🙘 UWAGA 🙚
To jest Skrytka Zagadkowa, pojemnik finałowy nie znajduje się więc na podanych współrzędnych. Aby poznać miejsce jego ukrycia należy rozwiązać poniższą zagadkę. Pamiętaj, że w obornickich lasach jest słaby zasięg telefonii komórkowej. Zgraj wszystkie kesze na swoje urządzenie, zanim pójdziesz w teren. Pamiętaj także, że obowiązuje zakaz wjazdu samochodem do lasu, pozostaw więc swój pojazd na wskazanym parkingu.
🙘 WPROWADZENIE 🙚
Od niepamiętnych czasów drewno to niezastąpiony surowiec w wielu dziedzinach naszego życia. Jest ono bardzo wszechstronnym materiałem, dzięki czemu znalazło zastosowanie w budownictwie, transporcie, przemyśle, górnictwie. Przez wiele stuleci było podstawowym źródłem energii, a także materiałem konstrukcyjnym, który pozwalał, chociażby budować okręty, umożliwiające dalekie podróże po świecie. Jest również bardzo wdzięcznym materiałem dla artystów – rzeźbiarzy i plastyków, lutników i stolarzy. Czy drewno może nas jeszcze czymś zaskoczyć? Wbrew pozorom nie tylko odległe zakątki Wszechświata skrywają przed współczesnym człowiekiem wiele tajemnic. Słoje rosnących wokół nas drzew, są jak drewniane księgi, których karty wypełnia wiedza i ślady minionych lat. Odczytanie ich nie jest wcale tak trudną sztuką, jak mogłoby się z pozoru wydawać. Niemożliwe? Przekonajcie się sami...
🙘 KSIĘGA #07: Kalejdoskop drewna 🙚
Istnieją setki gatunków drewna, różne ich rodzaje, które często zależą od ich przeznaczenia. Stąd liczne podziały drewna, oparte na różnych kryteriach, w tym m.in. jego twardości, rodzaju ulistnienia, które odpowiada za pewne grupy cech, pochodzenia oraz budowy mikroskopowej. Oto ich krótkie charakterystyki.
PODZIAŁ ZE WZGLĘDU NA TWARDOŚĆ . W podziale tym wyróżniamy gatunki miękkie i twarde. Miękkie są łatwe w obróbce, przez co znajdują szerokie zastosowanie. Drewno miękkie pochodzi przede wszystkich z drzew iglastych, takich jak sosna, jodła, świerk, jednak znajdziemy wśród niego również przedstawicieli gatunków liściastych, np. topolę czy lipę. Gatunki drewna twardego reprezentują głównie drzewa liściaste. Zaliczamy do nich m.in.: dąb, orzech, mahoń oraz jesion. Ponadto gatunki twarde pogrupować można dodatkowo z uwagi na stopień twardości. Dlatego dąb i orzech reprezentować będą drewno średnio twarde, jesion twarde, a grab bardzo twarde.
PODZIAŁ ZE WZGLĘDU NA ULISTNIENIE . Drzewa iglaste (szpilkowe) – np. sosna zwyczajna, świerk pospolity, jodła pospolita, modrzew europejski, należą do rodzaju roślin zimozielonych, czyli takich niezrzucających liści na zimę (z wyjątkiem modrzewia). Ich drewno ma prostszą budowę i często zawiera kanały, którymi płynie żywica Korony drzew iglastych są zwykle wydłużone, o regularnym kształcie. Sosny tworzą zdecydowaną większość lasów w Polsce. Drzewa liściaste – np. dąb (szypułkowy, bezszypułkowy), brzoza brodawkowata, buk zwyczajny, grab pospolity, lipa, mają drewno o bardziej skomplikowanej i zróżnicowanej strukturze. Sezonowo zrzucają liście, a ich korony mają różne kształty. Zwykle nie tworzą jednolitych gatunkowo lasów, lecz rosną razem z drzewami iglastymi lub innymi liściastymi.
PODZIAŁ W ZALEŻNOŚCI OD MIEJSCA POCHODZENIA . W Polsce spotkać można wiele gatunków drzew, których drewno jest chętnie wykorzystywane w obróbce i doskonale sprawdza się w przemyśle krajowym. Są to m.in.: dąb, sosna, brzoza czy buk. Mianem drewna egzotycznego określamy gatunki pochodzące z terenów Azji południowej i południowo-wschodniej, Ameryki południowej i środkowej, Afryki oraz Australii. Charakteryzują się one atrakcyjnymi barwami, spektakularnym usłojeniem oraz niespotykaną odpornością na uszkodzenia powodowane przez grzyby i owady.
PODZIAŁ ZE WZGLĘDU NA BUDOWĘ MIKROSKOPOWĄ . W podziale tym wyróżnia się dwa rodzaje drewna – rozpierzchłonaczyniowe i pierścieniowonaczyniowe. W drewnie rozpierzchłonaczyniowym brak jest wyraźnego zróżnicowania słoja na drewno wczesne (drewno wiosenne, powstające na początku sezonu wegetacyjnego) i drewno późne (drewno letnie, powstające pod koniec okresu wegetacyjnego). Naczynia na całym przekroju mają podobną średnicę i rozsiane są równomiernie po całej powierzchni słoja. Natomiast drewno pierścieniowonaczyniowe to takie, w którym słój roczny jest wyraźnie widoczny. Wyróżnia się w nim dość porowate drewno wczesne z licznymi naczyniami (o dużej średnicy) i drewno późne, twarde i zbite (z nielicznymi małymi naczyniami).
🙘 CIEKAWOSTKA 🙚
Heban to niezwykle cenne drewno pozyskiwane z roślin rosnących w strefie klimatycznej międzyzwrotnikowej i podzwrotnikowej. Jest czarne, twarde, ciężkie i trudno łupliwe. Co ciekawe, jego imitację można otrzymać poprzez nasycenie odpowiednimi barwnikami drewna z dobrze nam znanej gruszy, dębu lub grabu. Szczególnie ciemny kolor ma tzw. czarny dąb nazywany również „polskim hebanem”, który powstaje w wyniku zatopienia drewna czasem na całe stulecia.
🙘 OBORNICKIE CIEKAWOSTKI 🙚
Zwiedzając atrakcje turystyczne gminy Oborniki warto zajrzeć do wybudowanego w stylu neogotyckim Kościoła św. Mikołaja w Maniewie, by zobaczyć drewniany relikwiarz z XVIII wieku w kształcie popiersia świętego Mikołaja przeniesiony został tutaj ze zlikwidowanego kościoła w Radzimiu.
🙘 ZAGADKA O DREWNIE 🙚
N 52° 42.ABC' E 16° 43.DEF'
Uporządkuj gatunki drewna zaczynając od najmiększego.
Najmiększe (A) < (B) < (C) < (D) < (E) < Najtwardsze (F)
- Balsa 4
- Dąb bezszypułkowy 0
- Heban 7
- Grab 5
- Orzech 1
- Sosna 8
🙘 O KESZU 🙚
W każdym pojemniku znajdują się certyfikaty dla trzech pierwszych znalazców, kilka fantów dla małych i dużych keszerów, drewniaczki (cała seria to 5 wzorów) oraz naklejki - fragment leśnych puzzli.
Prosimy nie zabieraj wszystkiego, zostaw coś dla tych którzy przyjdą po Tobie. Jeśli możesz dorzuć coś od siebie. W keszu # 16 znajdziesz kartonik, do którego przykleisz zebrane naklejki, tak by stworzyły one obrazek.
W finałowym keszu, na tych, którzy ukończą całą serię czeka ‘drewniak zdobywcy’ z logo „Drewnoksięgu’. Możesz także wkleić do swojego profilu specjalnie przygotowany suwenirek, który znajdziesz w opisie finałowego kesza.
🙘 BIBLIOGRAFIA 🙚
- BĘDKOWSKA H., 2015: Wędrówka po warstwach lasu. Green House Publishing, Warszawa.
- CZARNECKI J., 2015: Drewno. Oficyna Wydawnicza FOREST, Warszawa
- DEYDA B., BEILCHMIDT L., BLÖTZ G., KÄMMLER H., KERSTING H., KREUTZ M., MARKERT Ch., MEIER W., PFINGSTEN H.O., ROHLFS D., SCHÜLKE P., VENNEKAMP A., WILKENING W., 2009: Technologia drewna. 1 Podręcznik do nauki zawodu. REA, Warszawa.
- HEJNOWICZ Z., 1980: Anatomia i histogeneza roślin naczyniowych. PWN, Warszawa.
- WIECKO E., 1996: Słownik encyklopedyczny leśnictwa, drzewnictwa, ochrony środowiska oraz dziedzin pokrewnych. SGGW, Warszawa.
- ŚNIEGOCKI R., BRZOSTOWSKA M., 2017: Las. Green House Publishing, Warszawa.
