#035 Szlak im. generała Tadeusza Rozwadowskiego Letterbox Hybrid

Ryszard Kukliński urodził się w 1930 roku w Warszawie. Okres okupacji niemieckiej spędził w mieście, angażując się w działalność konspiracyjną związaną z organizacją „Miecz i Pług”. Po zakończeniu wojny rozpoczął służbę wojskową, wybierając karierę oficera. Ukończył Oficerską Szkołę Piechoty we Wrocławiu, a następnie służył w jednostkach Wojska Polskiego, zdobywając doświadczenie dowódcze i sztabowe. Ważnym etapem jego rozwoju zawodowego było ukończenie Akademii Sztabu Generalnego w 1964 roku, co umożliwiło mu pracę przy planowaniu operacyjnym na najwyższym szczeblu.

W latach 1967–1968 pełnił służbę w Międzynarodowej Komisji Nadzoru i Kontroli w Wietnamie. Po powrocie do kraju został skierowany do Sztabu Generalnego Wojska Polskiego, gdzie uczestniczył w opracowywaniu planów wojskowych Układu Warszawskiego. Brał udział w przygotowywaniu dokumentów związanych z działaniami wojsk państw bloku wschodniego, w tym planów dotyczących interwencji w Czechosłowacji. W 1972 roku otrzymał stopień pułkownika. Dzięki zajmowanemu stanowisku uzyskał dostęp do strategicznych dokumentów dotyczących planów wojennych oraz działań przeciw państwom NATO.

W tym samym roku nawiązał tajną współpracę z CIA. W kontaktach z amerykańskim wywiadem posługiwał się pseudonimem „Jack Strong”. Przez blisko dziesięć lat przekazywał informacje dotyczące potencjału militarnego Układu Warszawskiego, planów użycia broni jądrowej oraz przygotowań do wprowadzenia stanu wojennego w Polsce. Dane te pozwalały państwom NATO lepiej oceniać możliwości militarne bloku wschodniego i przygotowywać własne działania obronne.

W połowie lat siedemdziesiątych uczestniczył również w projekcie o kryptonimie „Albatros”, związanym z budową podziemnych stanowisk dowodzenia dla kierownictwa wojskowego Układu Warszawskiego. Gdy w 1981 roku pojawiło się zagrożenie ujawnienia jego działalności, CIA przeprowadziła operację ewakuacji jego i rodziny z Polski do Stanów Zjednoczonych. W 1984 roku został zaocznie skazany na karę śmierci przez sąd wojskowy PRL, lecz po przemianach politycznych wyrok uchylono. Zmarł w 2004 roku w Tampie na Florydzie, a jego prochy spoczęły na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie.

1. Jaki sojusz wojskowy korzystał pośrednio z informacji przekazywanych przez Kuklińskiego?

2. Podaj kryptonim projektu budowy podziemnych schronów atomowych, w którym uczestniczył bohater.

3. Jakim pseudonimem posługiwał się Ryszard Kukliński podczas współpracy z CIA? (nazwisko)

4. Podaj nazwę amerykańskiej agencji wywiadowczej (jej skrót), z którą współpracował.

Ryszard Kukliński was born in 1930 in Warsaw. He spent the period of the German occupation in the city, becoming involved in underground activities linked to the ‘Sword and Plough’ organisation. After the war ended, he began his military service, choosing a career as an officer. He graduated from the Infantry Officers’ School in Wrocław and subsequently served in units of the Polish Army, gaining command and staff experience. An important stage in his professional development was his graduation from the General Staff Academy in 1964, which enabled him to work on operational planning at the highest level.

Between 1967 and 1968, he served with the International Supervisory and Control Commission in Vietnam. Upon his return to Poland, he was assigned to the General Staff of the Polish Army, where he participated in the drafting of military plans for the Warsaw Pact. He was involved in preparing documents relating to the military operations of the Eastern Bloc countries, including plans for intervention in Czechoslovakia. In 1972, he was promoted to the rank of colonel. Thanks to his position, he gained access to strategic documents concerning war plans and operations against NATO countries.

That same year, he began working secretly with the CIA. In his dealings with American intelligence, he used the alias ‘Jack Strong’. For nearly ten years, he passed on information regarding the Warsaw Pact’s military capabilities, plans for the use of nuclear weapons, and preparations for the imposition of martial law in Poland. This intelligence enabled NATO countries to better assess the military capabilities of the Eastern Bloc and prepare their own defensive measures.

In the mid-1970s, he also took part in a project codenamed ‘Albatros’, which involved the construction of underground command posts for the military leadership of the Warsaw Pact. When, in 1981, there was a risk that his activities might be exposed, the CIA carried out an operation to evacuate him and his family from Poland to the United States. In 1984, he was sentenced to death in absentia by a military court of the People’s Republic of Poland, but following the political changes, the sentence was overturned. He died in 2004 in Tampa, Florida, and his ashes were laid to rest at the Powązki Military Cemetery in Warsaw.

1. Which military alliance indirectly benefited from the information provided by Kukliński?

2. What was the codename of the project to build underground nuclear shelters in which the protagonist was involved?

3. What alias did Ryszard Kukliński use whilst working with the CIA? (surname)

4. Give the name of the American intelligence agency (its acronym) with which the protagonist collaborated.