[PL]Zawisza Czarny z Garbowa rodu Sulima to najsłynniejszy rycerz średniowiecznej Polski, niepokonany w licznych turniejach rycerskich, symbol wszelakich cnót rycerskich. Zawisza Czarny urodził się ok. 1370 roku w Garbowie, małej wsi położonej obecnie w województwie świętokrzyskim. Swój przydomek Zawisza zawdzięczał czarnym włosom oraz czarnej zbroi, która obecnie znajduje się w klasztorze na Jasnej Górze w Częstochowie. Rycerz ten wielokrotnie brał udział w wyprawach przeciwko Turkom, jednak na wieść o szykującej się ostatecznej rozprawie z Krzyżakami powrócił do Polski. Zawisza Czarny uczestniczył w bitwie pod Grunwaldem (1410 rok) i niewykluczone, że to właśnie on w krytycznym momencie bitwy uratował królewski sztandar, choć nie ma na to wyraźnych dowodów.
Zawisza Czarny był także świetnym dyplomatą, dzięki czemu wielokrotnie uczestniczył w delegacjach polskich posłów. Rycerz, jako zaufany króla Władysława Jagiełły, był m.in. jednym z sześciu polskich posłów oddelegowanych na Sobór w Konstancji (1414-1418), gdzie wsławił się występując jako jeden z nielicznych obrońców sprawy i osoby Jana Husa. W 1415, towarzysząc królowi Zygmuntowi Luksemburskiemu w podróży do Perpignan w Aragonii pokonał w głośnym pojedynku Jana z Aragonii, wysadzając z siodła jednym uderzeniem kopii najprzedniejszego rycerza turniejowego zachodniej Europy. Utwierdziwszy w ten sposób sławę niepokonanego i najznamienitszego rycerza w Europie, chętnie był podejmowany na dworach władców europejskich.
Zawisza Czarny zmarł 12 czerwca 1428 roku w Golubcu, miejscowości położonej obecnie w północno-wschodniej Serbii. Zawisza brał wtedy udział jako dowódca w najemnej wyprawie Zygmunta Luksemburskiego na Turków. Rycerz osłaniał odwrót tego władcy z pola walki pod Golubacem (Gołąbcem). Król Zygmunt posłał łódź dla Zawiszy i nakazał mu na nią wsiąść. Rycerz postanowił jednak pozostać ze swoimi towarzyszami na polu bitewnym. Odsyłając łódź ruszył z dwoma pieszymi przeciw wojsku tureckiemu. Został otoczony przez wroga i wzięty do tureckiej niewoli. Jak mówi legenda, przyczyną śmierci Zawiszy był konflikt między dwoma janczarami o to, czyim jeńcem był Zawisza. Podczas kłótni jeden z przeciwników wyciągnął szablę (jatagan) i obciął Zawiszy głowę. Symboliczny pogrzeb Zawiszy Czarnego odbył się w listopadzie 1428 roku w kościele franciszkanów w Krakowie.
Aby odnaleźć skrytkę finałową, przeczytaj powyższy tekst i odpowiedz na następujące pytania:
A - Suma liter w miejscowości, w której urodził się Zawisza Czarny
B - Suma liter w nazwie rodu Zawiszy Czarnego
C - Suma liter w imieniu i nazwisku artysty, który przedstawił na obrazie Zawiszę Czarnego podczas bitwy pod Grunwaldem
D - Suma liter w nazwie miejscowości, w której odbył się sobór, a jednym z sześciu polskich posłów był tam właśnie Zawisza Czarny
X - Suma liter w nazwie regionu, z którego pochodził Jan - znakomity rycerz pokonany podczas turnieju rycerskiego przez Zawiszę Czarnego
Y - Suma liter w nazwie serbskiej twierdzy, w okolicach której zginął Zawisza Czarny
Z - Suma cyfr w roku śmierci Zawiszy Czarnego
Współrzędne skrytki finałowej:
N 53°08.[A+X-C][C-D][X-B]'
E 17°59.[Z-A-B][Z+Y-D-A][Z-B]'
UWAGA: Nie mnożymy kwadratowych nawiasów
SKRYTKA: zakamufluj ponownie (!), uważaj na mugoli (!)
[EN]Zawisza Czarny (Zawisza the Black), Sulima coat of arms, was a Polish knight and nobleman who served as commander and dyplomat under Polish king Władysław Jagiełło and Hungarian-Bohemian king Sigismund of Luxembourg. He was born in Garbów in 1370. During his life, he was regarded as a model of knightly virtues and was renowned for winning multiple tournaments. His nickname is due to his black hair and his custom-made, black armor, which is kept at the Jasna Góra Monastery.
In 1410, Zawisza Czarny took part in the famous Battle of Grunwald (known also as the First Battle of Tannenberg) against the Teutonic Order. Zawisza was as much a diplomat as he was a warrior, being an envoy for the Polish king Władysław II and Hungarian-Bohemian king Sigismund of Luxembourg. As one of six diplomats that represented the Polish Kingdom and king Władysław II at the Council of Constance, he was one of very few supporters of the Church reformer Jan Hus, and consequently strongly opposed his condemnation and subsequent execution. In 1416 Zawisza Czarny participated in a tournament in Perpignan in which he defeated the well-known knight John of Aragon.
In 1428, Zawisza, with his retinue as a commander of a light cavalry banner of 500 horsemen, joined the forces of Sigismund in the king's war against the Ottoman Turks. During that disastrous campaign he fought them at the Siege of Golubac on the Danube in modern-day Serbia. Sigismund's army was defeated and had to retreat across the Danube, with only a few boats to ferry the troops over to safety. Zawisza's banner was guarding the retreating army. Being a man of importance, he was personally sent for by king Sigismund. He allegedly refused to retreat, disheartened by the king's apparent cowardice. He was either killed in combat at Golubac or executed in Ottoman captivity.
If you want to find the final cache, read the text above and answer on the following questions:
A - Number of letters in the name of village where Zawisza Czarny was born
B - Number of letters in the name of coat of arms of Zawisza Czarny
C - Number of letters in the name and the surname of artist who painted Zawisza Czarny in the painting 'First Battle of Tennenberg'
D - Number of letters in the name of city where the church council was organized in the years 1414-1418 (Zawisza Czarny was one of six diplomats that represented the Polish Kingdom and king Władysław II)
X - Number of letters in the name of region which was ruled by John of Aragon - the well-known knight who was defeated in a tournament by Zawisza Czarny
Y - Number of letters in the name of Serbian village where Zawisza Czarny was killed
Z - Sum of numbers in the year of death of Zawisza Czarny
Coordinates of the final cache:
N 53°08.[A+X-C][C-D][X-B]'
E 17°59.[Z-A-B][Z+Y-D-A][Z-B]'
NOTICEe: Do not multiply square brackets
CACHE: camouflage it again (!), watch out the muggles (!)
