#027 Szlak im. generała Tadeusza Rozwadowskiego Mystery Cache

Stanisław Maczek urodził się w podlwowskim Szczercu. Początkowo nie planował kariery wojskowej, gdyż na Uniwersytecie Lwowskim studiował filozofię oraz filologię polską. Edukację uniwersytecką przerwał jednak wybuch I wojny światowej, podczas której został wcielony do armii austro-węgierskiej i skierowany na front włoski w Alpy.

Po kapitulacji państw centralnych przedostał się do Krosna, gdzie wstąpił do odrodzonego Wojska Polskiego. W okresie wojny polsko-ukraińskiej utworzył lotną kompanię szturmową w 4 Dywizji Piechoty, która przemieszczając się na wozach parokonnych, zajęła Drohobycz i Stanisławów. Następnie brał udział w wojnie polsko-bolszewickiej, dowodząc batalionem szturmowym. W okresie międzywojennym kontynuował służbę i w 1938 roku objął dowództwo 10 Brygady Kawalerii, pierwszej polskiej jednostki zmotoryzowanej. Podczas kampanii wrześniowej jego formacja zadała ciężkie straty niemieckiemu XXII Korpusowi Pancernemu, po czym osłaniała odwrót innych armii. Przez Węgry przedostał się do Francji, a po jej upadku do Wielkiej Brytanii, gdzie sformował 1 Dywizję Pancerną. W sierpniu 1944 roku jednostka ta wylądowała w Normandii i odegrała kluczową rolę w bitwie pod Falaise, zamykając okrążenie wojsk niemieckich w tak zwanym kotle. Następnie poprowadził swoich żołnierzy przez Belgię i Holandię, wyzwalając Bredę bez strat w ludności cywilnej, a szlak bojowy zakończył zdobyciem bazy marynarki wojennej w Wilhelmshaven.

Po zakończeniu działań wojennych pozostał na emigracji w Szkocji. Władze komunistyczne w Polsce pozbawiły go obywatelstwa, co zmusiło go do podjęcia pracy zarobkowej jako barman w Edynburgu. Zmarł w tym mieście, dożywszy 102 lat. Zgodnie z własną wolą został pochowany na Polskim Honorowym Cmentarzu Wojskowym w Bredzie, obok swoich poległych żołnierzy.

1. Podaj nazwę miasta wyzwolonego bez strat w ludności cywilnej.

2. Podaj nazwę bitwy, w której 1 Dywizja Pancerna zamknęła okrążenie wojsk niemieckich w 1944 roku.

3. Jaki numer nosiła pierwsza polska jednostka zmotoryzowana, w której bohater objął w dowództwo w 1938 roku?

4. W jakim mieście zmarł Stanisław Maczek?

Stanisław Maczek was born in Szczerc, near Lviv. Initially, he had no plans for a military career, as he was studying philosophy and Polish philology at the University of Lviv. However, his university education was interrupted by the outbreak of the First World War, during which he was conscripted into the Austro-Hungarian army and sent to the Italian front in the Alps.

Following the capitulation of the Central Powers, he made his way to Krosno, where he joined the re-established Polish Army. During the Polish-Ukrainian War, he formed a mobile assault company within the 4th Infantry Division, which, travelling in horse-drawn carts, captured Drohobych and Stanislaviv. He then took part in the Polish-Bolshevik War, commanding an assault battalion. In the interwar period, he continued his service and in 1938 took command of the 10th Cavalry Brigade, the first Polish motorised unit. During the September Campaign, his formation inflicted heavy losses on the German XXII Panzer Corps, after which it covered the retreat of other armies. He made his way through Hungary to France, and after its fall to Great Britain, where he formed the 1st Armoured Division. In August 1944, this unit landed in Normandy and played a key role in the Battle of Falaise, completing the encirclement of German troops in the so-called ‘cauldron’. He then led his troops through Belgium and the Netherlands, liberating Breda without civilian casualties, and concluded his campaign by capturing the naval base at Wilhelmshaven.

After the war ended, he remained in exile in Scotland. The communist authorities in Poland stripped him of his citizenship, forcing him to take up paid work as a barman in Edinburgh. He died in that city, having reached the age of 102. In accordance with his own wishes, he was buried at the Polish Military Cemetery of Honour in Breda, alongside his fallen soldiers.

1. Name the town that was liberated without any civilian casualties.

2. Name the battle in which the 1st Armoured Division completed the encirclement of German forces in 1944.

3. What was the number of the first Polish motorised unit which the hero took command of in 1938?

4. In which city did Stanisław Maczek die?