Murowana rezydencja kronikarzy Bielskich w Białej powstała prawdopodobnie w połowie XVI wieku. Nie znane są wymiary pierwotnego budynku, dane pochodzą z okresu po rozbudowie, w XVIII wieku. Budowla nie jest legendą dawnej przeszłości, ponieważ rozebrana została dopiero po II wojnie światowej, a opisana w roku 1986. Piwnice można było oglądać jeszcze w latach 50. ubiegłego stulecia.
Dwór zwany był Albumą (po łacinie Biała zwana była Albą). Miał formę kamienicy na kopcu.
Dokładniejszy obraz obiektu (zapewne po przebudowie) znamy z inwentarza z roku 1683. Był to dwór o wymiarach około 15 x 21 metrów i prawdopodobnie trójdzielnym układzie wnętrz. Nie zachowały się wzmianki o fosie ale jej obecność jest bardzo prawdopodobna, zwłaszcza że dziś znajdują się tu stawy, które mogą być jej pozostałością.
Dwór uległ pierwszemu poważnemu zniszczeniu w 1587 roku podczas niepokojów związanych z wyprawą arcyksięcia Maksymiliana do Polski.
Do dnia dzisiejszego zachowały się jedynie ziemno-wodne elementy tego założenia obronnego nad stawami. Pozostałości te znajdują się przy północno-wschodnim skraju zabudowań wsi, po prawej ( południowej ) stronie drogi z Białej do Suchowoli i Rząśni (ok 4 km od Pajęczna). Widoczny jest zarys rozległego, czworobocznego kopca o płaskiej powierzchni, która znajduje się na wysokości 1-1,5 m ponad lustrem wody w stawach. Kopiec ma wymiary około 120 x 80 metrów. Od strony południowej sąsiaduje z okolicznymi łąkami. Teren, na którym się znajduje otoczony jest siatką. (informacje zaczerpnięte z http://www.zamkilodzkie.pl/pliki/biala.htm)
Polski dwór szlachecki – wiejski dom mieszkalny szlachty polskiej. Forma wykształcona w architekturze polskiej okresu renesansu, przetrwała do lat 20. XX wieku. Polskie dwory szlacheckie znajdują się głównie na obszarze dawnej Rzeczypospolitej Obojga Narodów, obecnie zaś na obszarze 6 państw tj. w Polsce, na Litwie, na Łotwie, na Białorusi, na Ukrainie oraz w zachodniej Rosji. Na obszarze współczesnej Polski przetrwało tylko 2,8 tys. dworów (z 12 tys. na tym samym obszarze przed II wojną światową), z czego 2 tys. jest w ruinie. Z 4 tys. dworów na ziemiach wschodnich utraconych przez Polskę w 1945 roku przetrwało około 250 i kilkadziesiąt na wschód od granicy ryskiej. W obu przypadkach większość z nich znajduje się w ruinie.
W odrodzonej Rzeczypospolitej posiadanie dworu było symbolem prestiżu i przynależności do elity. W latach 20. panowała moda na tzw. styl dworkowy, który traktowany był jako emanacja polskości. W stylu dworkowym budowano wille miejskie, ale również domy osadników wojskowych na Kresach Wschodnich, stanice Korpusu Ochrony Pogranicza, a nawet dworce kolejowe. W latach 30. w polskiej architekturze nastąpił powrót do trendów międzynarodowych czyli modernizmu i funkcjonalizmu. Przed wybuchem II wojny światowej istniało na terenie Rzeczypospolitej około 16 tys. dworów szlacheckich, z czego na 4 tys. na Kresach Wschodnich.
17 września 1939 roku w wyniku agresji sowieckiej na Rzeczpospolitą na obszarze okupowanym przez ZSRR zagładzie uległa ziemiaństwo jako klasa społeczna. Właściciele majątków byli aresztowani przez NKWD, a następnie mordowani bądź zsyłani na Syberię i do Kazachstanu. Dwory – za wiedzą i zachętą władz sowieckich – zostały ograbione przez okoliczną ludność białoruską lub ukraińską, a następnie podpalone. Podobny proces miał miejsce w okupowanej przez sowietów Litwie (gdzie w zdecydowanej większości właścicielami dworów byli Polacy) oraz na Łotwie w tzw. Polskich Inflantach, gdzie większość dworów również była w rękach polskiej szlachty wywodzącej się ze spolonizowanych Niemców bałtyckich.
Pod okupacją niemiecką sytuacja wyglądała dwojako; na terenach wcielonych do Rzeszy właścicieli dworów wywłaszczono, a majątki oddano w ręce Niemców. Na terenie Generalnego Gubernatorstwo prawa własności były w zasadzie szanowane, chyba że udowodniono właścicielom ziemskim współpracę z podziemiem.
W 1944 roku po wkroczeniu Armii Czerwonej w granice Polski komuniści traktowali właścicieli dworów jako wrogów klasowych. Aby zlikwidować ziemiaństwo jako klasę społeczną komunistyczny PKWN wydał tzw. dekret o reformie rolnej. Na jego mocy m.in. ziemia przylegająca do dworów została zabrana bez odszkodowania i sprzedana małorolnym bądź bezrolnym chłopom lub znacjonalizowana. Same dwory zostały upaństwowione. Wywłaszczeni właściciele do połowy lat 60. XX wieku mieli zakaz stałego przebywania w powiecie, gdzie znajdowały się ich dawne majątki. Znacjonalizowane dwory użytkowano w różny sposób przez instytucje, najczęściej jednak oddawane były w gestię lokalnego PGR. Dwory nieremontowane wiele lat powoli popadały w ruinę. Znikanie dworów z krajobrazu polskiej wsi, w wielu przypadkach obiektów zabytkowych, komunistyczne władze traktowały z obojętnością traktując je jako niechciany, materialny symbol dawnej Polski.
Od 1990 roku w następstwie wprowadzenia Planu Balcerowicza PGR-y uległy likwidacji. Ich majątek przejęła Agencja Własności Rolnej Skarbu Państwa. Obiekty – w tym dwory – stały puste i w wielu przypadkach zostały zdewastowane. Nieliczne znalazły nowych właścicieli, w wyjątkowych przypadkach zostały odkupione przez potomków dawnych ziemian, bądź też przez nich odzyskane, ale tylko wtedy, kiedy nie podlegały one nacjonalizacji w myśl dekretu komunistycznego PKWN, a mimo to zostały im zabrane. W takich przypadkach stosowne decyzje podejmuje wojewoda, jako organ administracji rządowej w terenie. Restytucji mienia nigdy nie wykonano, gdyż nie było i nie ma odpowiedniej ustawy. Polska jest wciąż jedynym państwem w całym dawnym bloku sowieckim (stan na dzień: 16.07.2016), gdzie państwo nie oddało (nawet symbolicznie) majątku osób prywatnych zrabowanych w okresie komunistycznego totalitaryzmu.
Architektura dworów
Dwór obejmował budynek mieszkalny właściciela oraz zabudowania gospodarcze. W XVII wieku wyodrębniono dwór z całego kompleksu budynków – stał się samodzielnym oddzielonym budynkiem mieszkalnym. Po potopie szwedzkim wykształcił się dwór jako parterowy budynek, posiadający plan symetryczny i osiowy – osie zaakcentowane poprzez ganki lub ryzality. Od początku XVI wieku zaczęto stosować dwutraktowy układ pomieszczeń, szeroko rozpowszechniony w czasach późniejszych. W końcu XVI wieku na osi fasady rozpoczęto wznoszenie ozdobnych wieżyczek, mających podnosić funkcje reprezentacyjne budowli. W klasycyzmie para kolumn zastąpiła wejściowy ganek z portykiem z tympanonem, które stały się odtąd wyróżnikiem architektury dworu na tle innych budynków wiejskich. Wewnątrz dworu znajdowało się wiele pokoi – sień, izba stołowa – jadalnia, pokoje gościnne, sypialnie, spiżarnia, a często także prywatna kaplica ze świętymi obrazami.
Dwory budowano początkowo z drewna modrzewiowego na podmurówkach kamiennych lub z cegły i kryto gontem. Często sytuowane na wzniesieniach, w otoczeniu starych drzew. Do dworu w okresie renesansu wchodziło się zazwyczaj z ganków krytych daszkiem opartym na słupach, a prostokątna bryła miała dobudowane alkierze. Południowa fasada dworu zawsze zorientowana była na godzinę 11.00, tak aby słońce oświetlało wszystkie ściany domu, w okresie od kwietnia do września. W okresie baroku zaczęto stosować łamany dach zwany polskim, a także dach mansardowy. Alkierze zastąpiono ryzalitami. W XVIII w. początkowo w w zachodniej części Rzeczypospolitej normą stały się dwory murowane, budowane niemal wyłącznie z cegły, tynkowane i bielone, pokryte czerwoną dachówka. W XIX w na całym obszarze dawnej Rzeczypospolitej budowano już dwory przeważnie murowane. (informacje zaczerpnięte z wikipedii)
Skrytka stanowi finał serii "Dwory powiatu pajęczańskiego", do której należą:
1) Dwór w Chorzenicach - GC7C3EB;
2) Dwór w Dubidzach - GC7C3EK;
3) Pałac Męcińskich w Działoszynie - GC7C3G8;
4) Dwór w Kiełczygłowie -GC7C3EW;
5) Dwór w Makowiskach - GC7C3F2;
6) Dwór w Radoszewicach - GC7C3F9;
7) Dwór obronny w Siemkowicach - GC7BJTQ;
8) Dwór w Stróży - GC7C3FJ;
9) Dwór w Strzelcach Wielkich - GC7C3FR;
10) Dwór w Woli Wydrzynej - GC7C3G0;
Do odnalezienia skrytki finałowej należy zebrać dwucyfrowe kody zapisane na logbookach pozostałych skrytek a następnie wyliczyć wg poniższego schematu.
W lewym bloku od klucza należy odejmować pierwsze cyfry kodów z odpowiednich skrzynek, w bloku prawym do klucza należy dodać cyfry drugie. Rodzaj dworu określa jego formę architektoniczną a szukane słowo jest anagramem uzyskanym z liter nieodpowiadających cyfrze 6. Literę "J" zastępujemy literą "Y". Współrzędne finałowe wyznaczane są z cyfr wyliczonych uprzednio.