Olędrzy, w ramach zawieranego kontraktu osadniczego, otrzymali również prawo do kultywowania praktyk religijnych oraz chowania swoich zmarłych. Teren cmentarza wyznaczali sami, płacąc za niego identyczny czynsz i podatki jak z pozostałych gruntów. Cmentarz w Januszewie założono pierwotnie ok. 600 m na południe od głównych zabudowań wsi. Zachowało się tu zaledwie kilka nagrobków, w większości znacznie uszkodzonych. Najstarszy datowany pochodzi z 1877 r. Z zachowanych inskrypcji można odczytać m.in. nazwisko Neuman. Po opuszczeniu terenów wsi przez potomków kolonistów cmentarz ulegał stopniowej dewastacji. Nagrobki, pozostawione in situ, poddawane są coraz dotkliwszej destrukcji. Niszczeniu ulegają całe konstrukcje, tablice, detale, napisy. Niektórzy badacze sądzą, że takie działanie ma charakter celowej desakralizacji zmierzającej do wykluczenia cmentarza z krajobrazu kulturowego. Zaznaczają, że jest to najczęściej występujące podejście do nieczynnych cmentarzy wsi olęderskich. Teren nekropolii porastają krzewy i drzewa. Do lat 60. XX w. teren na wschód od cmentarza przynależał do niego, potem został zagospodarowany rolniczo.
EN
The Olender settlement contract included also the right to practise their own religion and to bury their dead. They designated the area of the cemetery themselves, paying for it the same rent and taxes as on the rest of the land. The cemetery in Nowy Troszyn was originally established about 600 metres south of the main buildings of the village. Only a few tombstones have survived here, most of them significantly damaged. The oldest one is dated 1877. From the preserved inscriptions the surname of Neuman can be read, among others. After the descendants of the colonists left the area of the village, the cemetery gradually fell into ruin. Tombstones left in situ have been subject to increasingly severe deterioration. Entire structures, headstones, details and inscriptions are being destroyed. Some researchers believe that such action is a deliberate desecration aimed at eliminating the cemetery from the cultural landscape. They point out that this is the most common approach to abandoned cemeteries in Olender villages. The area of the necropolis is covered with shrubs and trees. After 1960’s the eastern part of the cemetery was turned into arable land.
-----
Zadanie publiczne pn. "Geo-szlak Doliny Środkowej Wisły" dofinansowane ze środków budżetu Województwa Mazowieckiego