De cache is niet te vinden bij bovenstaande coordinaten.
Het gebied dat we nu kennen als Ederveen behoort oorspronkelijk tot de buurt Doesburg en deels bij de buurt Ede-Veldhuizen. Het gebied De Fliert behoort aan de buurt Het Woud.
Omstreeks 1700 scheiden de gebiedsdelen zich af om samen de nieuwe buurt ‘Doesburgeragterveen en De Fliert’ te vormen. En daar waar De Fliert tot op heden een dun bevolkt agrarisch gebied is gebleven, ontstaat zuidelijker langzaam het dorp Ederveen, met een kern en centrale voorzieningen.
Moeras
De Gelderse Vallei is duizenden jaren een groot moeras waar zich veen vormt. Als veen gedroogd wordt, krijgt men turf. En turf is in vroeger eeuwen de brandstof voor vuur en haard. Ederveen stelt tot de Middeleeuwen maar weinig voor: het is een groot ondoordringbaar moeras met veel beekjes en waterpoelen. Af en toe komen Edenaren hier turf steken voor de winter. Het gebied kent vele namen: Heerenveen, Doesburgerveen, Achterveen, Turfveld, Doesburgeragterveen en Edeseveen.
Ontginning
In de zeventiende eeuw wordt een begin gemaakt met de ontginning van het gebied. Deze ontginning zal nog eeuwen duren. Op de plekken waar turf is gestoken, gaan enkele zeer arme gezinnen wonen. Er worden wat plaggehutjes gebouwd en men begint kleinschalige boerenbedrijfjes op te zetten. Daarnaast proberen deze boeren wat geld bij te verdienen door turf te steken voor derden. Na de oprichting van de nieuwe buurt ontstaat wat meer bedrijvigheid, getuige ook het bewaard gebleven buurboek (besluitenboek) met gegevens vanaf ABCD.
Water
Ederveen blijft lang erg drassig. Er worden wel kaden en dijken aangelegd, maar deze zijn vaak onvoldoende om het water dat van de Veluwe afkomt te keren. In het Buurboek wordt regelmatig melding gemaakt van de aanleg van ‘heulen’ (duikers) en het schoonmaken van sloten. Ederveen staat dan ook herhaaldelijk blank. In EFGH moeten vrijwel alle bewoners vluchten als de Rijndijk bij Wageningen het begeeft en zelfs de Slaperdijk breekt. Tot aan Amersfoort komt in die winter het water.
Bruinhorst
Kasteel Bruinhorst is het meest markante gebouw van Ederveen, maar het hoorde vroeger onder Lunteren. Het is dan een versterkt huis met een gracht er omheen, waarvan Jan van Esveld in JKLM de eigenaar is. Tot 1877 is Bruinhorst in het bezit van de adellijke familie Torck. In 1878 wordt op dezelfde plaats het huidige kasteel gebouwd door de familie Reiger, die het in 1942 verkoopt aan de Nederlandse Staat.
School
Het arme dorp Ederveen kent lang geen school. In NPQR wordt, verplicht door een algemene wet, een school gebouwd aan de Schras. De school bestaat uit één lokaal waar 152 leerlingen in kunnen. Er komen echter 188 kinderen naar school, terwijl eigenlijk 212 kinderen leerplichtig zijn! Het eerste hoofd van de school is E. Willemsen. Hij geniet een jaarsalaris van zeshonderd gulden. Deze openbare school wordt in 1939 opgeheven. In hetzelfde gebouw is men in 1928 begonnen met christelijk onderwijs, met als eerste schoolhoofd meester Mouw.
Kerken
Tot het einde van de 19e eeuw heeft Ederveen geen eigen kerk; Ederveen behoort bij de kerk van Ede. Omdat men Ede toch wel wat ver weg vindt, begint men in de openbare school aan de Schras met godsdienstoefeningen door predikanten uit Ede. In 1889 krijgt men, dankzij een schenking, een eigen gebouw aan de Schras. De eerste voorganger is de heer (geen dominee) Roelofsen. In 1943 wordt dominee De Jong beroepen en er ontstaat een zelfstandige Hervormde Gemeente. Intussen hebben een aantal Ederveeners zich in 1920 afgescheiden van de Hervormde Gemeente en de Oud Gereformeerde Gemeente opgericht met een kerkgebouw aan de Hoofdweg. In STUV valt deze kerk uiteen in een Oud Gereformeerde Gemeente en een Gereformeerde Gemeente. Beide gemeenten bouwen eigen kerkgebouwen in het dorp.
Hervormde gemeente Ederveen
Groei
Tot 1900 kent Ederveen weinig meer dan de Hoofdweg met hier en daar wat bebouwing. De grootste groei komt pas in de 20e eeuw. In het jaar 1900 vestigen twee meelfabrieken zich in Ederveen. Langs de hoofdweg verrijzen bedrijfjes, winkels en woningen. Ter hoogte van de Schras wordt een plein aangelegd met onder andere een dorpshuis. Hier werd vanaf 1924 de eiermarkt gehouden. Tot 1988 heeft Ederveen een levendige eierhandel gehad.
Een boer met een wagen vol eieren op weg naar het marktgebouw. Foto: Gemeentearchief Ede
Door alle bedrijvigheid komt er langzaamaan meer economische groei in Ederveen. Aan de oostelijke kant van de Hoofdweg komen woningen. Later volgen industrieterrein de Hooikamp, de wijken Veldjesgraaf en Munnikebeek en meer. Het dorpshart is de kruising Hoofdweg-Schras. Op 1 januari 2021 telt Ederveen 3.685 inwoners. De oprichting van de Vereniging Oud Ederveen vond plaats op 22 september 2011 in dorpshuis ‘De Zicht’.
Sport
De voetballerij in Ederveen begon ongeveer in WXYZ. In dat jaar werd v.v. 'de Turftrappers' in het leven geroepen.
Oorlog
In 1941 kocht de Nederlandse staat kasteel Bruinhorst in Ederveen om een werkkamp te beginnen. Werkloze mannen gingen hier in de ruilverkaveling aan de slag. Toen de Tweede Wereldoorlog kwam, bezetten de Duitsers het kamp en gebruikten het als buffer voor kamp Westerbork. Joodse mannen werden hier opgesloten. Na de deportatie van de Joden werd het kamp gebruikt om evacués uit het westen van het land te huisvesten. Het kasteel is nu weer in particuliere handen.
Opdracht:
Zoek de ontbrekende rode jaartallen die in de tekst horen (gebruik internet).
Bereken dan de cache locatie:
AQZPKL VHULMG
Bezoek op weg naar de cache ook het Bevrijdingsmonument Ederveen en het infobord over de Historie van Ederveen (N52 03.988 E005 34.657). Als je wandelt naar de cache, volg dan de veiliger route via Bruinehorst i.p.v. de Hoofdweg.