Grzyby na Drzewie # 15 - Czyreń sosnowy -
Wieloletni, typu huba. Wyrasta pojedynczo, lub po kilka owocników,
które zwykle zrastają się z sobą. Do podłoża przyrasta bokiem.
Początkowo ma kształt konsolowaty lub półkolisty, potem kopytkowaty,
a na poprzecznym przekroju zazwyczaj trójkątny.
Osiąga szerokość do 20 cm i wysokość do 8 cm.
Powierzchnia koncentrycznie strefowana,
pokryta gruzełkami i bruzdami, dość często promieniście, głęboko spękana.
Barwa początkowo brązowa, lub zielonobrązowa, potem niemal czarna.
Czasami porośnięty jest glonami i wówczas powierzchnia ma barwę seledynowozieloną.
Brzeg zazwyczaj ostry i równy, u młodych okazów o barwie kasztanowej.
Na szerokości około 0,5–1 mm jest płonny.
Posiada płowe włoski, u starszych owocników odpadające
Pasożyt wywołujący u porażonych drzew zgniliznę pstrą.
W leśnictwie wywołuje jedną z najgroźniejszych chorób drewna, powodującą duże straty gospodarcze.
Czym starsze drzewo, tym bardziej podatne na zakażenie.
W 100-letnim drzewostanie liczba zakażonych pni może wynosić 15–35%,
w 160-letnim nawet 100%.
Wraz z wiekiem drzewa zwiększa się także zasięg zgnilizny.
Czynnikiem infekującym drzewa są wyłącznie bazydiospory.
Roznosi je wiatr.
Zakażenie drzew następuje tylko przez rany, np. po odłamanych gałęziach oraz przez różnego rodzaju skaleczenia pnia. Czas od zainfekowania nimi do pojawienia się owocników grzyba może wynieść od 4 do 20 lat.
Na przekroju poprzecznym pnia porażonego drzewa zgnilizna ma postać koła, pierścieni lub półksiężyców.
Porażone partie mogą być przedzielone zdrowym drewnem. Początkowo zgnilizna ma barwę bladoróżową,
potem czerwoną, w końcu blado kakaową.
Wzdłuż pierścieni zgnilizny występują także spękania w kierunku promieniowym oraz jamki wypełnione białą celulozą. W końcowym etapie zgnilizny drewno ulega sproszkowaniu.
Zasięg zgnilizny wynosi do 4 m ponad najwyżej położonym owocnikiem i do 3 m w dół,
poniżej najniższego owocnika.
Zgnilizna czasami występuje jeszcze przed pojawieniem się owocników,
wskazują na nią dziuple wykute przez dzięcioły
.
