Station en monument.
Het station. Wie de trein moet hebben loopt er meestal snel door of omheen zonder zich zaken af te vragen over de geschiedenis van dit pand, deze plek.
Het monument. Wie van de passanten heeft ooit de tekst gelezen? Of loopt men deze gedachteloos voorbij? Deze virtual gaat op beide wat dieper in.
Het oude station
Het station ligt aan de lijn Meppel – Groningen. Deze lijn werd tussen 1868 en 1870 aangelegd en op 1 mei 1870 officieel in gebruik genomen. Dat werd feestelijk gevierd omdat die dag ook de stationsgebouwen langs de lijn in gebruik werden genomen. Behalve in Hoogeveen, daar werd het op 4 mei gevierd ivm de sabbat van de Hoogeveense Joden en de zondag als christelijke rustdag.
Station Hoogeveen was 1 van de vele stationsgebouwen die tussen 1860 en 1873 gebouwd werden. Dit ging vaak volgens een standaardmodel waardoor men sneller en goedkoper kon bouwen. De architect van een groot aantal stations in deze periode (1860 – 1890) was Karel Hendrik van Brederode. De meeste van deze stations zijn inmiddels afgebroken, zo ook die van Hoogeveen. Het nieuwe station werd gebouwd op nagenoeg dezelfde plek als het oude en op 30 maart 1984 geopend.
Het ontwerp was van Ir. Cees Douma, die als architect verantwoordelijk was voor het ontwerp van een groot aantal kleine en middelgrote stations in ons land. Hierbij werden type aanduidingen gebruikt. Station Hoogeveen is van het type II: silhouet van oude station geïmiteerd in het nieuwe, door hoge overkapping van het voorrijdplein. Hierachter de centrale hal met twee lage vleugels. Ik moet zeggen dat ik nooit een silhouet van de oude herkend heb in het nieuwe…….
In 2013 werd begonnen met een grootschalige verbouwing van het station. Er kwam een nieuw plein bij het treinstation en een nieuw busstation. Ook werd het plein veiliger gemaakt door de aanleg van gescheiden routes en toegangen voor auto’s, fietsers, bussen en voetgangers.
Station Hoogeveen heeft ook een groot aantal jaren goederenvervoer gekend. Hiertoe waren een aantal zijsporen aangelegd, onder meer naar het industrieterrein ‘De Wieken’, Deze liep langs Kip Caravans, kruiste met de Industrieweg en liep geheel langs de Anton Philipsstraat verder tot bijna de Edisonstraat. Bedrijven als Kip Caravans en Philips hadden hun eigen aansluiting op deze lijnen.
Monument
Het monument is opgericht ter nagedachtenis aan Albert A. Albino, die hier neerstortte met zijn tweemotorige P38 Lightning. Dit gebeurde op 29 november 1943 en sloeg een flinke krater in de spoorweg doordat het vliegtuig precies op de rails kwam. De Duitsers hadden de spoorbaan nodig en er werd niets geborgen, maar direct dichtgegooid en nieuwe rails er overheen gelegd.
Dat er ergens bij het station een dode vlieger onder de rails lag was vrij algemeen bekend en er werd regelmatig over gesproken. Voor kinderen als wij destijds een spannend gegeven omdat niemand exacte locatie wist te melden. Graaf je in het aanpalende bosje vind je ineens…. (zo was de gedachtegang.)
In 1978 kwam er duidelijkheid. Bij het aanleggen van een voetgangers tunnel onder het spoor kwamen delen van het vliegtuig en stoffelijke resten van de piloot tevoorschijn.Het monument met (groot) stuk van een propeller werd voorzien van een plakkaat, tekst hieronder. Dit monument werd op 21 mei 2015 gestolen. Er was gelukkig nog een stuk van de andere propeller en die zit nu er in.
De tekst op de plaquette luidt:
‘OP DEZE PLAATS STORTTE IN DE MIDDAG VAN 29 NOVEMBER 1943 EEN LOCKHEED P-38 LIGHTNING VAN DE 55STE FIGHTER GROUP VAN DE AMERIKAANSE LUCHTMACHT NEER WAARBIJ DE 24-JARIGE TWEEDE LUITENANT-VLIEGER ALBERT A. ALBINO OM HET LEVEN KWAM. ALBINO BEGELEIDDE OP DIE BEWUSTE DAG GEALLIEERDE BOMMENWERPERS TIJDENS EEN BOMBARDEMENTSVLUCHT NAAR BREMEN TOEN HIJ OP DE TERUGWEG NAAR DE THUISBASIS IN ENGELAND DOOR EEN DUITSE JAGER WERD NEERGESCHOTEN. MET DE TOMELOZE VAART STORTTE DE STUURLOOS GEWORDEN LIGHTNING VLAK NAAST HET STATIONSGEBOUW TUSSEN DE RAILS EN VERDWEEN DIEP IN DE GROND. DE VLIEGER KREEG DAARBIJ NIET DE KANS OM ZIJN VLIEGTUIG BIJTIJDS TE VERLATEN. TIJDENS DE CONSTRUCTIE VAN DE VOETGANGERSTUNNEL IN MAART 1978 IS DEZE PROPELLER GEBORGEN. DE TOEN OOK GEVONDEN STOFFELIJKE RESTEN VAN ALBERT ALBINO ZIJN OVERGEBRACHT NAAR ZIJN GEBOORTEPLAATS PORTLAND IN OREGON, USA EN DAAR BEGRAVEN.’
Tot slot:
Aan de muur links van de hoofdingang hangt een bord met de namen van allen die in de oorlog op, bij of in het stationsgebouw gedurende de oorlog gestorven zijn.
Net buiten het bereik van het station ter hoogte van Stuifzand vond op 5 augustus 1944 een bloedbad plaats. Het was de grootste en hevigste treinbeschieting in Nederland in de Tweede Wereldoorlog. Op die dag vielen Amerikaanse jachtvliegtuigen bij Stuifzand de trein van Zwolle naar Groningen aan. De trein was gevuld met mensen die op familiebezoek gingen, Duitse soldaten, vakantiegangers en werkenden. Er vielen 44 doden en 141 gewonden onder vriend en vijand.
Waarom werd het zo'n groot bloedbad? Normaal werd vaak alleen de locomotief vernietigd. De Amerikaanse piloten dachten dat er vanuit de trein op hen geschoten werd. Ze voerden meerdere aanvalsgolven uit op de complete trein en vluchtende reizigers.
Een dramatische vergissing die de geschiedenis in ging als Zwarte Zaterdag.
-0-0-0-0-0-0-0-0-
Opdracht: maak een foto van jezelf , het liefst bij het propellor monument, of anders van je zelf bij de gedenkplaat en verwerk deze in je log.
0-0-0-0-0-0-
Virtual Rewards 3.0 - 2022-2023
This Virtual Cache is part of a limited release of Virtuals created between March 1, 2022 and March 1, 2023. Only 4,000 cache owners were given the opportunity to hide a Virtual Cache. Learn more about Virtual Rewards 3.0 on the Geocaching Blog.