[PL] Tunel kolejowy w Żegiestowie
Skrytka zawiera sam logbook, ukryta na kordach. Proszę o rozważne podejmowanie (nie ma potrzeby wchodzenia na schody). Bardzo proszę o odkładanie pojemnika w odpowiednie miejsce. Zapraszam.
Tunel w Żegiestowie to jednotorowy tunel kolejowy o długości 514 metrów. Przez tunel przebiega szlak kolejowy Nowy Sącz – Muszyna, który łączy Polskę ze Słowacją oraz komunikuje Krynicę-Zdrój z resztą kraju. Linia kolejowa biegnie wzdłuż Doliny Popradu zgodnie z meandrami rzeki, lecz na najtrudniejszym odcinku konieczne było wydrążenie tunelu.
514-metrowy tunel o kształcie owalnym wykończony jest w obudowie kamiennej z klińców. W ociosach tunelu wykonano kilka wnęk ucieczkowych a także wykonano kapliczkę. Pierwotnie był dwutorowy, jednak w wyniku dwukrotnej odbudowy konieczne było zmniejszenie prześwitu i pozostawienie tylko jednego toru.
Decyzję o budowie tunelu podjęto 8 maja 1870 w ramach zatwierdzania planów budowy linii kolejowej z Tarnowa do Leluchowa, gdzie nowa trasa miała połączyć się z węgierską siecią kolejową. Budowę tunelu rozpoczęto 4 września 1873. Wykonawcą było przedsiębiorstwo Koller und Gregersen z Wiednia. Prace górnicze wykonywali głównie robotnicy z Włoch i Tyrolu, dla których w Andrzejówce przygotowano osiedle robotnicze. Za prace strzelnicze odpowiadał oddział z Triestu. Miejscowi byli angażowani głównie do celów transportowych. Tunel drążony był tzw. metodą Bischofshofen. Napotykano przy tym problemy geologiczne związane z niestabilnym górotworem.
Olbrzymi wysiłek i wielka praca ponoszona w trakcie budowy miały jednak, niestety, także swoją tragiczną stronę. W 1874 roku podczas budowy tunelu prawdopodobnie doszło do zapadnięcia stropu, w wyniku czego zginęło około 126 robotników i zasypane zostały 27 wozy konne. Akcja ratunkowa trwała 7 dni, jednak została przerwana, gdyż stwierdzono, że nikt nie mógł tyle przeżyć pod ziemią, a ratownicy uzyskali tylko niewielki postęp, widoczny dzisiaj w postaci wgłębienia w zboczu, między torem a drogą. Za zaistnieniem katastrofy przemawia fakt, że tunel wydrążono po łuku, choć pierwotnie miał poprowadzić po linii prostej, być może dla ominięcia zawału. Po siedmiu dniach kierownictwo budowy zrezygnowało z odtwarzania w tym miejscu tunelu, gdyż zawaleni ludzie nie mieli szans przeżycia. Wytyczono wtedy obok nową trasę, bliżej Popradu. Kości zmarłych do tej pory spoczywają pod ziemią, ledwie parę metrów od przejeżdżających pociągów.
Przebicie tunelu nastąpiło ostatecznie 19 listopada 1874. 2 grudnia 1874 zorganizowano z tej okazji uroczystości. Tunel oddano do użytku z opóźnieniem i pierwszy pociąg przejechał w 1876 roku.
Tunel był dwukrotnie wysadzony w powietrze: przez Wojsko Polskie we wrześniu 1939 oraz przez Niemców w 19 stycznia 1945. Odbudowany po wojnie w 1948 roku. W 1986 roku linię kolejową w tunelu elektryfikowano.
Ścieżka do tunelu wiedzie obok Pensjonatu wzdłuż linii brzegowej rzeki Poprad, która na tym odcinku stanowi północną granicę Polski. Na przeciwnym brzegu zabudowania domków letniskowych na Łopacie Słowackiej, nad którymi góruje wzniesienie Oltarik 490 m. n.p.m.
Uwaga! Wejście do tunelu zabronione !!!