უფლისციხის უძველესი კლდეში ნაკვეთი ქალაქის კომპლექსი საქართველოს ერთ-ერთი უძველესი და უმნიშვნელოვანესი კულტურული ძეგლია. ის საქართველოს სამი გამოქვაბულიდან უძველესია, შემდეგ მოდის დავით გარეჯა და ვარძია. ქალაქი ასევე ერთადერთი კარგად შემონახული უძველესი არქიტექტურული კომპლექსია საქართველოში. უფლისციხე სიტყვასიტყვით „ღვთის ციხესიმაგრეს“ ნიშნავს. მიუხედავად იმისა, რომ შთამბეჭდავი ქალაქი კარგად არის შემონახული, ამინდის ცვენის კვალი ბევრ ადგილას ჩანს.
მნიშვნელოვანი ინფორმაცია გამგზავრებამდე: სამუშაო საათები ყოველდღიურად 10:00 - 19:00, შესვლა 15 ლარი
უფლისციხის ისტორია და გეოლოგია
კლდეში ნაკვეთი ქალაქის კომპლექსი ბუნებრივ მორფოლოგიურ პირობებს ეგუება. დაახლოებით 23-16 მილიონი წლის წინ, ქვედა მიოცენში წარმოქმნილი, ოდნავ დახრილი ქვიშაქვის კლდე დასავლეთით და სამხრეთ-დასავლეთით ძალიან ციცაბოა და აღმოსავლეთ-სამხრეთ-აღმოსავლეთით არის დახრილი. მიოცენის დროს საქართველოში ჩამოყალიბდა მნიშვნელოვანი დანალექი აუზები, როგორიცაა რიონისა და მტკვრის აუზები. ეს აუზები მდიდარია ქვიშაქვითა და თიხით, რომლებიც ნავთობისა და ბუნებრივი აირის მნიშვნელოვან წყაროდ ითვლება. კლიმატი, როგორც წესი, თბილი და ნოტიო იყო, ბევრ რაიონში ზღვის გავლენით.
ძვ. წ. III ათასწლეულში უფლისციხეში პირველი გამოქვაბულები კლდეში იყო გამოკვეთილი და დროთა განმავლობაში დასახლება ისტორიულად და კულტურულად მნიშვნელოვან ქალაქად გადაიქცა. თავისი აყვავების პერიოდში, ქალაქი, სხვა საკითხებთან ერთად, კარგად განვითარებული გზებით, წყალმომარაგების სისტემით, კანალიზაციის სისტემებით, ბაზრებით, ამფითეატრით, სასახლეებითა და ქალაქის გალავნით გამოირჩეოდა. უფლისციხის გამოქვაბულის ქალაქი 9,5 ჰექტარი ფართობისაა და მასში დაახლოებით 5000 ადამიანი ცხოვრობდა. უძველეს დროში აქ 700 ოთახი იყო, რომელთაგან დღეს მხოლოდ 150 შემორჩენილია. ბოლო მაცხოვრებლებმა გამოქვაბულის ქალაქი მე-18 საუკუნის ბოლოს დატოვეს.
უფლისციხის ამინდის ცვლილება და დაშლა
უფლისციხეში ვლინდება დაშლის პროგრესი და ამინდის ცვლილების მრავალფეროვანი ფორმები, რომელთაგან ბევრი განპირობებულია მარილებისა და ტენიანობის მონაწილეობით.
რეგიონის კლიმატი - ტენიანობის რეგულარული რყევებითა და სეზონური ტემპერატურის კონტრასტებით - ხელს უწყობს ქვიშაქვის ფიზიკურ და ქიმიურ ამინდის ცვლილებას. ტიპიური მოვლენებია:
- ნაპრალები და ნაპრალები: წარმოიქმნება ტემპერატურის რყევებისა და ქანის მასთან დაკავშირებული გაფართოებისა და შეკუმშვის შედეგად.
- მარილის ამინდის ცვლილება: ტენიანობა მარილებს ქანში გადააქვს, ხოლო კრისტალიზაციის წნევა იწვევს გარე ფენების ბზარებს და აქერცვლას.
- ალვეოლური და ტაფონის წარმოქმნა: დამახასიათებელი ჩაღრმავებები და ხვრელები წარმოიქმნება, როდესაც მარილი და ტენიანობა განსხვავებულად მოქმედებენ კონკრეტულ ადგილას.
საილუსტრაციო მიზნებისთვის, ნახაზზე ნაჩვენებია სხვადასხვა ტიპის ამინდის ზემოქმედების რამდენიმე მაგალითი.
- - ა: სუსტ წერტილებში (ნაპრალებში) და ბზარებში ამინდის ზემოქმედების შედეგად გამოწვეული ხილული ბზარები. ხდება მარილის აფლორესცენცია და ალვეოლების წარმოქმნა. (ა)-ს ქვედა ნაწილი აჩვენებს ალვეოლების წარმოქმნას, რაც წარმოადგენს მარილების მონაწილეობით დიფერენციალურ ამინდის წარმოქმნას.
- - ბ: მარილის ამინდის წარმოქმნა იწვევს ბუშტუკების წარმოქმნას, მარილის ქერქის წარმოქმნას და ზედაპირთან ახლოს მდებარე კლდის ფენის აქერცვლას.
- - გ: ჩანს მარილის ქერქები, აფლორესცენცია და შავი ქერქები (ჭვარტლის ლაქები).
უფლისციხის ხანგრძლივი ისტორიისა და რამდენიმე მიწისძვრის გამო, გამოქვაბულის ქალაქს დაშლის მოწინავე ნიშნები ავლენს. მიუხედავად ამისა, მნიშვნელოვანი სტრუქტურები შემორჩენილია, რაც საშუალებას იძლევა კომპლექსის არქიტექტურა და მისი მასშტაბები კარგად იყოს რეკონსტრუქციული.
გარდა ამისა, უფლისციხეში ბევრი მექანიკური დაზიანებაა, როგორიცაა ვიზიტორთა დიდი რაოდენობით გამოწვეული აბრაზია.
ისიამოვნეთ თქვენი ვიზიტით უფლისციხეს უძველეს გამოქვაბულის ქალაქში და შემდეგ, გთხოვთ, უპასუხოთ შემდეგ კითხვებს შესვლამდე. თავისუფლად ჩაწერეთ თქვენი პასუხები და ჟურნალები თქვენს მშობლიურ ენაზე. თუ ევროკომისიას გუნდურად ეწვიეთ, საკმარისია ერთი ადამიანისთვის გამოაგზავნოს პასუხები მთელი გუნდისთვის. გთხოვთ, უბრალოდ ჩაწეროთ, ვინ გამოგზავნა პასუხები და გთხოვთ, თითოეულმა ადამიანმა გადაიღოს ცალკე ფოტო.
1. აირჩიეთ ოთხი ადგილიდან ორი (გრანდ ჰოლი, ლონგ ჰოლი, მაყვლის დარბაზი და თეატრონი) და აღწერეთ აღწერილი ამინდის რომელ ფორმებს ხედავთ ძირითადად იქ და როგორ არის ისინი გამოწვეული.
2. გამოქვაბულის ქალაქის რომელ რაიონებში ფიქრობთ, რომ ამინდის ზემოქმედება ყველაზე განვითარებულია და რატომ?
3. ჩაინიშნეთ თქვენი ვიზიტის დროს მიმდინარე ამინდი და შეაფასეთ, თუ რატომ უწყობს ხელს ან აფერხებს ეს კლიმატი ამინდის ზემოქმედებას.
4. გადაუღეთ თქვენი ან პირადი ნივთის ფოტო გამოქვაბულის ქალაქში და დაურთეთ ის თქვენს ჟურნალს!
გამომიგზავნეთ ელ.ფოსტა თქვენი პასუხებით! პასუხების გაგზავნის შემდეგ, შეგიძლიათ დაუყოვნებლივ შეხვიდეთ სისტემაში. თუ რამე არასწორია, შეგატყობინებთ. ჟურნალის დამტკიცებას არ უნდა დაელოდოთ! იმედი მაქვს, რომ ისიამოვნებთ ამ გეოლოგიური აღმოჩენების მოგზაურობით!
The ancient rock-cut city complex of Uplistsikhe is one of Georgia's oldest and most important cultural monuments. It is the oldest of Georgia's three cave cities, followed by David Gareja and Vardzia. The city is also the only well-preserved ancient architectural complex in Georgia. Uplistsikhe literally means "Fortress of God." Although the impressive city is well preserved, clear signs of weathering are visible in many places.
Important information before you set off: Opening hours daily 10:00 am - 7:00 pm, admission 15 GEL
History and Geology of Uplistsikhe
The rock-cut town complex is adapted to the natural morphological conditions. The gently tilted sandstone cliff, formed in the Lower Miocene approximately 23–16 million years ago, is very steep in the west and southwest and slopes east-southeast. During the Miocene, important sedimentary basins formed in Georgia, such as the Rioni and Kura Basins. These basins are rich in sandstone and clay, which are considered important source rocks for petroleum and natural gas. The climate tended to be warm and humid, with marine influences in many areas.
As early as the 3rd millennium BC, the first caves in Uplistsikhe were carved into the rock, and over time the settlement developed into a historically and culturally important town. During its heyday, the town boasted, among other things, well-developed roads, a water supply system, sewers, markets, an amphitheater, palaces, and a city wall. The cave city of Uplistsikhe covers a total area of 9.5 hectares and housed approximately 5,000 people. In ancient times, there were 700 rooms here, of which only 150 remain today. The last inhabitants left the cave city at the end of the 18th century.
Weathering and Disintegration of Uplistsikhe
Uplistsikhe exhibits advanced decay and a variety of weathering forms, many of which are due to the involvement of salts and moisture.
The region's climate—with regular humidity fluctuations and seasonal temperature contrasts—promotes physical and chemical weathering of the sandstone. Typical phenomena include:
- Clefts and fissures: formed by temperature fluctuations and the associated expansion and contraction of the rock.
- Salt weathering: Moisture transports salts into the rock, and crystallization pressure leads to the cracking and flaking of the outer layers.
- Alveolar and tafoni formation: characteristic depressions and holes form when salt and moisture act differently in specific locations.
For illustrative purposes, some examples of different types of weathering are shown in the figure.
- - a: Visible cracks caused by weathering at weak points (fissures) and cracks. Salt efflorescence and alveoli formation occur. The lower part of (a) shows the alveoli formation, which represents differential weathering involving salts.
- - b: Salt weathering leads to blistering, salt crusts, and the flaking of the near-surface rock layer.
- - c: Salt crusts, efflorescence, and black crusts (soot staining) are visible.
Due to Uplistsikhe's long history and several earthquakes, the cave city shows advanced signs of decay. Nevertheless, significant structures have been preserved, allowing the architecture of the complex and its extent to be well reconstructed.
In addition, there is a lot of mechanical damage in Uplistsikhe, such as abrasion caused by the high number of visitors.
Enjoy your visit to the ancient cave city of Uplistsikhe and then please answer the following questions before logging. Feel free to write your answers and logs in your native language. If you visited the EC as a team, it is sufficient for one person to send the answers for the entire team. Please just write down who sent the answers and please each take a separate photo.
1. Choose two of the four locations (Grand Hall, Long Hall, Blackberry Hall, and Theatron) and describe which of the described weathering forms you primarily see there and how they were caused.
2. In which areas of the cave city do you think weathering is most advanced and why?
3. Note the current weather during your visit and assess why this climate promotes or inhibits weathering.
4. Take a photo of yourself or a personal item in the cave city and attach it to your log!
Send me an email with your answers! After submitting your answers, you can log right away. If anything is wrong, I'll let you know. You don't need to wait for the log to be approved! I hope you enjoy this geological journey of discovery!
Der antike Felsstadtkomplex Uplisziche ist eines der ältesten und bedeutendsten Kulturdenkmäler Georgiens. Es ist die älteste der drei Höhlenstädte Georgiens, gefolgt von Dawit Garedscha und Wardzia. Die Stadt ist auch gleichzeitig der einzige gut erhaltene antike Baukomplex in Georgien. Uplis-Ziche heißt wörtlich übersetzt "Festung Gottes". Auch wenn die beeindruckende Stadt gut erhalten ist, sind an vielen Stellen deutliche Verwitterungsspuren erkennbar.
Wichtiges bevor ihr euch auf den Weg macht: Öffnungszeiten täglich 10 - 19 Uhr, Eintritt 15 GEL
Geschichte und Geologie von Uplistsikhe
Der Felsstadtkomplex ist an die natürlichen morphologischen Gegebenheiten angepasst. Die leicht verkippte Sandsteinklippe, die im unteren Miozän vor ca. 23 - 16 Mio. Jahren gebildet wurde, ist im Westen und Südwesten sehr steil und fällt nach Ostsüdost ab. Im Miozän bildeten sich in Georgien bedeutende Sedimentbecken, wie das Rioni- und das Kura-Becken. Diese Becken sind reich an Sandsteinen und Tonen, die als wichtige Muttergesteine für Erdöl und Erdgas gelten. Das Klima war tendenziell warm und feucht, mit Meereseinfluss in vielen Gebieten.
Schon im 3. Jahrtausend vor unserer Zeitrechnung wurden die ersten Höhlen in Uplisziche in den Felsen gehauen und die Siedlung entwickelte sich im Laufe der Zeit zu einer historisch und kulturell wichtigen Stadt. Zu ihren Glanzzeiten verfügte die Stadt unter anderem über gut ausgebaute Straßen, ein Wasserversorgungssystem, Abwasserkanäle, Märkte, ein Amphitheater, Paläste und eine Stadtmauer. Die Höhlenstadt Uplisziche erstreckt sich auf insgesamt 9,5 Hektar und bot Wohnplatz für ca. 5.000 Menschen. In der Antike gab es hier 700 Räume, wovon heute nur noch 150 erhalten sind. Die letzten Bewohner haben die Höhlenstadt Ende des 18. Jahrhunderts verlassen.
Verwitterung und Zerfall von Uplistsikhe
Uplisziche weist fortgeschrittene Zerfallserscheinungen und eine Vielzahl an Verwitterungsformen auf, wovon viele auf die Beteiligung von Salzen und Feuchte zurückzuführen sind.
Das Klima der Region – mit regelmäßigen Feuchteschwankungen und jahreszeitlichen Temperaturkontrasten – fördert die physikalische und chemische Verwitterung des Sandsteins. Typische Erscheinungen sind:
Zur Veranschaulichung werden exemplarisch einige Beispiele unterschiedlicher Verwitterungsformen in der Abbildung dargestellt.
- - a: sichtbare Risse, die durch Verwitterung an Schwachstellen (Klüften) und Aufspalten entstanden sind. Es kommt zu Salzausblühungen und Alveolenbildung. Im unteren Bildbereich von (a) ist die Alveolenbildung, die eine differentielle Verwitterung unter Beteiligung von Salzen darstellt, ersichtlich.
- - b: Durch Salzverwitterung kommt es zur Blasenbildung, Salzkrusten und zum Abblättern der oberflächennahen Gesteinsschicht.
- - c: Es sind Salzkrusten, Ausblühungen und schwarze Krusten (Färbung durch Ruß) erkennbar.
Aufgrund der langen Geschichte Uplisziches und mehreren Erdbeben weist die Höhlenstadt fortgeschrittene Verfallserscheinungen auf, dennoch sind maßgebliche Strukturen erhalten, anhand derer die Architektur der Anlage und ihre Ausdehnung gut rekonstruiert werden kann.
Außerdem gibt es in Uplisziche viele mechanische Schäden, wie den Abrieb durch die hohe Besucherzahl.
Genießt euren Besuch in der antiken Höhlenstadt Uplistsikhe und beantwortet dann bitte vor dem Loggen folgende Fragen. Gerne könnt ihr die Antworten und Logs in eurer Muttersprache scheiben. Wenn ihr den EC im Team besucht habt, dann reicht es wenn einer die Antworten für das ganze Team schickt. Schreibt dann nur bitte dazu, wer die Antworten geschickt hat und macht bitte jeder ein eigenes Foto.
1. Sucht euch 2 der 4 Standorte (Grand Hall, Long Hall, Blackberry Hall und Theatron) aus und beschreibt welche der beschriebenen Verwitterungsformen ihr hier vorrangig sehen könnt und wodurch sie entstanden sind.
2. Was meint ihr, in welchen Bereichen der Felsenstadt die Verwitterung am stärksten fortgeschritten ist und warum?
3. Notiere das aktuelle Wetter während deines Besuchs und beurteile, warum dieses Klima die Verwitterung fördert oder hemmt.
4. Macht ein Foto von euch oder einem persönlichen Gegenstand in der Höhlenstadt und hängt es an euren Log!
Schickt eine Mail mit euren Antworten an mich! Nach dem Absenden der Antworten könnt ihr gleich loggen. Falls etwas nicht in Ordnung ist, melde ich mich. Ihr braucht nicht die Logfreigabe abwarten! Ich wünsche euch viel Spaß bei dieser geologischen Entdeckungsreise!
Quellen:
https://unipub.uni-graz.at/download/pdf/5595793.pdf
https://georgien.de/staedte-kultur/uplisziche-hoehlenstadt-an-der-seidenstrasse/
https://www.georgia-insight.eu/sehenswertes/uplisziche-hoehlenstadt
https://www.enjoy-georgia.com/de/georgien/innerkartlien/uplisziche.html