
HISTORIA TOMASZOWA W SKRÓCIE:
Tomaszów Mazowiecki został założony przez hrabiego Antoniego Ostrowskiego, który nazwał osadę na część swojego ojca Tomasza. Zalążek przyszłego miasta pojawia się już pod koniec XVIII wieku, gdy Tomasz Ostrowski wybudował w tym miejscu piec do wytapiania surówki, po odkryciu żelaznych rud syderytowych. Dalszy rozwój nastąpił, gdy w 1805 roku dobra przejął najstarszy syn Tomasza, Antonii. Pierwsi osadnicy przybyli na przełomie 1822 i 1823 roku. Na te lata przypada również intensywny rozwoju aż w 1824 Tomaszów otrzymał prawa osady fabryczno-handlowej, a 6 lipca 1830r. prawa miejskie. Wszelkie dalsze plany dobrze prosperującego miasta zniwelowało powstanie listopadowe, w którym udział brał Antonii. Dobra Ostrowskich zostały skonfiskowane i przeszły na własność Skarbu Państwa, a Antonii za udział w powstaniu oraz poparcie wniosku o detronizację dynastii Romanowów został skazany zaocznie na śmierć. Uniknął wyroku emigrując do Francji, gdzie zmarł w 1845 roku. Po kilkunastu latach pobytu za granicą powrócił do Królestwa Polskiego jeden z synów Antoniego – Stanisław. Odkupił skonfiskowane włości oraz wypełnił dawne zobowiązanie ojca wobec mieszkańców Tomaszowa – przyczynił się do wybudowania kościoła św. Antoniego. Kolejne pokolenia dalej aktywnie działały w Tomaszowie aż do II wojny światowej, gdy Ostrowscy utracili swoje dobra ziemskie. Po wojnie nastąpił dalszy rozwój miasta, a dziś Tomaszów Mazowiecki to szóste co do wielkości i czwarte co do ludności miasto w województwie łódzkim.

Pierwsza remiza T.O.S.O. zaprojektowana przez inż. architekta Antoniego Tarnowskiego i wybudowana w roku 1890. Pierwodruk: 50 jubileusz Tomaszowskiej Ochotniczej Straży Ogniowej 1877-21 VIII-1927, red. S. Narewski, Piotrków 1927.
OCHOTNICZA STRAŻ POŻARNA:
W 1830 r. hrabia Antoni Ostrowski, starając się o nadanie praw miejskich miejscowości, którą założył, zobowiązał się do urządzenia składu sprzętu do gaszenia pożarów oraz włączenia się w nabycie tego sprzętu, dlatego aktem nadawczym przeznaczył teren na poczet budowy. Jednak wraz z rozwojem miasta pojawiła się konieczność zmian postępowania w walce z pożarami. Z inicjatywy fabrykanta Maurycego Piescha (późniejszego pierwszego komendanta TOSP) oraz bankiera D.S. Halperna 18 marca 1876 roku powstała w Tomaszowie Ochotnicza Straż Pożarna, zatwierdzona dopiero rok później w sierpniu 1877. Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości w 1918 roku, na czele straży stanęli jako prezes dr Stanisław Narewski, znany lekarz i społecznik. Rozwój TOSO przyczynił się do tego, że w 1939 roku uznana została za jedną z najlepiej wyposażonych jednostek w kraju. W czasie II wojny światowej tomaszowska straż gasiła pożary powstałe po bombardowaniu miasta, wydobywała rannych i zabitych spod gruzów oraz transportowała ich do szpitala. 7 września 1939 r. na polecenie okupanta ze strażaków utworzono milicję porządkową, której zadaniem było pilnowanie porządku oraz zbieranie i grzebanie poległych podczas działań wojennych. Służba w straży ratowała przed wywózką na roboty do Niemiec. W 1946 roku powstała miejska komenda straży pożarnej. 30 czerwca 1992 roku, w związku z wejściem w życie rok wcześniej ustawy o Państwowej Straży Pożarnej, przestały istnieć zawodowe straże pożarne, a na ich miejsce powołano komendy rejonowe Państwowej Straży Pożarnej.

1912-1926
BUDYNEK:
Budynek w obecnym kształcie powstawał etapami począwszy od roku 1890, kiedy to przy ówczesnej ul. Pałacowej wzniesiono pierwszą jego część. Był to budynek murowany z cegły ceramicznej, parterowy z poddaszem i dwuspadowym dachem krytym papą zaprojektowany przez inż. architekta Antoniego Tarnowskiego.
W drugim etapie nad parterową remizą nadbudowano piętro. Rozbudowę, która kosztowała 25 tys. rubli, zakończono 25 października 1913 r. Cały parter przeznaczono na garaże i skład sprzętu gaśniczego, a na piętrze ulokowano obszerną świetlicę i nieco mniejszą salę posiedzeń. Dalej był to budynek z ceglaną, nieotynkowaną elewacją.
Rok później w podwórku wybudowano murowany parterowy magazyn i wiatę na sprzęt. Budynek w takim stanie służył miejscowym strażakom do roku 1927. Wtedy przed przypadającym na ten rok jubileuszem utworzenia T.O.S.O. władze miejskie wyasygnowały na remont 3 tys. zł i gmach został otynkowany. Tak było do roku 1932, kiedy do istniejącego budynku dobudowano zachodnie skrzydło.

Budynek T.O.S.O. po rozbudowie dokonanej w latach 1932-1933
W latach 1940-1945 część garaży i pomieszczeń pierwszego piętra została zajęta przez komendanturę niemieckiej żandarmerii. Był tu areszt przejściowy.
Po wojnie do 2003 r. w budynku T.O.S.O. miała siedzibę tomaszowska jednostka zawodowej straży pożarnej. W połowie lat siedemdziesiątych ubiegłego wieku przeprowadzono generalny remont budynku przystosowując go do potrzeb rozwijającej się zawodowej straży pożarnej. Zmodernizowano pierwsze piętro i poddasze, tak że powstała jeszcze jedna, trzecia kondygnacja. Dach wyraźnie spłaszczono, tym samym zmienił się pierwotny wygląd elewacji frontowej. Pozostawiono pilastry i charakterystyczne obramowania otworów drzwiowych.

2019
źródło: muzeumtomaszow.pl
SKRYTKA:
Na podanych współrzędnych znajdziesz tablicę pamiątkową. Przepisz do checkera trzecią linijkę tekstu BEZ SPACJI. Finał znajduję się niedaleko.
Możesz sprawdzić swoje rozwiązanie zagadki w serwisie
certitude.