φορές σε ένα 24ωρο.
Το κύμα της παλίρροιας δημιουργείται από την έλξη της Σελήνης στην Ανατολική Μεσόγειο και κατευθύνεται προς τα Δυτικά. Όταν φθάνει στο Νότιο Αιγαίο προχωρεί βόρεια και φθάνει στις ανατολικές ακτές της Εύβοιας 3 ώρες περίπου μετά από τη στιγμή που η Σελήνη έχει διέλθει από τον μεσημβρινό της Χαλκίδας. Το κύμα που μπαίνει από τον Νότιο Ευβοϊκό φθάνει στο στενό 1 ώρα και 15 λεπτά νωρίτερα από το κύμα που μπαίνει από τον Βόρειο Ευβοϊκό λόγω της μικρότερης απόστασης που διανύει. Επίσης, ο όγκος του νερού του νοτίου κύματος είναι μεγαλύτερος από τον αντίστοιχο όγκο νερού του βορείου κύματος, με αποτέλεσμα να ανεβαίνει η στάθμη στο σημείο εκείνο κατά 30-40 εκατοστά, οπότε δημιουργείται το ρεύμα από το Νότο προς τον Βορρά. Η ταχύτητα του ρεύματος ανέρχεται στα 5-6 μίλια την ώρα, ενώ κάποιες φορές μπορεί να φθάσει και 9 μίλια την ώρα.
Ύστερα από 6 ώρες οι συνθήκες αντιστρέφονται, διότι φθάνει το ρεύμα από τον Βόρειο Ευβοϊκό, με αποτέλεσμα να ανέβει η στάθμη της θάλασσας στο βόρειο μέρος του στενού, και να αντιστρέφεται η ροή του ρεύματος. Έτσι το θαλάσσιο ρέυμα για 6 ώρες κατευθύνεται από τον Νότο προς τον Βορρά και για άλλες 6 ώρες από τον Βορρά προς τον Νότο. Στο ενδιάμεσο υπάρχει ένα διάστημα 8 λεπτών περίπου, όπου τα νερά παραμένουν στάσιμα μέχρι να αλλάξουν κατεύθυνση.
Το φαινόμενο αυτό παρατηρείται σε διάφορα σημεία στον πλανήτη, όμως εδώ στην Χαλκίδα το φαινόμενο αυτό έχει δύο παγκόσμιες μοναδικότητες που το κάνουν τόσο ξεχωριστό.
Ο πρώτος λόγος είναι ότι την 24η ώρα της τρίτης, και της τελευταίας ημέρας της κάθε περιόδου ακαταστασίας, δηλαδή της 9ης και της 23ης ημέρας νέας Σελήνης, τα νερά αρχίζουν να ρέουν πάντα από τον Βόρειο προς τον Νότιο Ευβοϊκό.
Και ο δεύτερος λόγος είναι ότι στις περιόδους ισημερίας, δηλαδή την 21η Μαρτίου και 22α Σεπτεμβρίου, τα ρεύματα αλλάζουν αμέσως κατεύθυνση, χωρίς την στασιμότητα των 8 λεπτών που παρατηρείται όλες τις υπόλοιπες ημέρες.
ENGLISH
Euripus channel is located in Chalkida, just an hour from Athens by car. It connects the North and the South Euboean Gulf. It is a narrow strip of sea with 40 meters length, 39 meters wide and about 8.5 meters deep.
The phenomenon in Euripus Channel is due to tides. Tides, is the periodic rise and fall of sea level due to moon’s traction. The rise of sea level is called high tide or tide and the sea fall is called low tide. This phenomenon is repeated 2 times every 24 hours.
The tidal wave created by the traction of the moon in the Eastern Mediterranean sea is heading West. When it reaches the South Aegean Archipelago, it goes north and reaches the Eastern coast of Euboea, about three hours after the moon passes the meridian of Chalkida. The wave coming from the South Euboean Gulf, reaches 1 hour and 15 minutes earlier than the wave coming from the North Euboean Gulf, due to the shortest distance it has to travel. Also the volume of water in the southern wave is much larger of the northern wave, thereby the sea level is raised about 30-40 centimeters, so the current flow is from South to the North. The current speed is about 5-6 mph, and sometimes it can reach the 9 mph.
Six hours later, the South wave reaches to the channel and the whole procedure is reversed. So, the current changes direction every 6 hours, with a period of 8 minutes, within this change, that the water remains constant.
This phenomenon is occurs in several places on the planet, but here this phenomenon has two worldwide oddities that make it so special.
The first one is, that the 24th hour of the 3rd and the last day of each period of changing water flow (i.e. the 9th and the 23rd day of New Moon), water flows always from the North to the South Euboean Gulf.
The second is, that during the equinox days (i.e. at 21st March and 22nd September) the direction of water flow is changing immediately, without the 8 minute stagnation period.