Church Micro BE CMB200 - Grimde, St-Pieter
Necropolis
Van kerk tot uniek monument
De gerestaureerde Sint-Pieterskerk van Grimde is een vroeg 13de eeuwse driebeukige kerk met vrijstaande westertoren, een schip van drie traveeën en een recht afgesloten koor. De twee transeptarmen dateren uit de 15de eeuw. Tot in de 19de eeuw deed de kerk dienst als parochiekerk van het gehucht Grimde, maar in 1850 was het gebouw zo onderkomen dat men de sloop overwoog.
Tijdens de Eerste Wereldoorlog kreeg dit mooie kerkje echter een nieuwe bestemming. In het voorjaar van 1915 werden 145 Belgische gesneuvelden in de kerkruïnes begraven. Dit gebeurde onder leiding van de Rode Kruisvrijwilliger Léonard Reynaerts. Voor dat doel werden de eerste stabilisatiewerken uitgevoerd. De doden werden gewoon in de aarden vloer begraven. De laatste bijzetting gebeurde op 3 juni 1915. Later werd hun aantal gereduceerd tot 139. Na WOII werd generaal-majoor Guffens op eigen verzoek bijgezet, wat het totaal op 140 bracht. Een groot deel van de gesneuvelden kwam op 18 augustus 1914 om het leven tijdens de gevechten van Grimde, Oplinter en Sint-Margriete-Houtem. Enkele jongens uit de streek werden later bijgezet.
In juni 1919 meldde burgemeester De Jaegher dat aan deze begraafplaats dringend herstellingen moesten uitgevoerd worden omdat zij door de ontploffing van een nabijgelegen munitiedepot beschadigingen had opgelopen. Bovendien moesten de graven in orde gezet worden voor het jaarlijkse bezoek van generaal Guffens en de overlevenden van het 22ste Linieregiment. Hierop repliceerde gemeenteraadslid, senator en industrieel Lucien Beauduin dat de oude parochiekerk beter zou omgevormd worden tot een volwaardig militair kerkhof. Omdat er echter geen schot in de zaak kwam, nam Beauduin - na goedkeuring van het college van burgemeester en schepenen - het initiatief zelf in handen.
Tussen 1922 en 1928 werden de kerk en de begraafplaats grondig gerestaureerd. Lucien Beauduin was de directe opdrachtgever van de Brusselse architect Leon Govaerts die de werken leidde. De Tiense aannemer Antoine Geets stond in voor de uitvoering. De glasramen werden ontworpen door de Brusselse kunstschilder Maurice Langaskens en werden uitgevoerd door de glazenier Jean Wyss. Alleen het glasraam ‘Vrede’ uit 1934 is een realisatie van de glazenier Florent-Prosper Colpaert. Het beeldhouwwerk (triomfkruis en beeld van de patroonheilige Sint-Pieter) is van de hand van Geo Verbanck. De bronzen deuren zijn van de firma Claudoré uit Bergen (Mons) die het gietwerk uitvoerde.
Op zaterdag 18 augustus 1928, één dag voor de plechtige inhuldiging, overhandigde Lucien Beauduin de sleutels aan de stad. Beauduin hoopte dat bij de inhuldiging de kroonprins en de aartsbisschop zouden aanwezig zijn. Uiteindelijk waren er bij de officiële plechtigheid op zondag 19 augustus 1928 geen hoge prominenten aanwezig. De kroonprins liet zich verontschuldigen en de eerste minister werd vervangen door de minister van spoorwegen, post en telegrafie Lippens. De minister van Landsverdediging werd vertegenwoordigd door generaal Giron. De inmiddels tot generaal gepromoveerde Guffens was wel bij de aanwezigen
Lucien Beauduin werd na zijn dood bijgezet in een grafkapel naast zijn geliefde monument.
Bijzonderheden
Bij de ingang van het kerkhof werd een dodenlantaarn opgesteld. Dit uit Bretagne geïmporteerde symbool is op meerdere ereperken van de Eerste Wereldoorlog terug te vinden. Op de hoek met de Kerkhofweg werd een rustaltaar opgericht om de priester bij processies de gelegenheid te geven het sacrament te laten rusten.
De witte grafstenen, die tijdens de restauratiewerken werden aangelegd, werden bewust sober gehouden. Zij werden vlak naast mekaar geplaatst, zodat zij de indruk wekken een gemeenschappelijk graf te bedekken. Elke zerk is versierd met een Belgische helm en een eikenblad als teken van moed en wijsheid. De stenen zijn identiek voor alle gesneuvelden ongeacht rang of stand (zelfs generaal Guffens werd onder een soortgelijke zerk begraven). Hiermee wou men de gelijkheid voor de dood benadrukken.
Door middel van het aanwenden van oude middeleeuwse technieken en de keuze van de kleuren werd bij de uitwerking van de glasramen het clair-obscur effect verhoogd. Dit opmerkelijk spel van licht en donker symboliseert het licht dat zegeviert op de dood.
De Necropolis werd in 2002 omwille van zijn uitzonderlijke karakter en bijzondere historische en artistieke waarde beschermd. Het monument is dan ook uniek in zijn soort. In heel Europa zijn er slechts enkele kerken die tot een begraafplaats werden omgevormd. In het kader van het Interregproject ‘Onthaastingstoerisme’ ging de stad Tienen in 2014 een overeenkomst aan met Toerisme Vlaams-Brabant om de Necropolis een opwaardering te geven.
Bewegwijzering vanop het fietsknooppuntennetwerk leidt de fietser tot deze unieke plek.
De cache
Deze multi laat je kennis maken met de bijzonderheden van het domein Necropolis, de crypte en enkele Tiense legendes. Volg steeds de paden, je dient nergens de graven aan te raken of te betreden, alles is te vinden vanop een afstand. Heb a.u.b. respect voor de serene locatie.
Je dient alle woordwaarden om te zetten volgens A = 1, en je dient nergens te herleiden!
*** Opgelet: het domein is enkel toegankelijk tussen 9 - 17u! ***
Veel succes en geniet van de leerijke tocht!
1) N50°48.205 E 004°57.500
1.a) Je bevindt je aan de ingang van de crypte, voor we deze unieke plaats betreden staan we nog stil bij enkele belangerijke details...
Grootindustrieel Lucien Beauduin, was een zoon van Jean-Joseph Beauduin (1838-1904) en van Lucie Lavigne (1843-1926). Hij behoorde tot de familie Beauduin, waarvan verschillende leden actief waren in de Tiense Suikerraffinaderijen, zoals zijn oom Victor Beauduin (1845-1904). Hijzelf trouwde met Emilie Minten (1875-1959) en ze hadden drie dochters en een zoon.
Op zijn initiatief en grotendeels met zijn financiering, werd de 13de-eeuwse Sint-Pieterskerk van Grimde, die met afbraak werd bedreigd, in de jaren 1922-1928 gerestaureerd, geschonken aan de stad en herbestemd als oorlogsmonument voor de gesneuvelden van de veldslagen van Sint-Margriete-Houtem en Grimde.
A = Op welke datum schonk hij de sleutels van het monument aan de stad? Geef de woordwaarde van de maand.
Boven de toegansdeur van de crypte bevind zich tussen de Nederlandstalige en Franstalige tekst het oude wapenschild van Tienen.
B = Wat is het 6de woord in de Nederlandstalige opschrift?
1.b) Laten we nu de crypte betreden. Op deze plek bevindt zich de rustplaats van 140 belgische soldaten, meerendeel van het 22ste Linieregiement. die sneuvelden uit liefde voor het vaderland.
Het 22ste Linieregiment bestond uit 2200 manschappen en werd ondersteund door een groep bereden artillerie van de 2de Gemengde Brigade en een compagnie mitrailleurs. Zij stonden onder het bevel van de toenmalige kolonel Guffens.
Localiseer volgens de plattegrond de laatste rustplaats van generaal-majoor Victor Guffens.
C = Op welke leeftijd is hij overleden?
De crypte heeft verschillende glasramen: de treurende voorouders, het treurende nageslacht, oorlog, ... meer info hierover vind je in de infobrochures aan de ingang van de crypte.
Laten we even stilstaan bij het "Vredes" glasraam. Dit glasraam is geplaatst door de Brusselse glazenier Florent-Prosper Colpaert.
D = Wat is het jaartal dat vermeld staat in het glasraam? Neem de 3 laatste cijfers.
In de crypte bevindt zich ook het beeld van Sint-Pieter. Deze was de beschermheilige van de vroegere parochiekerk.
E = Het aantal sleutels in zijn handen.
2) N 50° 48.200 E 004° 57.505
We verlaten de crypte en gaan richting de grafkapel van Lucien Beauduin, Beauduin rust hier met zijn vrouw Emilie Minten, dochter Lucie met haar echtgenoot Jules Delacroix. Samen hadden zij een dochtertje Marguerite-Marie Delacroix, die op 13 jarige leeftijd overleden is.
F = Uit welke stad komt de architect van deze grafkapel?
Een ander opmerkzaam graf is van de Tiense familie Blyckaerts. In de 18de en 19de eeuw zien we de naam Blyckaerts regelmatig opduiken in de lijsten van de notabelen van de stad. Net zoals de familie "Van den Bossche" (zie volgend waypoint) is hun familiegeschiedenis verweven met het ontstaan van de Tiense suikerindustrie.
Louis was bankier, maar vervulde ook een hele trits aan openbare functies. Hij was gemeenteraadslid, lid van de commissie der burgerlijke gasthuizen, administrator van de bewaarscholen en lid van het plaatselijke weldadigheidsbureel.
Tegenwoordig is de naam welgekend van het stedelijke zwembad...
G = Schrijf voluit de functie van Monsieur Louis Blyckaerts dat aangegeven staat op het graf. (4 woorden)
3) N50°48.213 E 004°57.525
We wandelen langs de historische graven van eeuwigdurende consessie, en houden halt aan de laatste stop. De laatste rustplaats van oud-diplomaat Léon Pierre Charles Van den Bossche en zijn Turkse echtgenote Ikbal Berzeg.
Léon is zoon van Pierre-Antoine Van den Bossche, hij was één van de grondleggers van de Tiense suikerindustrie.
Als diplomaat leerde Léon in Constantinopel (het latere Istanboel) de exotische Ikbal Berzeg kennen. Zij, zelf afkomstig uit een Circassische familie, was de weduwe van de Turkse diplomaat Kiazim Kéçecizadé, zoon van een zeer invloedrijke familie binnen het Ottomaanse Rijk.
Het koppel keerde terug naar Tienen en huwde er op 24 oktober 1884, waarna Ikbal afstand deed van haar geloof, afkomst en familie. Hij zette een punt achter zijn diplomatieke carrière, werd afgevaardigd beheerder van het familiebedrijf en korte tijd senator voor de katholieke partij.
Helaas is de tekst op het graf nog amper leesbaar.
H = Het aantal sterren op de grafzerken, vermeerderd met 3.
4) FINAL
Zet je even op 1 van de zitbanken van het domein en maak de berekening naar de cache...
X = (G*E*H) + ((D * E)*2) + (A * 3) + B + C + F + 17
Y = (H * D) + (E * G) + ((A + B + C + F + G)*2) + B + 55
N 50° 4X' E 4° 5Y'
Mijn Church Micro's
**************************************************
Deze geocache maakt deel uit van de Church Micro Belgium serie geocaches.
Meer informatie over deze reeks kan U hier vinden:
Church Micro Belgium geocaches.
**************************************************
Toestemming verleend door Luc Lambrechts, Administratief hoofdmedewerker toerisme en Bart Bekker, diensthoofd toerisme en evenementen, waarvoor dank! Ook een welgemeende dank aan de proefloper Borderke_izzy.
Voor de liefhebbers van banners, kopieer onderstaande banner naar jullie profiel.
<a href="https://www.geocaching.com/geocache/GC8XGB8_church-micro-be-cmb200-grimde-st-pieter"><img src="https://s3.amazonaws.com/gs-geo-images/f8525145-d0d1-4239-be1e-05789fa79c9d_l.jpg" alt="CMB200" title="CMB200"></a>