Geo-art Ursa Major & Ursa Minor
Dit jaar heb ik gekozen voor een kleine geo-art ipv een kerstserie. Om toch een beetje de kerstsfeer erin te houden, heb ik bedacht om naar de poolster te wijzen. Vandaar het idee om naar sterren te kijken, zoals vroeger vele mensen naar de sterren keken om hun weg te vinden. In deze serie kijken we vooral naar aardse sterren.
Deze serie bestaat uit twee delen die elk een sterrenbeeld weergeven: Ursa Major en Ursa Minor. De helderste ster in het sterrenbeeld is de bonus bij dat deel van de serie. Er zijn bij de caches geen bonuscodes te vinden, je zal de bonus gewoon thuis moeten uitrekenen.
De caches liggen niet op volgorde in een rondje, maar verspreid over een gebied in willekeurige volgorde. Ze zijn makkelijk verstopt en het zijn kleine, eenvoudige kokertjes. De puzzels kunnen pittig zijn. Voor wie graag wil puzzelen: je kan mij gerust om hints vragen. Als je mij laat weten tot hoever je met de puzzel gekomen bent, dan help ik je verder. Naar aanleiding van de vragen die ik over de puzzels krijg, zal ik in een later stadium hints aan de listing toevoegen.
In dit gebied kun je herten tegenkomen. Hou je hond aan de lijn!
Graag alleen bij daglicht bezoeken.
Caches van de serie Ursa Minor:
Ursa Minor
Het sterrenbeeld Kleine Beer bestaat uit diverse sterren. Het opvallendste deel van dit sterrenbeeld bestaat uit 7 sterren die met het blote oog te zien zijn. In volgorde van helderheid zijn dat:
| Polaris |
(alpha Ursae Minoris) |
momenteel de poolster
|
| Kochab |
(beta Ursae Minoris) |
ongeveer 3000 jaar geleden de poolster
|
| Pherkad |
(gamma Ursae Minoris) |
een uitdijende reuzenster
|
| Urodelus |
(epsilon Ursae Minoris) |
spectroscopische dubbelster met eigenschappen
van een veranderlijke ster |
| Alifa al Farkadain |
(zeta Ursae Minoris) |
staat op het punt te evolueren naar een rode
reus |
| Yildun |
(delta Ursae Minoris) |
heeft een afgeplatte vorm met een equatoriale
uitstulping |
| Anwar al Farkadain |
(eta Ursae Minoris) |
is zich waarschijnlijk tot subreus aan het
ontwikkelen |
Een ster
Wolken van gas en stof trekken samen. De wolk stort onder zijn eigen gewicht ineen. Na honderdduizenden jaren komt er licht en warmte uit zo'n donkere wolk. Zo'n jonge ster zendt veel UV straling uit, wat wervelwinden en schokgolven veroorzaakt. Hierdoor begint op een andere plaatsen ook een samentrekkingsproces, en daardoor een geboortegolf van nieuwe sterren. De kern wordt heter en gaat steeds sneller rond draaien. Zodra de druk en temperatuur hoog genoeg zijn, beginnen de kernfusiereacties. Er komt een evenwicht tussen straling en zwaartekracht.
Er kan een hete zware ster ontstaan, of een kleine koele ster. Dat hangt af van de hoeveelheid materie. Bij een grote zware ster gaan de kernfusiereacties sneller dan bij een kleine lichte ster. De kleine lichte sterren evolueren daarom veel langzamer dan de grote zware sterren.
De periode waarin waterstof in helium wordt omgezet, is de hoofdreeksfase. Deze kan tientallen miljoenen jaren tot tientallen miljarden jaren duren. Als de waterstofvoorraad in de ster bijna op is, vindt er geen waterstoffusie meer plaats. De zwaartekracht wint het dan van de stralingsdruk, waardoor de ster krimpt. Dit geeft een toename in temperatuur en druk. De heliumatomen fuseren tot koolstof. Bij een zware ster kan dit verder fuseren tot zwaardere elementen. De ster wordt helderder door de energie die hierbij vrijkomt en de ster evolueert naar een rode reus. Een rode reus is instabiel, deze krimpt en zwelt op. De ster verliest buitenlagen en wat overblijft is een compacte kern met een hoge temperatuur: een witte dwerg. Er vinden geen kernfusiereacties meer plaats. De ster koelt af en wordt een zwarte dwerg.
Bij een zware ster, waar zware atoomkernen van ijzer gevormd zijn, komt gewelddadiger tot zijn eind. De atoomkernen worden zo dicht op elkaar geperst, dat hij zich niet verder laat samendrukken. De buitenste gaslagen die naar binnen vallen komen abrupt tot stilstand op de neutronenkern. De ster spat hierbij uit elkaar in een geweldige explosie en wordt een supernova.
Wat overblijft is een neutronenster. Deze zijn niet groot maar wel heel zwaar. Ze draaien snel rond, en deze draaiing gaat steeds sneller, tot wel dertigduizend kilometer per seconde. Doordat de neutronen niet verder samengedrukt kunnen worden, wint de zwaartekracht het nog niet. Bij een sterkern die veel zwaarder is dan zon, is de massa van de neutronenster niet stabiel en dan kan de zwaartekracht het winnen. Als er een definitieve zwaartekrachtscollaps plaatsvindt, ontstaat er een zwart gat. In theorie komt alle materie in één dimensieloos punt terecht waar een oneindig hoge dichtheid heerst. Zwarte gaten zijn niet te zien, maar ze kunnen wel ontdekt worden. De invloed die ze hebben op hun omgeving kan worden waargenomen.
Bron: www.astronomie.nl
De puzzel
1-3-1-1-1-4-5-1-1-4-7-6-1-7-8-3-1-7-11-5-1-8-3-1-1-8-4-3-1-8-6-7-2-2-6-11-2-2-7-5-2-3-1-2-2-3-2-2-2-3-4-3-2-3-8-13-2-3-14-4-2-3-15-2-2-4-6-1-2-4-11-2-3-1-2-4-3-1-4-4-3-1-5-2-3-1-6-2-3-1-8-3-3-1-10-2-3-2-2-3-3-2-3-3-3-2-4-6-3-2-5-5-3-9-1-1-3-9-5-2-3-10-4-2-3-10-7-6-3-10-9-3-3-10-15-9-3-11-6-2-4-1-8-1-4-1-9-1-4-1-10-2-4-1-13-13-4-2-13-1-4-3-2-3-4-3-3-7-4-3-9-3-4-4-14-8-5-1-2-7-5-1-4-1-5-1-5-5-5-2-1-2-5-2-3-3-5-3-2-7-5-3-13-10-5-3-14-6-5-3-16-1-5-4-1-6-5-4-11-11-5-4-12-1-5-4-14-4
Dankbetuiging
Bij deze wil ik mijn dank uiten aan CostaBrava1 en RayoKirah, die mij opmerkzaam hebben gemaakt op kleine foutjes in de puzzel, waardoor ik deze heb kunnen verbeteren.