Skip to content

Szlakiem wysiedlonych wsi – Barwinek Traditional Cache

Hidden : 6/17/2018
Difficulty:
1.5 out of 5
Terrain:
1.5 out of 5

Size: Size:   small (small)

Join now to view geocache location details. It's free!

Watch

How Geocaching Works

Please note Use of geocaching.com services is subject to the terms and conditions in our disclaimer.

Geocache Description:


Część terenów obecnego Powiatu krośnieńskiego, przez długie wieki, aż do 1947 roku była zamieszkiwana przez Łemków i Rusinów, uważanych również za etnograficzną grupę Ukraińców. Katastrofa drugiej wojny światowej doprowadziła do zniszczenia tej społeczności i jej przymusowego wysiedlenia na Ukrainę (1944–1946) oraz na Ziemie Odzyskane, w ramach „Akcji Wisła” (1947). Tylko w samym Powiecie krośnieńskim znajdziemy ponad 40 miejscowości dotkniętych wysiedleniami. Znajdują się one głównie w gminach Dukla, Rymanów i Jaśliska. Niektóre zostały całkowicie lub częściowo dosiedlone Polakami, inne w ogóle nie istnieją.

Celem tej serii jest przypomnienie o byłych mieszkańcach tych terenów oraz pokazanie pojedyńczych wsi (lub ich pozostałości), w których kiedyś oni mieszkali oraz o utraconym bogactwie kulturalnym, w postaci zniszczonych cerkwi i innych zabytków.

Barwinek/Барвінок

Barwinek to niewielka wieś położona przy drodze krajowej 19, jako ostatnia miejscowość przed przejściem granicznym ze Słowacją na przełęczy Dukielskiej, będącej najniższą przełęczą w całych Karpatach. Dlatego tędy już od wczesnego średniowiecza przebiegał ważny szlak handlowy z Polski na Węgry. Wieś została założona w XIV wieku na prawie wołoskim i była zamieszkiwana przez ludność łemkowską. W 1769 roku skoncentrowały się w okolicy siły konfederatów barskich i zorganizowano jeden z największych obozów konfederackich. W Barwinku był wtedy podpisany uniwersał Kazimierza Pułaskiego, wzywający pod broń szlachtę Podkarpacia. W 1848–1849 przez Barwinek przechodziły wojska austriackie i rosyjskie, tłumiące powstanie na Węgrzech i właśnie tutaj rozegrała się pierwsza bitwa rosyjsko-węgierska. Za czasów austriackich w Barwinku działał znany zakład mebli giętych Thonetów z Wiednia. W czasie pierwszej wojny światowej toczyły się w okolicy ciężkie walki, czym wieś mocno ucierpiała. W wrześniu 1939 droga przez Barwinek stanowiła jedno z miejsc, którym do Polski wkroczyły jednostki wojska słowackiego, którym udało się dojść do Rymanowa-Zdroju. W sierpniu 1942 hitlerowcy rozstrzelali w lesie niedaleko Barwinka około 500 Żydów z Dukli, Rymanowa i Jaślisk. Walki znowu toczyły się tu jesienią 1944 roku w czasie operacji Dukielsko-preszowskiej a po zakończeniu wojny dochodziło w okolicy do walk pomiędzy armią radziecką i jednostkami UPA. W 1947 Barwinek w ramach Akcji Wisła został ostatecznie wysiedlony, przy czym część mieszkańców już wcześniej wyjechała częściowo dobrowolnie i częściowo przymusowo na tereny Ukrainy. Mężczyźni wysiedleni w ramach Akcji Wisła trafili do obozu w Jaworznie. Według ostatniego przedwojennego spisu powszechnego Barwinek miał 559 mieszkańców, dziś jest zamieszkiwany przez około 250 osób. Po wejściu Polski w strefę Schengen zostało zlikwidowane przejście graniczne Barwinek–Vyšný Komárnik.

W Barwinku  przy cmentarzu, na którym zachowało się kilku historycznych nagrobków, znajdowała się drewniana cerkiew pw. Narodzenia Bogarodzicy, zniszczona w czasie walk frontowych w 1944 roku. Dziś znajduję się tu nowoczesny kościół filialny parafii w Tylawie. Przy remizie OSP jest pomnik poświęcony pamięci żołnierzom WOP i SG oraz por. Rajmundowi Świętochowskiemu, dowódcy obrony granicy w wrześniu 1939 roku.

Przez Barwinek przebiegają trzy szlaki turystyczne: zielony do pustelni św. Jana z Dukli, czerwony od przełęczy Dukielskiej do głównego szlaku beskidzkiego i niebieski z Rzeszowa do Grybowa.

Skrytka jest umieszczona przy pomniku, zawiera logbook i ołówek.

Additional Hints (No hints available.)