„...Otwierać policja – rozlega się wołanie i kolby karabinów o mało już nie wywalą bramy. - Zaraz, zaraz, już otwieram. Wchodzi ich dwóch: jeden brązowy kołnierz, drugi cywil (pewnie Volksdeutsch, bo umie po polsku) . Ten ostatni tak energicznie wkracza do pokoju, że zawadził karabinem o wąskie drzwi, co wprawiło go w jeszcze gorszy humor. Światło latarki obiega jasną plamą wszystkie kąty, jakby przetrząsało każdą skrytkę. W Janku zamiera serce, wzrok biega za posuwającym się po ubogich meblach promieniem. Właśnie w tej chwili pada na nieszczęsny kosz, który już nieraz służył jako schowek na zakazaną wiedzę...”.
Są to wspomnienia Zygmunta Henryka, który był jednym z uczniów uczęszczających do domów tajnego nauczania. Wspomnienia te zostały zamieszczone w książce Marii Cieśla pt. „Tajne nauczanie na terenie powiatu gorlickiego w latach 1939 – 1945 – Materiały źródłowe ze zbiorów Aleksandra Potockiego”.
Tajne nauczanie lub tajne komplety, jest to używane w Polsce określenie nauczania prowadzonego w formie nielegalnych zajęć i wykładów organizowanych poza szkołą lub uczelnią w okresie zaborów lub okupacji w czasie II wojny światowej.
W tym zadaniu, chciałbym zwrócić Waszą uwagę właśniena na domy tajnego nauczania i pokazać Wam kilka z nich na terenie Gorlic. Te niepozorne, często dziś zapomniane i niszczejące budynki w czasie okupacji były świadkami wielu ważnych wydarzeń od których często zależała przyszłoś naszego kraju.
Tajne nauczanie było bezwzględnie zwalczane przez niemieckie władze okupacyjne – w latach 1939-1945 życie straciło 8,5 tys. polskich nauczycieli. Nauczyciele i uczniowie wiedzieli, że w razie wykrycia groziło im, a nawet właścicielom mieszkań, w których odbywały się komplety, więzienie i obóz koncentracyjny. Brutalne represje stosowane przez okupanta nie powstrzymywały jednak tajnego nauczania. Mimo grożących kar za nielegalne nauczanie większość nauczycieli nie przerwała swej misji i przez cały okres okupacji służyła młodzieży. Tajne komplety, prowadzone na tak wielką skalę na ziemiach polskich, były jedyną tego rodzaju formą oporu w okupowanej Europie
Tajne komplety to nie tylko kształcenie młodzieży, ale i potężny wysiłek wychowawczy. Nauczyciele uważali prowadzenie tajnych kompletów za swój obywatelski obowiązek, a młodzież garnęła się do nauki i osiągała dobre wyniki. W końcowych latach okupacji w szkołach średnich uczyło się ponad 100 tysięcy młodzieży, a wiedzę na poziomie wyższym zdobywało kilka tysięcy studentów.
W czasie okupacji niemieckiej, Niemcy nie kryli swoich planów w stosunku do ludności polskiej. Nie tylko chodziło im o zdobycie terytorium, ale i o zniszczenie kultury polskiej oraz biologiczną zagładę narodu polskiego. Częścią składową planu biologicznej zagłady było maksymalne ograniczenie możliwości rozwoju umysłowego polskiej młodzieży. To, że ich plany zostały zniweczone, jest także zasługą tajnego nuczania.
O ZADANIU:
Waszym zadaniem jest odnalezienie czterech domów tajnego nauczania w centrum Gorlic oraz odczytanie numerów tych domów. Domy oznaczone są specjalnymi, czarnymi tablicami z napisem:
W TYM DOMU
PODCZAS OKUPACJI
NIEMIEC HITLEROWSKICH
W LATACH 1939-1945
ODBYWALO SIE TAJNE NAUCZANIE
KTÓREGO WYKRYCIE
GROZIŁO KARĄ ŚMIERCI
LUB OBOZEM ZAGŁADY.
Odczytane numery domów bedziesz musiał wstawiać w podane wzory, co ostatecznie doprowadzi cię do finalu.
Zaczynamy:
1.Idź do miejsca oznaczonego na mapie jako początek zadania i znajdź dom tajnego nauczania
odczytaj numer tego budynku i wstaw go w miejsce A do kordów:
N 49*39.(A-4)80 E 21*09.2(A-6)1
2. Udaj się w wytypowane miejsce i i znajdź dom tajnego nauczania
odcztaj numer tego budynku i wstaw go w miejsce B do kordów:
N 49*39.(B-1)73 E 21*O9.3(B-3)1
3. Udaj się w wytypowane miejsce i znajdź dom tajnego nauczania
odczytaj numer tego budynku i wstaw go w miejsce C do kordów:
N 49*39.(5-C)97 E 21*09.(5-C)00
4. Udaj się w wytypowane miejsce i znajdź dom tajnego nauczania
odczytaj numer tego budynku i zapamiętaj go jako D
Kiedy zdobędziesz juz wszystkie cztery cyfry (A,B,C,D) wstaw je w miejsce wzoru i ruszaj do finalu.
N49*3(A+C).(B-C)(A-C)D E21*0(A+C).(C+C)A2
Kesz to zawieszka, umiejscowiony jest w bardzo ruchliwym miejscu dlatego zalecał bym podejmowanie go późnym wieczorem lub nocą. Mimo, że finał można obliczyć siedząc w domu, będzie miło, jeśli zamieścicie przy logowaniu zdjęcie chociaż jednej z tablic, jednego z domów czy też Was na tle domu tajnego nauczania. Nie jest to jednak warunek zalogowania znalezienia a jedynie poboczne wyzwanie. Pozdrawiam