Be smart, be an EarthCacher - geology rulez! ;)
Acknowledgment: Paweł Woźniak MSc / Polish Geological Institute-National Research Institute
Podziękowanie: mgr Paweł Woźniak / Państwowy Instytut Geologiczny-Państwowy Instytut Badawczy
Jaskinie – mrok, chłód, wilgoć... Reumatyzmu można się nabawić! To bardzo pragmatyczne przekonanie. Romantyk pewnie powie, że ciemność jaskini jest bardzo piękna w swej ukrytej tajemnicy, skoro przyciągała ona do siebie i przyciąga nadal ludzi chcących znaleźć w niej bramy do innego świata. A jak to wygląda z punktu widzenia geologa? Oto jedna z subiektywnych opinii.
Wapień jurajski zbudowany jest głównie z kalcytu – węglan wapnia (CaCO3). Czysty węglan wapnia reaguje z wodą w niewielkim stopniu. Jednak woda nasycona dwutlenkiem węgla (CO2) – „wyłapywanym” z atmosfery podczas deszczu, przyspiesza nawet 300-krotnie tempo niszczenia skał. Dlaczego tak się dzieje? Ponieważ z tego „związku” powstaje kwas węglowy [H2O + CO2 → H2CO3], który stykając się ze skałą wapienną rozpuszcza ją, a „produktem” tego procesu jest kwaśny węglan wapnia [CaCO3 + H2CO3 → Ca(HCO3)2]. Ten migruje wraz z wodą wszelkimi możliwymi pęknięciami w głąb masywów wapiennych, poszerza je, tworzy podziemne ciągi i jaskinie. Przed wejściem do jednej z nich właśnie teraz stoimy.
Wejście do jaskini Magazyn / photo & background photo: hanbei
Jaskinia Magazyn odkryta została przez poszukiwaczy szpatu (chemicznie czysta, bezbarwna i przezroczysta odmiana kalcytu wykorzystywana do wyrobu przyrządów optycznych). Tworzy poziomy ciąg o długości około 44 m. Jej zwiedzanie nie wymaga użycia specjalistycznego sprzętu – wystarczy tylko latarka (czołówka), ubranie terenowe i kask (np. rowerowy, tak na wszelki wypadek). Otwór wejściowy znajduje się w niewielkim leju krasowym i prowadzi do pierwszej salki z której na lewo odchodzi ciasne odgałęzienie o charakterze zapadliskowym wypełnione piaskiem. Nieco dalej na wprost rozwinęła się druga komnata. Tworzy obszerną i kopulastą salę bez namuliska (zostało usunięte). Szata naciekowa jaskini, niegdyś zapewne bogata (proszę rzucić okiem na „sufit” większej salki), obecnie jest prawie całkowicie zniszczona. Proponujemy wizytę w tym miejscu, aby skłonić wstępujących tu ludzi do chwilowej refleksji i zadumy. Wiszące w dół stalaktyty oraz rosnące w górę stalagmity, powstają bardzo powoli. Proces ten (odwrotny do rozpuszczania wapieni) zachodzi przez tysiące lat, a jego szybkość zależy od zespołu warunków fizycznych i chemicznych panujących we wnętrzu jaskini i na powierzchni wapiennego masywu. Przykładowo w Czechach jest to około 3 mm na rok. Pamiętajmy o tym szczególnie w momencie, gdy wola posiadania pamiątek będzie prowadziła naszą rękę w stronę „kamiennego sopla”. Podziemny świat, to coś czego rozum ludzki nie potrafi do końca zrozumieć i ogarnąć jakąkolwiek logiką. Trudno przecież uwierzyć w to, że natura potrafiła stworzyć coś tak pięknego, delikatnego, a zarazem trwałego. Natura, z którą tak krucha istota jaką jest człowiek, próbuje ciągle walczyć...
Odpowiedzi proszę wysyłać za pomocą mojego profilu. Nie trzeba czekać na moją odpowiedź, można od razu logować. Jeśli coś będzie nie tak, zgłoszę się sam. Pamiętajcie proszę, że logi bez podesłanych odpowiedzi będą kasowane.
ZADANIA
- Co jest największą niespodzianką dla wszystkich EarthCache’rów zwiedzających Jaskinię Magazyn?
- W większej sali jaskini usunięto namulisko, czyli jej osad denny. To zapewne robota szpatowców, którą dokończyli po latach pracownicy kamieniołomu. Jaka jest różnicę w wysokości zalegania pierwotnego poziomu spągu jaskini w porównaniu z obecnym? Wynik pomiaru podaj w centymetrach.
- Dlaczego jaskinię nazwano „Magazyn”?
- Zadanie opcjonalne: zdjęcie uśmiechniętego znalazcy głównej atrakcji zawsze mile widziane :D
Magazyn (English ‘Storage’) – the cave with... the bottle
Caves – darkness, coldness, humidity…From a pragmatic point of view, can cause you backache! A melancholic would claim the cave and its darkness is beautiful in its mystery, it has continued to attract folks willing to search for gates to another world. What would a geologist claim? Here’s one subjective opinion.
The Jurassic limestone is mainly formed from calcite – calcium carbonate (CaCO3). There’s little reaction between calcium carbonate and water. However, water saturated with carbon dioxide (CO2) – “received” from the atmosphere via rain, speeds up the process of rock destruction by almost 300 times. Why does it happen? Well, the compound creates carbonic acid [H2O + CO2 → H2CO3], which dissolves the rock, and ‘produces’ sour calcium carbonate [CaCO3 + H2CO3 → Ca(HCO3)2]. The latter migrates with water through every possible crack into depths of limestone massifs, extending them and creating underground systems and caves. You’re standing by one of them at the moment.
The Cave was discovered by spar seekers (spar is a chemically pure and colourless calcite type used in optical devices manufacturing). Its horizontal length is around 44 metres. Specialist equipment is not required when visiting the cave –a head torch, some hiking clothes and a helmet (just in case) is all you will need. The entrance is located within a small sinkhole, which leads us to the first hall where on the left we have a narrow branch of subsidence nature and is filled with sand. While continuing going straight, you will notice a second chamber, forming a wide and copula-like hall without alluvial deposit (it was removed). The cave formation, most likely rich some time ago (just have a look at the ‘ceiling’ of the biggest hall), is currently almost completely destroyed. We suggest visiting this place so you have an opportunity to ponder and reflect. The stalactites hanging downside and stalagmites rising upside grow very slowly. The process (unlike limestone dissolution) evolves through thousands of years, while its rate depends on numerous chemical and mechanical conditions inside a cave and on the surface of a limestone massif. For instance, the rate in Czech Republic is 3 mm per year. Let’s do bear this in mind, especially when having temptation to take such a precious souvenir with us. The underworld is something a man cannot completely comprehend and explain logically. It’s extremely hard for us to believe that nature itself could have formed something that beautiful, gentle and yet durable. This nature that we try to constantly fight with…
Replies are to be sent via my profile. There’s no need to wait for my reply, you can log your answers straight away. If there’s anything wrong, you will be notified. Do remember though, that logs with no answers shall be deleted.
TASKS
- What is the biggest surprise for every Earth Cacher visiting the Magazyn cave?
- The alluvial deposit (sedimentation) was removed from the large hall of the cave - most likely the work of spars finished off by those working later at the quarry. What is the difference between the position of the previous thill and the current one? The result is to be provided in centimetres.
- Why was the cave named ‘Magazyn’ – (Eng. storage)
- Optional task: a photo with a finder of the main prize is always a nice add :D
