De Boerenjonker
De pelmolen De Boerenjonker verrees in het jaar 1694 in het Oostzijderveld van Zaandam. De bouwheer van de molen was Dirck Arijaensz. Joncker. Op 10 september van dat jaar ontving Joncker de windbrief voor zijn molen. De bijbehorende verbandbrief verkreeg hij op 10 mei 1695. Met dit document gaf Joncker de molen in onderpand wanneer hij zijn betalingen van het windgeld niet zou nakomen
In de loop der jaren werd de molen diverse keren verkochtom in 1814 in handen te komen van Jacob de Boer uit Zaandijk.
Jacob de Boer, van oorsprong bakker van beroep, liet de Boerenjonker in dat jaar tegen brand verzekeren.
Op 25 augustus 1815 bleek waarom een brandverzekering zo belangrijk kom zijn. Door een mankement aan de hals van de bovenas, raakte de molen in brand en werd hij volledig verwoest.
In opdracht van Jacob de Boer werd De Boerenjonker herbouwd. Er vond echter geen nieuwbouw plaats. Voor de herbouw van de molen werd gebruikt gemaakt van de Oostzaandammer pelmolen Het Witte Paard.
Het Witte Paard stond ver in het Oostzijderveld van Zaandam in de buurt van de Weer, in het verlengde van het Pantepad. Na verplaatsing verviel de naam Het Witte Paard, de naam De Boerenjonker bleef gehandhaafd.
Tegen het einde van de negentiende eeuw ging het tenslotte met de gortpellerij op windkracht ook bergafwaarts. De oprichting van enkele stoompellerijen deed de resterende windmolens voorgoed de das om.
In juni 1898 verdween De Boerenjonker door afbraak uit het Ooszijderveld van Zaandam, en noorden van het voormalige slachthuis. Dit betekende echter niet het einde van de molen. De kap en het achterkant werden overgenomen door de Aalter molenmaker Hendrik ten Have.
Ten Have had opdracht gekregen van de Duitse molenaar Bernard van Lieshout, om een nieuwe korenmolen te bouwen ter vervanging van een verbrande voorganger in het Duitse plaatsje Lavesum. En zo begon De Boerenjonker aan een tweede bestaan.
In 1899 kwam de molen, die voortaan bekend stond als de Alte Windmühle of de Lieshoutse Mühle, in bedrijf.
Zo bleef de molen tot het jaar 1960 werken. Zij het in de laatste jaren zonder wiekenkruis en met een motor tot 1969.
Het einde van De Boerenjonker kwam in 1978. Met behulp van de Bundeswehr werden op 18 februari van dat jaar de restanten van de molen met springstof opgeblazen. En zo kwam er een einde aan de bijna 300 jaar oude molen.
Beknopt verslag het gehele verhaal is te vinden op : http://www.molendatabase.org/molendb.php?step=details&nummer=2933
Alleen loggen tussen 8.00 en 22.00 i.v.m. de buren
Stempel en sleutel terug plaatsen s.v.p.