#092 Szlak im. generała Tadeusza Rozwadowskiego Mystery Cache

Narodowy Dzień Powstań Śląskich jest polskim świętem państwowym obchodzonym corocznie 20 czerwca. Upamiętnia uczestników trzech powstań śląskich z lat 1919–1921 oraz wydarzenia, które doprowadziły do przyłączenia części Górnego Śląska do odrodzonej Rzeczypospolitej. Data święta nawiązuje do wydarzeń z 20 czerwca 1922 roku, kiedy oddziały Wojska Polskiego pod dowództwem generała Stanisława Szeptyckiego przekroczyły dawną granicę w Szopienicach i wkroczyły do Katowic.

Idea ustanowienia święta została zainicjowana przez Sejmik Województwa Śląskiego, który w 2022 roku wystąpił z apelem o wprowadzenie nowego święta państwowego. Sejm uchwalił ustawę 12 maja 2022 roku, a 7 czerwca podpisał ją Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej Andrzej Duda podczas uroczystości w Katowicach. Pierwsze obchody odbyły się 20 czerwca 2022 roku, w setną rocznicę wkroczenia Wojska Polskiego na Górny Śląsk.

Centralnym punktem uroczystości corocznie są Katowice. Najważniejsze wydarzenia skupiają się wokół Pomnika Powstańców Śląskich oraz na placu Żołnierza Polskiego. W obchodach regularnie biorą udział przedstawiciele najwyższych władz państwowych, reprezentanci administracji rządowej i samorządowej, delegacje Instytutu Pamięci Narodowej oraz Wojsko Polskie, w tym żołnierze 13. Śląskiej Brygady Obrony Terytorialnej. Stały przebieg uroczystości obejmuje mszę świętą w intencji ojczyzny, uroczyste wciągnięcie flagi państwowej na maszt, odśpiewanie hymnu narodowego, apel pamięci oraz salwę honorową. Na przestrzeni lat program wzbogacano o wydarzenia kulturalne i edukacyjne.

Podczas pierwszej edycji w 2022 roku zorganizowano defiladę grup rekonstrukcyjnych odzwierciedlającą historyczny wjazd kawalerii. W 2023 roku w strukturę obchodów wpisano odsłonięcie tablicy pamiątkowej poświęconej udziałowi górali w powstaniach, a w roku 2026 uroczystości połączono z zaprzysiężeniem nowych żołnierzy obrony terytorialnej. Równolegle z obchodami w Katowicach uroczystości o charakterze regionalnym odbywają się również na Górze Świętej Anny.

1. W którym roku Sejm Rzeczypospolitej Polskiej przyjął ustawę ustanawiającą to święto?

2. Podaj nazwisko generała, który w 1922 roku dowodził Wojskiem Polskim wkraczającym do Katowic.

3. Jakie miasto jest głównym miejscem organizacji centralnych obchodów tego święta?

4. Która śląska brygada obrony terytorialnej bierze udział w uroczystościach na placu Żołnierza Polskiego?

National Silesian Uprisings Day is a Polish public holiday celebrated annually on 20 June. It commemorates the participants in the three Silesian Uprisings of 1919–1921 and the events that led to the annexation of part of Upper Silesia to the reborn Republic of Poland. The date of the celebrations refers to 20 June 1922, when units of the Polish Army under the command of General Stanisław Szeptycki crossed the former border at Szopienice and entered Katowice.

The idea of establishing the public holiday was initiated by the Silesian Provincial Assembly, which in 2022 called for the introduction of a new public holiday. The Sejm passed the bill on 12 May 2022, and on 7 June it was signed by the President of the Republic of Poland, Andrzej Duda, during a ceremony in Katowice. The first celebrations took place on 20 June 2022, marking the centenary of the Polish Army’s entry into Upper Silesia.

Katowice is the focal point of the celebrations every year. The main events take place around the Silesian Insurgents’ Monument and in Polish Soldier’s Square. The celebrations are regularly attended by representatives of the highest state authorities, representatives of central and local government, delegations from the Institute of National Remembrance and the Polish Armed Forces, including soldiers from the 13th Silesian Territorial Defence Brigade. The standard programme of the ceremony includes a Mass for the homeland, the ceremonial raising of the national flag, the singing of the national anthem, a roll call of remembrance and a salute.

Over the years, the programme has been enriched with cultural and educational events. During the first edition in 2022, a parade of re-enactment groups was organised, recreating the historic entry of the cavalry. In 2023, the unveiling of a commemorative plaque dedicated to the participation of highlanders in the uprisings was incorporated into the celebrations, and in 2026 the celebrations were combined with the swearing-in of new Territorial Defence soldiers. Alongside the celebrations in Katowice, regional festivities are also taking place on St Anne’s Mountain.

1. In which year did the Sejm of the Republic of Poland pass the Act establishing this public holiday?

2. Name the general who, in 1922, commanded the Polish Army as it marched into Katowice.

3. Which city is the main venue for the central celebrations of this public holiday?

4. Which Silesian Territorial Defence Brigade takes part in the celebrations at Polish Soldier’s Square?