Deze kindercache is ruim 2 kilometer lang en gaat over het smokkelen van goederen in de 20ste eeuw.
Onderaan vindt u nog meer informatie, voor volwassenen. Laat A.U.B de "potjes" dicht, het antwoord vind je door er in te kijken.
Vroeger was er een grens tussen Nederland en België.
Je mocht toen niet zomaar spulletjes uit een ander land kopen of verkopen.
Mensen deden dat toch, want dat leverde geld op. Dat heet smokkelen.
Dat smokkelen spelen we na in deze cache.
Echt smokkelen doen we natuurlijk niet, want dat mag niet.
Je begint in Nederland, daar vind je wat “smokkelwaar” dat naar België moet.
Wanneer je dadelijk in België bent, “koop” je producten die weer naar Nederland moeten.
Onderweg moet je oppassen voor “de commiezen” (grenspoltitie).
De commiezen kunnen overal langs de route liggen en ineens tevoorschijn komen (Als je vroeger betrapt werd met smokkelwaar, dan kreeg je een boete of moest je zelfs naar de gevangenis).
Parkeren kan langs de weg op N 51°11.034 E 005°42.647
WP 1:N 51°11.032 E 005°42.664
We zijn nu nog in Nederland.
Vroeger sleepten ze zakken zout, stiekem, de grens over. In één zak zat wel 30 kilo.
Hoeveel kilo zat er vroeger in een zoutzak? (zoatmaal)
WP 2: Loop naar: N 51°10.861 E 005°42.585
Je vindt hier boter. In Nederland was er veel boter, deze was goedkoop, de boter in België was veel duurder. Er werd heel veel boter naar België gesmokkeld.
Hoeveel kilo zat er ongeveer in de “pungel” (rugzak)? Dit is B
Pas op, de commiezen komen er aan! Laat gauw de pungel liggen en loop zo onopvallend mogelijk verder.
WP 3: N 51°10.734 E 005°42.472
Aan de grens was het spannend en gevaarlijk. Je kon, als smokkelaar, opgepakt worden door de commiezen. Kijk eens achter de eikenboom of in de gracht, zitten de commiezen er?
Hier in de buurt vind je Belgische Francs (Francs waren Belgische centen).
Hoeveel francs liggen hier? Dit is C.
WP 4: N 51°10.842 E 005°42.377
Vroeger rookten de mensen veel meer dan nu. Kinderen moesten van hun ouders, met Belgische francs, de grens over om er sigaretten te kopen. Sigaretten waren namelijk in België veel goedkoper. Kinderen moesten wel eens een “slof sigaretten” kopen.
Dit is D.
WP 5: N 51°10.911 E 005°42.472
Je gaat de boter verkopen. In 1955 kostte een kilo boter in Nederland 3 gulden. Maar in België verdien je veel meer aan de boter. De boter vind je bij het paaltje.
Hoeveel kostte de boter in België? Dit is E.
WP 6: N 51°10.978 E 005°42.564
Vroeger lagen er veel smokkelcafés op de grens. Met Belgische francs en Nederlandse guldens kon je hier betalen.
Hoeveel gulden ligt er hier? Dit is F.
De cache: Door slim en voorzichtig te handelen heb je veel geld verdiend.
De schat vind je op: N 51°10.(800+C+A+A+A+E+F) E 005°42.(D+D+B-20)
Achtergrondinformatie voor de ouders:
Sinds mensenheugenis is smokkelen voor bewoners in de grensstreek iets heel gewoons. Men maakte gebruik van het prijsverschil dat aan weerskanten van de grens op bijna alle producten zat.
WP 1: Tot de Eerste Wereldoorlog werd er voornamelijk zout gesmokkeld door doorgaans arme grensbewoners die een halve cent per kilo zout bijverdienden. Tijdens de crisisjaren werd de smokkel veelzijdiger: sigaretten, vloeitjes, parfum en jenever. Op deze plek hoort "30 kilo zout" te liggen.
WP 2: Het smokkelen begon met kleine hoeveelheden, maar liep in de jaren '50 enorm op. Jan Steijvers uit Stramproy heeft in de jaren 50 en 60, honderdduizenden kilo’s boter de grens overgebracht. Zijn auto, een Chrystler, was vanachter een beetje verzwaard en had nog maar 1 stoel. In de auto paste zo’n 1500 kilo boter. De smokkel van boter is helemaal afgelopen toen in 1963 een gemeenschappelijk Europees landbouwbeleid ontwikkeld werd.
WP 3: Michiel van de Klundert was douanier in Stramproy. 's Avonds of 's nachts zat hij in een droge sloot en sprong dan te voorschijn. De smokkelaars gooiden dan hun pungeltjes af en renden weg. Slechts een klein deel van de smokkelaars werd opgepakt.
WP 4: In een slof zitten 200 sigaretten.
WP 5: Een kilo boter leverde 6 gulden op (=108 Belgische francs).
Als een smokkelaar werd gepakt en in de gevangenis belandde, zorgde een goede smokkelbaas voor diens vrouw en kinderen, maar alleen als de smokkelaar had ontkent.
De commiezen hadden ooit een vrouw aangehouden met boter op haar lijf. Ze zetten haar naast de warme kachel. De boter liep langs haar benen maar ze bekende niet.
https://anderetijden.nl/aflevering/567/Botersmokkel.