Bijna 7 jaar na het plaatsen van deel 1, 2 en 3 is hier It Koarnjumer Bosk 4! Wolkom yn it Stinzenflorabosk!
In 2018 zijn er 2 nieuwe terreinen toegevoegd aan het Landgoed Martenastate, te weten: de Stinzenflorasingel en het Stinzenflorabos. De Stinzenflorasingel is een pad aan de noordoostkant van het oudere deel van het Koarnjumer Bos en fungeert als losloopgebied voor honden (hier geldt uiteraard een opruimplicht).
In dit deel van het bos vind je 3 grote ovaalvormige takkenrillen. Deze zijn gemaakt van de takken van gekapte essen. Deze bomen moesten gekapt worden omdat ze ziek waren. Deze takkenrillen zorgen voor een beschutte omgeving waarin stinzenbollen zijn geplant. Naast de aanplant van bollen zijn er bij de grote opknapbeurt van dit fraaie stukje bos in het voorjaar van 2019 tevens nieuwe (linde-, appel- en peren-)bomen en struiken (meidoorn, hazelaar en gele karnoelje) aangeplant. Aan de rand van het bos vind je o.a. elzen.
Stinzen en Stinzenflora
Een stins is een versterkt stenen woonhuis, gedateerd uit de Middeleeuwen en meestal met een gracht en bijgebouwen. Oorspronkelijk waren Stinzen verdedigbare huizen maar in de 16e en 17e eeuw zijn ze veelal omgevormd tot buitenplaatsen met een park of tuin en bewoond door adelijke families. Rondom de stinzen werden vaak voor de sier bijzondere planten geplant. Deze planten werden stinzenplanten of stinzenflora genoemd. Stinzenflora bestaat vaak uit voorjaarsbloeiers en hebben vaak opvallende en kleurige bloeivormen. De meeste soorten zijn bolgewassen en overwinteren dus als bol in de grond. Denk bijvoorbeeld aan sneeuwklokjes, crocussen en wilde tulpen.
Stinzenplanten komen van oorsprong voor in bergachtige, boomrijke omgevingen en groeien op plaatsen met een losse, luchtige, klakrijke/kalkhoudende bodem. Zo'n bodem bevat vaak brokken steen of puin. Omdat bij stinzen de grond vaak eeuwenlang bewerkt en bemest is en er op deze grond van oudsher huizen stonden (waardoor er veel kalkrijk puin in de grond is terecht gekomen) voelen de stinzenplanten zich ook in de stugge Friese zeeklei erg thuis. Bovendien zorgt het schaduwrijke bos en het blad- en takafval van de bomen voor een prima groeiomgeving met alle benodigde voedingselementen. Al eeuwenlang komt de stinzenflora hier ieder voorjaar prachtig tot bloei.
Op de plek waar je nu staat heb je (tenminste, als je niet met je gezicht naar het bos toe staat....) uitzicht over het Aldlân ('Oudland') van Britsum (links) en het Aldlân van Koarnjum/Cornjum. Als je nog wat meer in de verte tuurt dan kun je ook het Jelsumer Aldlân zien. Ook kun je (links) de witte toren van de Britsumer Jehannestsjerke (gebouwd omstreeks 1250) zien.
Ps.: gratis tip: als u nog in de buurt bent, neem dan ook even een kijkje bij LYTS., het kleinste museum van Fryslân! Tegenover de Koarnjumer kerk bij de rode trap naar beneden! 😁