ur. 1161/2 II 1168, zm. 18 VIII lub 3 XI 1231
okres panowania (Kraków): 1202 albo 1202 – 1206, 1228 – 1231
Onże okazywał wszystkim tak przystępną, tak ujmującą, tak łaskawą, tak słodką i miłą, ufną życzliwość, że - aby nie mniemano, iż ma w pogardzie błędy drugich - a jeszcze bardziej, iżby się nie zdawało, że jest zadufany we własnych przymiotach, wszystkim okazywał się nadzwyczaj ludzkim.
Mistrza Wincentego Kronika Polska
W 1202 r. został księciem wielkopolskim, a jednocześnie możni małopolscy wybrali go na księcia krakowskiego. Prędko jednak stracił w Małopolsce władzę. Już w 1206 r. panował na Wawelu Leszek Biały. Władysława interesowały sprawy pomorskie. Od 1187 r. sprawowała tam regencję jego siostra Anastazja, potem Pomorzem rządzili jego siostrzeńcy. Władysław usiłował poddać ich swym wpływom, co budziło sprzeciw Danii. Pragnąc mieć przyczółek do ewentualnych działań na Pomorzu, dokonał zamiany z Henrykiem Brodatym. Oddał mu Kalisz za ziemię lubuską. Śmierć Leszka otworzyła problem obsady tronu krakowskiego. Zgodnie z poprzednio zawartym układem księciem krakowskim powinien zostać Laskonogi. Lecz z pretensjami wystąpił też brat Leszka, Konrad. W tej sytuacji możni krakowscy raz jeszcze zadecydowali i wybrali Władysława. Zanim Laskonogi ruszył do Krakowa, pokonał w 1228 r. Odonica i uwięził go. Następnie spotkał się z krakowianami w Cieni, gdzie przyjął ofiarowany mu tron. W zamian musiał jednak, odstępując od dotychczasowych zasad, wydać przywilej, w którym zagwarantował biskupowi krakowskiemu i wszystkim mieszkańcom Małopolski zachowanie ich dotychczasowych praw. Mimo to Laskonogi nie mógł osiąść w Krakowie. Nie pozwolił mu na to Odonic, który wydostał się z więzienia, zebrał stronników i pokonał stryja. Laskonogi był zmuszony uciekać na Śląsk, przekazując przedtem władzę w Krakowie Henrykowi Brodatemu. Do Wielkopolski już nie powrócił. Zmarł na Śląsku w 1231 r.
Ciekawostka:
Władysław był człowiekiem głęboko wierzącym we wróżby, przepowiednie, siły magiczne i wszelkie przesądy. Wierzył m.in., iż spotkanie mnicha przynosi nieszczęście, podobnie jak niespodziewane ujrzenie świni, bądź odyńca.
W kronice miśnieńskiej, tzw. Chronicon Montis Sereni zawarto informację, iż w roku 1209 Władysław podążał z odsieczą dla oblężonego Lubusza, a na czele jego wojsk szła czarownica, która przetakiem (sitem) czerpała wodę, wróżąc w ten sposób rychłe zwycięstwo Polakom. Stało się jednak inaczej, a sama wróżka miała zginąć od pierwszego oszczepu.
Ważniejsze daty:
1167/1168
-(19 VI 1167/1 III 1168) Udział w wiecu opozycji w Jędrzejowie, połączonym z konsekracją kościoła klasztornego.
1177 albo 1179
-Mieszko III zostaje wygnany z Wielkopolski przez Odona i udaje się (wraz z synami Bolesławem, Mieszkiem i Władysławem) do Raciborza, na dwór Mieszka Laskonogiego.
1181
-Powrót z wygnania (dzięki wsparciu Bogusława I szczecińskiego).
1186
-Pertraktacje z książętami zachodniopomorskimi.
przed 1193
-Małżeństwo z Łucją, córką Jaromara I, księcia rugijskiego.
1202
-(13 III) Śmierć Mieszka III. Władysław zostaje dziedzicem ojca w Wielkopolsce. Przejęcie władzy w księstwie kaliskim i opieki nad małoletnim bratankiem Władysławem Odonicem.
Leszek Biały odrzuca propozycję uzyskania tronu krakowskiego za cenę oddalenia swego palatyna Goworka. Władysław obejmuje władzę nad Krakowem (zaproszony przez wojewodę Mikołaja Gryfitę).
1202 albo 1206
-Śmierć wojewody krakowskiego Mikołaja Gryfity. Możnowładztwo małopolskie obala rządy Władysława. Objęcie tronu krakowskiego przez Leszka Białego.
ok. 1203/1205
-Przekazanie ziemi kaliskiej (dziedzictwa Odonica) na rzecz Henryka Brodatego, w zamian za ziemię lubuską.
1205
-Wyprawa króla duńskiego, Waldemara II na Pomorze Zachodnie. Spotkanie (zbrojne?) z Waldemarem II.
-Władysław prowokuje najazd Romana halicko-włodzimierskiego na ziemię sandomierską (?).
ok. 1206
-Przekazanie Władysławowi Odonicowi części jego dziedzictwa - ziemi przemęckiej.
1206
-Spór z arcybiskupem gnieźnieńskim Henrykiem Kietliczem. Arcybiskup nakłada ekskomunikę na Władysława. Wygnanie arcybiskupa z Wielkopolski.
-Bunt Władysława Odonica. (jesień) Wygnanie Władysława Odonica z Wielkopolski.
1208
-(25 XII) Zjazd z Władysławem Odonicem i Henrykiem Brodatym w Głogowie. Arcybiskup Henryk Kietlicz zdejmuje ekskomunikę z Władysława. Władysław zostaje ojcem chrzestnym (Władysława?) najmłodszego syna Henryka Brodatego. Zwrot ziemi przemęckiej Władysławowi Odonicowi.
1209/1231
-(12 II) Śmierć Łucji.
1209
-(III) Konrad, margrabia Łużyc najeżdża na ziemię lubuską. Władysław podejmuje (nieudaną) próbę odsieczy oblężonego grodu w Lubuszu. Porażka w bitwie pod Lubuszem. Konrad zdobywa Lubusz i nakazuje powieszenie całej załogi.
1210
-Starania księcia Śląska (prawdopodobnie Mieszka Laskonogiego) w Rzymie o odnowienie senioratu. (9 VI) Papież Innocenty III wydaje bullę nakazującą przestrzeganie zasady senioratu (tzw. bulla Significavit nobis).
1216
-(XI/XII) Zawarcie układu pokojowego z Władysławem Odonicem, regulującego wzajemne spory terytorialne. Władysław zrzeka się pretensji do księstwa kalisko-przemęckiego.
1217
-(9 II) Papież Honoriusz III potwierdza układ pokojowy z Władysławem Odonicem, zleca arcybiskupowi gnieźnieńskiemu pieczę na jego przestrzeganiem i bierze pod opiekę Odonica i jego terytoria.
-Zjazd z Leszkiem Białym i Henrykiem Brodatym w Dankowie. Władysław zawiera układ z Leszkiem Białym o wzajemnym dziedziczeniu swoich księstw na wypadek śmierci.
-Udana wyprawa na księstwo kaliskie Władysława Odonica. Władysław Odonic zostaje wygnany na Węgry.
1218
-Układ z Henrykiem Brodatym w Sądowlu. Władysław otrzymuje (we władanie dożywotnie) ziemię lubuską.
-(9 V) Zatwierdzenie układu sądowelskiego przez papieża Honoriusza III.
1219
-Zjazd z Kazimierzem II, księciem dymińskim.
1223
-(9 X) Zdobycie Ujścia przez Władysława Odonica i Świętopełka gdańskiego.
-(30 XI) Pokój w Kcyni. Władysław Odonic obejmuje Ujście i Nakło.
1225
-(VII/16 VIII) Utrata Ziemi Lubuskiej na rzecz Ludwika turyńskiego. Władysław Odonic zajmuje część Ziemi Lubuskiej (tereny na północ od dolnej Warty i Odry).
1226
-Najazd Władysława Odonica na ziemię mogileńską. Spustoszenie klasztoru w Mogilnie.
-(jesień) Niszczycielski najazd Prusów na ziemię gdańską Świętopełka (sojusznika Odonica), sprowokowany prawdopodobnie przez Władysława i Konrada mazowieckiego.
1227
-Najazd Władysława Odonica na ziemię kaliską. Spustoszenie spichlerzy w Niedźwiedziu.
-(VII) Nieudane oblężenie Ujścia. (15 VII) Wojska Władysława (dowodzone przez wojewodę Dobrogosta) zostają rozbite przez siły Władysława Odonica pod Ujściem.
-Zajęcie Poznania i Kalisza przez Władysława Odonica.
-(23/24 XI) Śmierć Leszka Białego podczas wiecu książąt piastowskich w Gąsawie. Zanik formalnych pozostałości pryncypatu. Władzę regencyjną w księstwie krakowsko-sandomierskim obejmuje księżna-wdowa Grzymisława.
1228
-(IV) Pojmanie Władysława Odonica. Władysław przejmuje inicjatywę w Wielkopolsce.
-(5 V) Wiec panów małopolskich w Wiślicy. Objęcie władzy w Krakowie przez Władysława Laskonogiego.
-(5 V) Zjazd w Cieni k. Kalisza. Władysław wydaje przywilej dla Małopolan. Adopcja małoletniego Bolesława.
-(lato) Ucieczka Władysława Odonica z niewoli.
-(V/VIII) Przekazanie władzy namiestniczej (?) w Krakowie Henrykowi Brodatemu.
-(VI-VII) Nieudany najazd Konrada mazowieckiego na ziemię krakowską. (VII) Zwycięstwa Henryka nad wojskami Konrada w bitwach pod Skałą, Wrocieryżem nad Mierzawą i Międzyborzem (k. Opoczna).
1229
-(lato) Najazd Konrada mazowieckiego (wraz z Danielem i Wasylkiem, książętami włodzimierskimi) na Wielkopolskę. Udana obrona oblężonego Kalisza.
-Władysław zostaje wyparty z Wielkopolski przez Władysława Odonica.
1229/1230
-(13 V) Śmierć Kazimierza I opolskiego. Henryk Brodaty nadaje Władysławowi Racibórz.
1231
-(wiosna) Władysław i Henryk Brodaty najeżdżają na Wielkopolskę. (IV) Nieudane oblężenie Gniezna.
-(18 VIII lub 3 XI) Śmierć Władysława III Laskonogiego w Środzie Śląskiej.
Opracowano na podstawie:
poczet.com
Władcy Polski – cykl dodatków do „Rzeczpospolitej” przygotowany we współpracy z „Mówią wieki”
Aby odnaleźć skrytkę musisz odszukać w powyższym tekście podane niżej informacje, a ustalone liczby podstawić do wzoru:
A – W jakiej miejscowości miał miejsce zjazd, podczas którego Władysław zawarł układ z Leszkiem Białym o wzajemnym dziedziczeniu swoich księstw na wypadek śmierci? W Gąsawie (A=222), czy też w Dankowie (A=444), a może w Sądowlu (A=888)?
B – W którym roku miało miejsce spustoszenie klasztoru w Mogilnie?
C – W którym dniu miesiąca maja 1228 roku Władysław Laskonogi objął władzę w Krakowie?
N 53° 00.X
E 18° 09.Y
X=B-2*A+10*C
Y=A-24*C+2
Kordy ±10 m.
Współrzędne finałowe są w formacie N DD° MM.MMM E DD° MM.MMM
Jeśli w wyniku otrzymasz liczbę dwucyfrową to dopisz przed nią 0, a jeśli jednocyfrową to dwa zera.
W logbooku jest pewna liczba. Zapisz ją, gdyż może Ci się przydać…
