Pałac w Kamieńcu Ząbkowickim – monumentalny pałac neogotycki z XIX wieku znajdujący się we wsi Kamieniec Ząbkowicki w województwie dolnośląskim.
W 1096 Brzetysław II zbudował tu gród, który po zdobyciu przez Bolesława Krzywoustego został opuszczony. Gród ów był położony w pobliżu wzniesionego w początkach XIV wieku kościoła klasztornego, w pobliżu przepływającej tamtędy Nysy Kłodzkiej. Według kroniki klasztoru cystersów z 1592 w Kamieńcu znajdowano w czasie budowy kościoła fragmenty murów.
W 1838 właścicielką dóbr kamienieckich stała się królewna niderlandzka Marianna Orańska, która w tym samym roku zleciła wykonanie projektu przyszłej rezydencji Karlowi Friedrichowi Schinklowi, ówcześnie jednemu z najwybitniejszych architektów[4]. 15 października na wzgórzu (zwanym Grodowym Wzgórzem) położono kamień węgielny. Prace budowlane, ze względu na stan zdrowia Schinkla, nadzorował młody architekt, Ferdinand Martius. W 1848 prace przerwano z powodu rozwodu księżnej z Albrechtem Hohenzollernem, księciem pruskim. Wznowiono je dopiero w 1853. Założenia tarasowo-ogrodowe zaprojektowane zostały w 1858 przez Petera Josepha Lenné, generalnego dyrektora Ogrodów Pruskich. Rok później rozpoczęto budowę tarasów wiodących do pałacu. 8 maja 1872 uznaje się za datę zakończenia prac przy budowie pałacu i wokół niego. Tego dnia po północno-wschodniej stronie pałacu nastąpiło odsłonięcie pomnika Nike, ustawionego na jedenastometrowej kolumnie. W 1873 z okazji ślubu syna Albrechta Marianna przekazała mu zarząd nad całością dóbr śląsko-kłodzkich, w tym również nad pałacem.
Podczas II wojny światowej Niemcy urządzili tutaj magazyn przejściowy dla zwożonych z całego Śląska dzieł sztuki. Np. zbiory i archiwalia z Wrocławia rozlokowano w pałacu, w ujeżdżalni, oraz w pobliskim kościele i zabudowaniach parafialnych. Po 1945 wyposażenie pałacu zostało wywiezione bądź zdewastowane, w lutym 1946 cały kompleks spłonął, prawdopodobnie podpalony przez żołnierzy radzieckich. Część marmurów z pałacu użyto przy budowie Sali Kongresowej w warszawskim Pałacu Kultury i Nauki.
W 1984 pałac został wydzierżawiony prywatnemu przedsiębiorcy, Włodzimierzowi Sobiechowi. Obiekt był rekonstruowany od końca lat 80. aż do śmierci dzierżawcy w sierpniu 2010[5]. W sierpniu 2012 roku po zakończeniu postępowania po zmarłym pałac i przyległe grunty stały się ponownie własnością gminy, która rozpoczęła remont obiektu. Od 1 maja 2013 roku pałac został ponownie udostępniony dla zwiedzających.
Bryła pałacu jest zbudowana na planie prostokąta 75,3 na 48,3 m[7]. Cztery wieże narożne mają 33,6 m wysokości. Kubatura pałacu wynosi 90 tys. m³, natomiast powierzchnia użytkowa to blisko 20 tys. m². Dziedzińce wewnętrzne mają wymiary 19,5 na 18,2 m i przedziela je arkadowy krużganek, łączący ścianę północno-wschodnią i południowo-zachodnią.
Pałac otoczony jest murem, w którego narożnikach znajdują się cztery pary okrągłych baszt. Od strony północno-zachodniej umieszczono w ciągu murów wozownie, a od strony południowo-wschodniej – stajnie.
Skrytka schowa została przy północno-wschodniej strony paałcu pzy tarasach i amfiteatrze.
[ENG] google translate
The palace in Kamieniec Ząbkowicki - monumental neo-Gothic palace of the nineteenth century located in the village of Kamieniec in Lower Silesia.
In 1096 Břetislav II built a castle, which after the conquest by Boleslaw Boleslaw was abandoned. Castle that was located near erected in the early fourteenth century monastic church, near Nysa Kłodzka flowing that way. According to the chronicle of the Cistercian monastery in Kamieniec 1592 it was found during the construction of the church brick walls.
In 1838 the owner of the goods kamienieckich became a princess of the Netherlands Marianne, who in the same year commissioned a project of the future residence of Karl Friedrich Schinkel, then one of the greatest architects [4]. October 15th on the hill (called Grodowym Hill) laid the foundation stone. Construction work due to health Schinkel oversaw young architect, Ferdinand Martius. In 1848, work stopped because of divorce Duchess of Albrecht Hohenzollern, Duke of Prussia. They resumed only in 1853. Assumptions terraced-garden designed in 1858 by Peter Joseph Lenné, the general director of the Prussian Gardens. A year later, the construction of terraces leading to the palace. May 8, 1872 shall be deemed to be the date of completion of the construction of the palace and around it. That day, on the north-eastern side of the palace monument was unveiled by Nike, set to jedenastometrowej column. In 1873, on the occasion of the wedding Marianne Albrecht's son handed him the management of the whole Silesia and Klodzko goods, including the palace.
During World War II the Germans Transitional magazine here brought here from all over Silesia works of art. Eg. Collections and archives of Wroclaw are deployed in the palace, a riding school and a nearby church and parish buildings. After 1945, the palace has been exported equipment or devastated, in February 1946 the entire complex burned down, possibly set on fire by Soviet soldiers. Part of the palace of marble used to build the Congress Hall in Warsaw's Palace of Culture and Science.
In 1984 the palace was leased to a private entrepreneur Vladimir Sobiechowi. The facility was reconstructed from the late 80s until his death in August 2010 tenant [5]. In August of 2012 after completion of the procedure after the death of the palace and the adjoining land they have become again the property of the municipality, which began renovation of the object. From 1 May 2013, the palace was re-opened to the public.
Mass of the palace is built on a rectangular plan of 75.3 to 48.3 m [7]. The four corner towers are 33.6 meters high. The cubic capacity is 90 thousand palace. m³, while the usable area is almost 20 thousand. m². Inner courtyards have dimensions of 19.5 to 18.2 separates me it arcaded cloister wall connecting the north-eastern and south-west.
The palace is surrounded by a wall, in the corners there are four pairs of circular towers. From the north-west placed within the walls of iron, and from the south-east - stables.
Safe-hide is on the north-eastern side of paałcu PZY terraces and amphitheater.
