საქართველოს ცისარტყელას მთები არა მხოლოდ ფერადი დანალექი ფენებით, არამედ მინერალოგიური სიმდიდრითაც შთამბეჭდავია. თუ უფრო ახლოს დააკვირდებით და ყურადღებას მიაქცევთ, აქ ასევე უამრავ მიკას კრისტალს აღმოაჩენთ. ისინი ერთი შეხედვით ყოველთვის არ ჩანს, რადგან ნალექის ნაწილაკები მათზეა მიკრული. მაგრამ ზოგჯერ შორიდანაც კი შეგიძლიათ ნახოთ, როგორ ბრწყინავენ ისინი მზეზე. როგორც კი ერთს იპოვით, მოულოდნელად ყველგან დაინახავთ მათ.
იქ მისასვლელი საუკეთესო გზაა თბილისიდან უდაბნოს ან რუსთავის გავლით. აუცილებლად დაგჭირდებათ ოთხბორბლიანი ავტომობილი, რადგან ბოლო რამდენიმე კილომეტრი გაუხსნელ გზებზე გადის. ულამაზესი სანახაობრივი ადგილებისკენ მიმავალი ლაშქრობა დაახლოებით 2-4 კილომეტრია. გთხოვთ, თან იქონიოთ საკმარისი რაოდენობის წყალი და მზისგან დამცავი საშუალება! რეგიონი განუვითარებელია, ამიტომ გთხოვთ, პატივი სცეთ ბუნებას და არ დატოვოთ ნაგავი.
რა არის მიკა?
ქარსი არის კრებითი ტერმინი სილიკატური მინერალების ჯგუფისთვის, რომლებიც ხასიათდება თხელ, ელასტიურ ფირფიტებად დაშლის უნარით. ამ თვისებას იდეალური ბაზალური გაყოფა ეწოდება. ყველაზე ცნობილი წარმომადგენლები არიან მუსკოვიტი (ღია ფერის, ვერცხლისფერი) და ბიოტიტი (მუქი).
ცისარტყელას მთებში თქვენ იპოვით ღია ფერის ჯიშს, ანუ მოსკოვიტის კრისტალებს. მოსკოვიტი მოსკოვის ქვას ან რუსულ ქვას ნიშნავს და XVIII და XIX საუკუნეების გერმანულად „რუსული მინის“ სახელით იყო ცნობილი.
მოსკოვიტი ძირითადად ორი გეოლოგიური პროცესის შედეგად წარმოიქმნება:
მეტამორფოზა: მოსკოვიტი ძირითადად ქანების მეტამორფოზის დროს წარმოიქმნება, განსაკუთრებით მიკას ფიქლსა და გნეისში. შედარებით დაბალი ტემპერატურა (ჩვეულებრივ 50-დან 250°C-მდე) და 3000 ბარზე დაბალი წნევა საკმარისია მოსკოვიტის წარმოსაქმნელად. მეტამორფოზის დროს, თიხით მდიდარი წყაროს ქანები ტემპერატურისა და წნევის ზემოქმედებით გარდაიქმნება, რაც ქმნის მუსკოვიტს, როგორც ახალ მინერალს.
მაგმატური პროცესები: მოსკოვიტი ასევე შეიძლება მაგმატურად წარმოიქმნას გრანიტის ქანებსა და პეგმატიტებში. აქ ის კრისტალიზდება სილიკატებით მდიდარი დნობიდან, ხშირად კვარცთან და ფელდშპატთან ერთად.
ამიტომ, მოსკოვიტი ხშირად გვხვდება მაგმურ და მეტამორფულ ქანებში, ასევე თიხით მდიდარ დანალექ ქანებში, განსაკუთრებით ჰიდროთერმული პროცესების დროს, როდესაც მინერალებით მდიდარი ცხელი სითხეები ქანებში აღწევს:
- ჰიდროთერმული პროცესები, როდესაც ცხელი მინერალებით მდიდარი სითხეები შეაღწევს ქანებში და წარმოქმნის ახალ მინერალებს, მათ შორის მუსკოვიტს.
- თიხნარი ქვების საბადოები: მოსკოვიტი შეიძლება წარმოიქმნას მდგრად წყლებში დალექილი თიხის მინერალების ცვლილების შედეგად.
- ქარსის შემცველი ქანების ამინდის ცვალებადობა: მოსკოვიტი შეიძლება ახალ ქანების ფენებში შეიყვანოთ ეროზიისა და დანალექის გზით.
მიკას თვისებები
- იდეალური დაშლა თხელ თრომბოციტებად
- ფერები: ვერცხლისფერი, მომწვანოდან შავამდე
- ბზინვარება: მარგალიტისფერიდან მინისფერამდე
- სიმტკიცე: 2-4 მოჰსის შკალით
- კრისტალური სტრუქტურა: მონოკლინიკური, ფენიანი სტრუქტურა
მიკას კრისტალების ამოცნობა, როგორც წესი, ადვილია მათი მოციმციმე, ხშირად ვერცხლისფერი ან მომწვანო გარეგნობითა და ფენოვანი სტრუქტურით. ქარისა და წყლის ეროზია განმეორებით ავლენს ახალ კლდოვან ზედაპირებს. ასე ხდება მოსკოვიტის კრისტალები ხილული, ხშირად მბზინავი, ვერცხლისფერ-თეთრი თრომბოციტების სახით ფერად ნალექის ფერდობებზე. მათი ამოცნობა განსაკუთრებით ადვილია წვიმის შემდეგ ან ახლად მოწყვეტილ კიდეებზე.
მიმოიხედეთ ცისარტყელას მთებში მიკას კრისტალების სანახავად. ეს აუცილებლად ზუსტი კოორდინატებით არ უნდა იყოს მითითებული. კრისტალებს სხვა ადგილებშიც ნახავთ. გთხოვთ, შესვლამდე უპასუხოთ შემდეგ კითხვებს. შეგიძლიათ პასუხები და ჩანაწერები თქვენს მშობლიურ ენაზე დაწეროთ. თუ დედამიწის სამალავს გუნდურად სტუმრობთ, საკმარისია ერთი ადამიანისთვის პასუხების გაგზავნა. უბრალოდ, გთხოვთ, დაწეროთ, ვინ გამოგიგზავნათ პასუხები და გადაუღოთ საკუთარი თავის ფოტო!
1. აღწერეთ ადგილზე ნაპოვნი მიკას კრისტალები (ფერი, ბზინვარება, სიმტკიცე, გახლეჩა).
2. რომელ ფერად ფენაში იპოვეთ ქარსი?
3. არის თუ არა რაიმე განსხვავება თქვენს დასკვნებს შორის?
4. გადაუღეთ ფოტო თქვენს აღმოჩენებს და საკუთარ თავს ან პირად ნივთს ცისარტყელას მთებში და ჩამოკიდეთ ის თქვენს მორზე!
გამომიგზავნეთ ელ.წერილი თქვენი პასუხებით! პასუხების გაგზავნის შემდეგ, თქვენ შეგიძლიათ დაუყოვნებლივ შეხვიდეთ სისტემაში. თუ რამე პრობლემა იქნება, დაგიკავშირდებით. ჟურნალის გამოქვეყნებას ლოდინი არ დაგჭირდებათ! გაერთეთ ამ გეოლოგიური აღმოჩენების მოგზაურობაში!
The Rainbow Mountains of Georgia impress not only with their colourful sedimentary layers, but also with their mineralogical richness. If you take a closer look and pay attention, you will also find plenty of mica crystals here. They are not always visible at first glance, as the sediment particles adhere to them. But sometimes you can see them glistening in the sun from afar. Once you've found one, you'll suddenly see them everywhere.
The best way to get there is from Tbilisi via Udabno or Rustavi. You definitely need a four-wheel drive vehicle, as the last few kilometres are on unpaved roads. The hike to the most beautiful viewpoints is about 2-4 kilometres long. Please bring enough water and sun protection! The region is undeveloped, so please respect nature and do not leave any rubbish behind.
What is mica?
Mica is a collective term for a group of silicate minerals that are characterised by their ability to split into thin, elastic platelets. This property is called perfect basal cleavage. The best-known representatives are muscovite (light-coloured, silvery) and biotite (dark).
In the Rainbow Mountains you will find the light-coloured variety, i.e. muscovite crystals. Muscovite means Moscow stone or Russian stone and was known as ‘Russian glass’ in 18th and 19th century German.
Muscovite is mainly formed through two geological processes:
Metamorphosis: muscovite is mainly formed during the metamorphosis of rocks, particularly in mica schist and gneiss. Relatively low temperatures (usually between 50 and 250 °C) and pressures below 3000 bar are sufficient to form muscovite. During metamorphosis, clay-rich source rocks are transformed under the influence of temperature and pressure, creating muscovite as a new mineral.
Magmatic processes: Muscovite can also form magmatically in granitic rocks and pegmatites. Here it crystallises out of silicate-rich melts, often together with quartz and feldspar.
Muscovite is therefore frequently found in magmatic and metamorphic rocks, but also in clay-rich sedimentary rocks, particularly during hyrothermal processes when hot mineral-rich fluids penetrate into rocks:
- hyrothermal processes, when hot mineral-rich fluids penetrate rocks and form new minerals, including muscovite.
- Claystone deposits: Muscovite can form from the alteration of clay minerals deposited in still waters.
- Weathering of mica-bearing rocks: Muscovite can be introduced into new rock layers through erosion and sedimentation.
Properties of mica
- Perfect cleavage into thin platelets
- Colours: from silvery, greenish to black
- Luster: pearlescent to glassy
- Hardness: 2-4 on the Mohs scale
- Crystal structure: Monoclinic, layered structure
Mica crystals are usually easy to recognise by their shimmering, often silvery or greenish appearance and their flaky structure. Erosion by wind and water repeatedly exposes fresh rock surfaces. This is how the muscovite crystals become visible, often as shiny, silvery-white platelets in the colourful sediment slopes. They are particularly easy to recognise after rainfall or at fresh break-off edges.
Look around the Rainbow Mountains for the mica crystals. This does not necessarily have to be at the exact coordinates listed. You will also find the crystals in other places. Please answer the following questions before logging. You are welcome to write the answers and logs in your native language. If you are visiting the earth cache as a team, it is sufficient for one person to send the answers for everyone. Just please write who sent the answers and take an individual photo of yourselves!
1. Describe the mica crystals that you find on site (colour, lustre, hardness, cleavage).
2. In which coloured layer did you find mica?
3. Are there any differences between your finds?
4. Take a photo of your finds and yourself or a personal object in the Rainbow Mountains and hang it on your log!
Send me an email with your answers! After sending the answers you can log right away. If something is wrong, I will contact you. You don't need to wait for the log release! Have fun on this geological journey of discovery!
Die Regenbogenberge Georgiens beeindrucken nicht nur durch ihre farbenprächtigen Sedimentschichten, sondern auch durch ihren mineralogischen Reichtum. Wenn man genauer hinschaut und darauf achtet findet man hier auch reichlich Glimmerkristalle. Sie sind nicht immer auf den ersten Blick zu sehen, da die Sedimentpartikel an ihnen haften. Aber manchmal sieht man sie auch schon von weitem in der Sonne glitzern. Habt ihr erstmal einen gefunden, dann seht ihr sie plötzlich überall.
Die Anfahrt erfolgt am besten von Tbilisi über Udabno oder Rustavi. Ihr braucht unbedingt ein Allradfahrzeug, da die letzten Kilometer über unbefestigte Straßen führen. Die Wanderung zu den schönsten Aussichtspunkten ist etwa 2–4 km lang. Bitte ausreichend Wasser und Sonnenschutz mitbringen! Die Region ist wenig erschlossen, bitte achtet auf die Natur und hinterlasst keinen Müll.
Was ist Glimmer?
Glimmer ist eine Sammelbezeichnung für eine Gruppe von Silikatmineralien, die durch ihre Fähigkeit, sich in dünne, elastische Plättchen zu spalten, auffallen. Diese Eigenschaft nennt man perfekte basale Spaltbarkeit. Die bekanntesten Vertreter sind Muskovit (hell, silbrig) und Biotit (dunkel).
In den Regenbogenbergen werdet ihr die helle Variante, also Muscovitkristalle, finden. Muskovit bedeutet so viel wie Moskauischer Stein oder auch russischer Stein und war im Deutschen des 18. und 19. Jahrhunderts als „Russisches Glas“ bekannt.
Muscovit entsteht vor allem durch zwei geologische Prozesse:
Metamorphose: Muskovit bildet sich hauptsächlich bei der Metamorphose von Gesteinen, insbesondere in Glimmerschiefer und Gneis. Dabei reichen bereits relativ niedrige Temperaturen (meist zwischen 50 und 250 °C) und Drücke unter 3000 bar aus, um Muskovit zu bilden. Während der Metamorphose wandeln sich tonreiche Ausgangsgesteine unter Einfluss von Temperatur und Druck um, wobei Muskovit als neues Mineral entsteht
Magmatische Prozesse: Muskovit kann auch magmatisch in granitischen Gesteinen und Pegmatiten entstehen. Hier kristallisiert er aus silikatreichen Schmelzen aus, oft zusammen mit Quarz und Feldspat.
Muscovit kommt somit häufig in magmatischen und metamorphen Gesteinen vor, aber auch in tonreichen Sedimentgesteinen, insbesondere bei:
- hyrothermalen Prozessen, wenn heiße mineralreiche Fflüssigkeiten in Gesteine eindringen und neue Minerale bilden, darunter Muscovit.
- Tonsteinablagerungen: Muscovit kann aus der Umwandlung von Tonmineralen entstehen, die sich in ruhigen Gewässern abgelagert haben.
- Verwitterung von glimmerhaltigen Gesteinen: Muscovit kann durch Erosion und Sedimentation in neue Gesteinsschichten eingebracht werden.
Eigenschaften von Glimmer
-
Perfekte Spaltbarkeit in dünne Plättchen
-
Farben: von silbrig, grünlich bis schwarz
-
Glanz: Perlmuttartig bis glasartig
-
Härte: 2–4 auf der Mohs-Skala
-
Kristallstruktur: Monoklin, schichtartig aufgebaut
Glimmerkristalle sind meist leicht an ihrem schimmernden, oft silbrigen oder grünlichen Aussehen und ihrer blättrigen Struktur zu erkennen. Die Erosion durch Wind und Wasser legt immer wieder frische Gesteinsoberflächen frei. So werden die Muscovit-Kristalle sichtbar, oft als glänzende, silbrig-weiße Plättchen in den bunten Sedimenthängen. Besonders nach Regenfällen oder an frischen Abbruchkanten sind sie gut zu erkennen.
Schaut euch in den Regenbogenbergen nach den Glimmerkristallen um. Das muss nicht zwingend genau an den gelisteten Koordinaten sein. Ihr werdet die Kristalle auch an anderen Stellen finden. Beantwortet dann bitte vor dem Loggen folgende Fragen. Gerne dürft ihr die Antworten und Logs in eurer Muttersprache schreiben. Wenn ihr den Earthcache im Team besucht, dann reicht es aus, wenn einer die Antworten für alle schickt. Schreibt nur bitte dazu, wer die Antworten geschickt hat und macht jeder ein individuelles Foto von von euch!
1. Beschreibe die Glimmerkristalle, die du vor Ort findest (Farbe, Glanz, Härte, Spaltbarkeit).
2. In welcher farbigen Schicht hast du Glimmer gefunden?
3. Gibt es Unterschiede zwischen deinen Fundstücken?
4. Macht ein Foto von euren Fundstücken und euch oder einem persönlichen Gegenstand in den Regenbogenbergen und hängt es an euren Log!
Schickt eine Mail mit euren Antworten an mich! Nach dem Absenden der Antworten könnt ihr gleich loggen. Falls etwas nicht in Ordnung ist, melde ich mich. Ihr braucht nicht die Logfreigabe abwarten! Ich wünsche euch viel Spaß bei dieser geologischen Entdeckungsreise!
Quellen:
https://de.wikipedia.org/wiki/Muskovit
https://www.seilnacht.com/Minerale/2muskov.html
https://www.chemie.de/lexikon/Muskovit.html
https://de.geologyscience.com/minerals/muscovite/