PL
Sól – wieś w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie żywieckim, w gminie Rajcza. zajmuje obszar około 26,28 km2 liczy sobie 1 283 mieszkańców. Ciągnie się doliną potoku Słanica i Czarna Soła, pomiędzy pasmami Rachowca, Oźnej, Kłokocza i Łysicy. Podzielona na liczne przysiółki tworzy sołectwo Sól, które graniczy ze Słowacją, ze Zwardoniem, Kiczorą, Rycerką Dolną i z Rycerką Górną.
Jak podają źródła historyczne już w XV wieku istniała na tym terenie warzelnia soli, będąca początkiem późniejszej wsi, która dość stała się gęsto zaludnioną i dość zamożną osadą. Znana była samemu Długoszowi który pisał : „Potem Sól góra sól rodzącą i wypuszczająca słone zdroje od czego uzyskała nazwę w języku polskim, sól bowiem Polacy w swym języku „szol” nazywają…”.
Pierwsze wzmianki o źródłach w Soli datowane są na rok 1664. Według zapisu w Kronice Komonieckiego, sól była warzona przez górników sprowadzonych z Wieliczki, jednak ze względu na wysokie koszty pozyskania, zaprzestano jej produkcji w 1671. Przez następne czterdzieści jeden lat soli nie warzono, dopiero w roku 1712 wznowiono jej produkcję. Lata 1823-1824 przyniosły ostateczne zaniechanie warzenia soli. W związku z tym na polecenie władz austriackich zasypano wszystkie sztolnie.
Nazwa miejscowości pochodzi więc od złóż soli kamiennej, które znajdują się w okolicy. Sól jest wypłukiwana przez wodę, która na powierzchni tworzy źródła solankowe. Sól zawarta w wodzie była w przeszłości wykorzystywana przez mieszkańców do celów spożywczych. Obecnie wody solankowe są jedną z atrakcji turystycznych miejscowości, nierzadko także wykorzystywane są w leczeniu schorzeń dolnych i górnych dróg oddechowych. Źródła te są uznawane jako jedne z najbardziej zmineralizowanych na obszarze Karpat. Źródła solankowe zostały uznane za lecznicze na podstawie rozporządzenia ministra zdrowia z 1963 roku. Mieszkańcy Soli odparowywali sól z solanki i przemycali ją przez pobliską granicę na Węgry.
Dzielenie źródła według temperatury:
Zimne źródła (o średniej temperaturze nieprzekraczającej 20 ° C)
Gorące źródła (o średniej temperaturze powyżej 20 ° C)
Letnie źródła (hipo-termiczne, do 37 ° C)
Teplice (źródła termalne, do 50 ° C)
Wrzenie žródła (term, powyżej 50 ° C)
Jako inną kategorię można wyróżnić także :
Żródła mineralne – zawierające wody o większej od przeciętnej ilości soli mineralnych (powyżej 1 g/l).
Żródła gazujące (pieniawy) – wyprowadzające wodę zgazowaną (mieszaninę wody i gazu – najczęściej dwutlenku węgla).
|