#007 Szlak im. gen. Tadeusza Rozwadowskiego Mystery Cache

Jan Henryk Dąbrowski urodził się w Pierzchowie (Pierzchowcu) koło Bochni, spędzając młodzieńcze lata poza granicami rozbieranego kraju. Wychowanie w saskim środowisku i wstąpienie do tamtejszej armii ukształtowały jego początkowe horyzonty wojskowe. Przez ponad dwie dekady zdobywał szlify oficerskie w kawalerii elektoratu, uczestnicząc między innymi w kampanii o sukcesję bawarską. Zdobyte tam doświadczenie sprawiło, że władze Rzeczypospolitej wezwały go do kraju, gdzie podjął się reformowania kawalerii. 

Kiedy wybuchła insurekcja kościuszkowska, czynnie włączył się w działania zbrojne. Odegrał ważną rolę w obronie Warszawy, a sukcesy odniesione podczas wyprawy do Wielkopolski, zwłaszcza pod Łabiszynem i Bydgoszczą, ugruntowały jego pozycję wśród dowódców powstania. Klęska zrywu i utrata niepodległości zmusiły go do emigracji. Przekonany, że sprawę polską należy powiązać z rewolucyjną Francją, doprowadził w styczniu 1797 roku do podpisania umowy, na mocy której powołano Legiony Polskie we Włoszech. Ta nowa formacja stała się szkołą nowoczesnej wojskowości i patriotyzmu. To właśnie tam powstała pieśń Legionów, znana później jako Mazurek Dąbrowskiego, która ostatecznie stała się polskim hymnem narodowym.

Powrót na ziemie polskie nastąpił wraz z sukcesami Napoleona. Wspólnie z Józefem Wybickim zainicjował wówczas powstanie wielkopolskie przeciw Prusakom, którego powodzenie umożliwiło utworzenie armii Księstwa Warszawskiego. Następnie dowodził formacjami polskim w kampanii pomorskiej oraz podczas zmagań z Austrią. Brał także udział w wyprawie na Rosję, a po śmierci księcia Józefa Poniatowskiego w bitwie pod Lipskiem objął dowództwo nad polskimi oddziałami, które pozostały u boku Napoleona.

Po kongresie wiedeńskim uczestniczył w organizacji armii Królestwa Polskiego, otrzymując stopień generała jazdy oraz godność senatora wojewody. Z czasem wycofał się z aktywności publicznej i osiadł w przekazanym mu wcześniej majątku w Winnej Górze. Tam zmarł i został pochowany w miejscowym kościele. Pozostał w pamięci jako twórca Legionów Polskich i jeden z najwybitniejszych dowódców walczących o odzyskanie niepodległości.

1. W którym roku podpisano umowę, na mocy której powołano Legiony Polskie we Włoszech?

2. Jakie powstanie zainicjował Jan Henryk Dąbrowski wspólnie z Józefem Wybickim po powrocie na ziemie polskie? (jedno słowo)

3. Jaką nazwę nosi pieśń Legionów, która stała się polskim hymnem narodowym?

4. W jakiej miejscowości zmarł i został pochowany bohater opisu?

Jan Henryk Dąbrowski was born in Pierzchów (Pierzchowiec) near Bochnia, spending his youth outside the borders of his country, which was being carved up. His upbringing in a Saxon environment and his enlistment in the local army shaped his early military outlook. For over two decades, he honed his skills as an officer in the Electorate’s cavalry, taking part, amongst other things, in the War of the Bavarian Succession. The experience he gained there led the authorities of the Polish-Lithuanian Commonwealth to summon him back to the country, where he undertook the reform of the cavalry. 

When the Kościuszko Uprising broke out, he became actively involved in the military operations. He played an important role in the defence of Warsaw, and the successes achieved during the campaign in Greater Poland, particularly at Łabiszyn and Bydgoszcz, cemented his position amongst the uprising’s commanders. The defeat of the uprising and the loss of independence forced him into exile. Convinced that the Polish cause should be linked to revolutionary France, in January 1797 he secured the signing of an agreement under which the Polish Legions were established in Italy. This new formation became a school of modern military science and patriotism. It was there that the Legions’ song, later known as Dąbrowski's Mazurka, was composed, which eventually became the Polish national anthem.

His return to Polish soil coincided with Napoleon’s successes. Together with Józef Wybicki, he then initiated the Greater Poland Uprising against the Prussians, the success of which enabled the formation of the army of the Duchy of Warsaw. He subsequently commanded Polish units in the Pomeranian campaign and during the conflict with Austria. He also took part in the campaign against Russia, and following the death of Prince Józef Poniatowski at the Battle of Leipzig, he assumed command of the Polish troops that remained at Napoleon’s side.

Following the Congress of Vienna, he helped organise the army of the Kingdom of Poland, receiving the rank of General of Cavalry and the title of Senator-Voivode. In time, he withdrew from public life and settled on the estate in Winna Góra that had previously been granted to him. He died there and was buried in the local church. He is remembered as the founder of the Polish Legions and one of the most outstanding commanders who fought for the restoration of independence.

1. In which year was the treaty signed under which the Polish Legions in Italy were established?

2. What uprising did Jan Henryk Dąbrowski launch together with Józef Wybicki after their return to Polish territory? (three words)

3. What is the name of the Legions’ song that became the Polish national anthem?

4. In which town did the hero of the story die and be buried?