Start Waypoint: Geërfden bank
Als alle inwoners van Arnhem na Operatie Market Garden moeten evacueren, wordt er geen officiële hulp georganiseerd voor zieken en bejaarden. Jan Klaver, Harry Kuyper en Charles Mozes trekken zich het lot van deze mensen aan en nemen de verzorging van zieken en bejaarden op zich. Jan Klaver, gemeenteraadslid in Arnhem, was al voor de oorlog betrokken bij het verzet tegen het nazi-regime. Tijdens de bezetting steunt hij het verzet met ingezameld geld.
Charles Mozes heeft ervaring als hospitaalsoldaat en hij beheert de apotheek van enkele huisartsen op de Geitenkamp. De mannen weten aan Rode-Kruisarmbanden te komen, Harry Kuyper vervalst de bijbehorende papieren en ze regelen een Duitse vrachtauto. Daarmee kunnen ze hulpbehoevenden vervoeren en verzorgen.
Dat gaat een tijdje goed, totdat Charles Mozes op 18 oktober op de Geitenkamp wordt aangehouden door Duitse soldaten. Ze ontdekken dat zijn papieren vals zijn. Mozes wordt opgepakt en zal niet meer vrij komen.
Kort daarna worden Jan Klaver en zijn vrouw opgepakt op hun onderduikadres in Velp. Als de Duitse Sicherheitsdienst het huis van Charles Mozes doorzoekt, vinden ze daar Harry Kuyper en zijn vrouw. De vrouwen en kinderen worden vrijgelaten, met de opdracht zo snel mogelijk te verdwijnen. De mannen worden opgesloten in het politiebureau van Velp.
Omdat Charles Mozes en Harry Kuyper half Joods zijn, wordt het vervalsen van de papieren als 'Jodenzaak' overgedragen aan de Dienststelle van de SS-er Franz Fischer in Velp. Mozes, Kuyper en Klaver zullen de dagen erna zwaar worden verhoord, waarbij de Duitsers marteling niet schuwen.
Op 25 oktober worden de mannen afgevoerd naar de Geërfdenbank, in de bossen tussen Velp en Rozendaal. Daar worden ze gefusilleerd en achtergelaten op het bospad. Later op de avond begraven onbekenden hun lichamen daar. Tot op de dag van vandaag zitten er kogelgaten in de bank, die aan deze tragische gebeurtenis herinneren.
In 1993 is er een monument gekomen. Op verzoek van de nabestaanden staat het niet precies op de plek waar de mannen zijn omgekomen, maar vlak langs de weg zodat het voor voorbijgangers goed zichtbaar is.
(Bron: Omroep Gelderland)
Antwoord A is: Waarop staan de namen van de mannen?
1 - Hout
2 - Steen
3 - Kunststof gedenkplaat
4 - De bank
Waypoint 2
Voormalige woning van de weduwe van NSB voorman Meinoud Rost van Tonningen, Florrie Rost van Tonningen. Ze betrok in 1952 deze villa en zag, in de naam van de Villa destijds Ben Trovato, Ben TRo(st)Va(n)To(nningen). De woning is later hernoemd.
B is de letterwaarde van de meest voorkomende letter in de (huidige) naam van het huis.
Waypoint 3: Dennenweg 29
Tijdens de tweede wereldoorlog werden veel gebouwen en woningen gevorderd door de Duitsers. Dit kon zijn voor inkwartiering van soldaten of er namen organisaties plaats. Zo ook Dennenweg 29 (destijds nummer 1). In deze, en nog meer woningen, vestigt zich de Sicherheitsdienst. Dit huis wordt gebruikt voor verhoren en verdachten van het bezit van een radio of verzetsactiviteiten worden hier soms opgesloten. Zo ook de verzetsman Paul Roelofsen. Hij noteert zijn initialen, de datum van gevangenname (11 december 1944) en markeert de dagen op een groentekast in de kelder. Als hij hoort dat hij ter dood veroordeeld is, poogt hij te ontsnappen en slaagt hier ook in.
C is de woordwaarde van de naam van het huis (tip: 2 woorden, stapeltellen).
Waypoint 4: Alteveer 16a
Op veel plaatsen in Velp werden onderduikers gehuisvest. Zo ook op de Alteveer. In 1943 komt een Joods meisje hier te wonen: Jannie Godschalk uit Amsterdam. Ze overleefde als enige van haar gezin de oorlog. (Bron: Verborgen in Velp)
Antwoord D is: Welke kleur hebben de zonneschermen?
1 - Blauw
2 - Geel/wit
3 - Rood
4 - Groen/wit
Eindcache
De cache is te vinden op N 52° 00.ACD′ E 5° 58.(A+C)D(B-D)
Wees voorzichtig met de planten, loop over de paden.
Extra informatie (niet nodig voor de oplossing)
Nadat de slag om Arnhem voorbij is, zijn vele Britten gevangengenomen maar ook nog velen verborgen en op de vlucht. In dit licht wordt Velp opgeschikt begin oktober 1944 door de dood van twee Britten. Deze twee Britten werden dood aangetroffen aan de Beekhuizenseweg, bij benadering ter hoogte van het huidige AHC. Daar zijn ze 20 meter van de straat ook begraven. De feiten rond deze mannen zijn tot op heden niet opgehelderd. Waarschijnlijk zijn ze al vluchtend in afgezet gebied terecht gekomen en neergeschoten door Duitse schildwachten. Het betrof corporal William T.M. Bryning (RAMC) en signalman Ronald C. Wiles. Beiden liggen momenteel op de Airboren begraafplaats in Oosterbeek op plek 30.A.8 en 30.A.6. Op de foto de enige opname van het tijdelijke graf dat gemaakt was. De opname is van vlak na de oorlog.
Deze cache is bedacht als activiteit voor buurtvereniging Alteveer, met dank aan Matthijs voor de geschiedkundige informatie.