HISTORIA TOMASZOWA W SKRÓCIE:
Tomaszów Mazowiecki został założony przez hrabiego Antoniego Ostrowskiego, który nazwał osadę na część swojego ojca Tomasza. Zalążek przyszłego miasta pojawia się już pod koniec XVIII wieku, gdy Tomasz Ostrowski wybudował w tym miejscu piec do wytapiania surówki, po odkryciu żelaznych rud syderytowych. Dalszy rozwój nastąpił, gdy w 1805 roku dobra przejął najstarszy syn Tomasza, Antonii. Pierwsi osadnicy przybyli na przełomie 1822 i 1823 roku. Na te lata przypada również intensywny rozwoju aż w 1824 Tomaszów otrzymał prawa osady fabryczno-handlowej, a 6 lipca 1830r. prawa miejskie. Wszelkie dalsze plany dobrze prosperującego miasta zniwelowało powstanie listopadowe, w którym udział brał Antonii. Dobra Ostrowskich zostały skonfiskowane i przeszły na własność Skarbu Państwa, a Antonii za udział w powstaniu oraz poparcie wniosku o detronizację dynastii Romanowów został skazany zaocznie na śmierć. Uniknął wyroku emigrując do Francji, gdzie zmarł w 1845 roku. Po kilkunastu latach pobytu za granicą powrócił do Królestwa Polskiego jeden z synów Antoniego – Stanisław. Odkupił skonfiskowane włości oraz wypełnił dawne zobowiązanie ojca wobec mieszkańców Tomaszowa – przyczynił się do wybudowania kościoła św. Antoniego. Kolejne pokolenia dalej aktywnie działały w Tomaszowie aż do II wojny światowej, gdy Ostrowscy utracili swoje dobra ziemskie. Po wojnie nastąpił dalszy rozwój miasta, a dziś Tomaszów Mazowiecki to szóste co do wielkości i czwarte co do ludności miasto w województwie łódzkim.
DR. JAN SERAFIN RODE:
Był wybitnym społecznikiem i lekarzem. Uczęszczał do gimnazjum w Płocku i w Suwałkach, a w 1870 roku ukończył studia medyczne w Szkole Głównej w Warszawie. Specjalizował się w chirurgii i położnictwie. Po wojnie osiedlił się w Tomaszowie Mazowieckim, gdzie zawarł związek małżeński oraz zamieszkał z Marią Eustachią z Chociszewskich. Była ona córką bogatego ziemianina, właściciela dóbr Komorów i Zaborów. Rode przejawiał duże zdolności organizacyjne. Przywiązywał wiele uwagi do działalności społeczno-oświatowej – tworzył szczegółowe analizy sytuacji społeczno-gospodarczej wraz z konkretnymi sposobami ich naprawy. Mieszkańcy Tomaszowa mieli wtedy bardzo duże problemy m.in. ze stanem zdrowia. Zasady higieny były im kompletnie nie znane, a warunki mieszkaniowe były fatalne. Dopiero w 1892 roku zaczęły powstawać fabryczne placówki pomocy lekarskiej i w jednej z nich lekarzem został Rode. Pomagał bezpłatnie oraz organizował spotkania i rozmowy na temat higieny. Największym osiągnięciem doktora było stworzenie szpitala miejskiego św. Stanisława w 1891roku z 40 łózkami dla chorych. Dziś znajduje się tam Szkoła Policealna Samorządu Województwa Łódzkiego, która naucza młodzież w dziedzinie medycyny. Doktor Jan Rode ożywiał również działalność niepodległościową. Był gorliwym obrońcą polskich interesów narodowych. Działał na rzecz szkolnictwa – to dzięki jego staraniom powstała pierwsza szkoła średnia, a dzisiejsze I LO. Zmarł w 1915 roku w wieku 66 lat i został pochowany w grobowcu rodziny Chociszewskich wraz z teściami i żoną. Grób, na którym znajduje się jego popiersie, do dziś można odnaleźć na cmentarzu katolickim przy ul. Smutnej. Nie posiadał dzieci. Był znaną i szanowaną postacią w Tomaszowie, w związku z czym mieszkańcy właśnie jemu poświecili park miejski, a w 1930 roku postawili mu tam pomnik.
PAŁACYK RODEGO:
Murowany, otynkowany pałacyk został wybudowany w 1903 roku łącząc styl neoklasycyzmu i eklektyzmu. Dominującym elementem jest kolumnowy portyk, na którym oparty jest balkon. Okna zwieńczone są barokowymi naczółkami z finezyjnymi zdobieniami. W 2009 roku pałac przeszedł generalny remont. – Jest to obok willi Maurycego Piescha przy ulicy Barlickiego i kamienicy rodziny Knothe przy placu Kościuszki, jeden z najciekawszych i najładniejszych tomaszowskich zabytków. Powinien stanowić ozdobę, tym bardziej, że jest zlokalizowany przy głównej ulicy miasta – mówił odpowiedzialny wtedy za miejskie inwestycje, zastępca prezydenta miasta Grzegorz Haraśny. Pałac straszył odpadającym tynkiem i bladoniebieską farbą. Projekt opracowywany był w ten sposób by oddać pierwotny kształt i charakter budynku. Dziś jest o wiele lepiej wyeksponowany i prezentuje się bardzo ładnie. Znalazł idealne zastosowanie - budynek jest siedzibą Urzędu Stanu Cywilnego. Jest wpisany do rejestru zabytków.
SKRYTKA:
Pamiętaj by zabrać ze sobą coś do pisania! Może przydać się również pęseta. W środku minicertyfikat dla pierwszego znalazcy.
