[NL]
Een deel van de Nederlandse kust kun je een 'scheepskerkhof' noemen. Een geologisch fenomeen ligt hieraan ten grondslag. Wat gebeurde hier door de eeuwen heen? Dat kun je ontdekken door deze cache te lopen. En navigeer, zoals schepen dat deden om deze gevaarlijke plek te omzeilen...
Voor de Nederlandse kust ligt een rij eilanden: Texel, Vlieland, Terschelling, Ameland and Schiermonnikoog. De eilanden vormen een overblijfsel van een zandwal die te zien is tussen Frankrijk en Denemarken. Tot ongeveer 1300 nc werd de Nederlandse kustlijn vooral gevormd door de estuaria van de rivieren IJssel, Rijn and Maas. De kust was constant aan veranderingen onderhevig. De zee, de rivieren, de wind en niet te vergeten de ijstijden speelden hierin een rol. Vegetatie en bewoners veranderden mee en volgden de dictaten van het water. Deze situatie bleef eeuwen bestaan. Tussen ongeveer 1300 en 1600 - het einde van de middeleeuwen- vonden er grote overstromingen plaats in noord Europa. Het noordelijk deel van het huidige Nederland had fors te lijden, maar ook langs de Duitse kust en een deel van Denemarken werd veel land door de zee verzwolgen. De gevolgen verschilden per land. In Nederland en Duitsland bleven de hogere stukken van de zandwal bestaan en vormen nu onze duinen. Behalve de hogere duinen bleven er in Duitsland ook een paar vlakke eilandjes over: de beroemde 'Halligen'. De 'Halligen' worden gevormd door stukken weideland, net boven het zeeniveau. Er staat enkele boerderijen en bij bepaalde weersomstandigheden lopen ze helemaal onder water. Gedurende de overstromingen en stormen van 1300 - 1600 nc verloren velen het leven in noord Europa en het land dat door de zee in bezit werd genomen werd door de mens niet terug gewonnen. Zoals gezegd overleefden vooral de hoogste duinen en zo werden de Waddeneilanden langzaam maar zeker een feit. De mens ging structureel dijken aanleggen om de kustlijn te behouden en Nederland bleef sinds dien min of meer droog. De eilanden bleven -en blijven- echter onder de invloed van de elementen in beweging en gaan hun eigen gang. Het geologisch fenomeen is niet verslagen: het draagt de eilanden op z'n rug mee.
Het eiland Vlieland is onderdeel van de oude zandwal. Ooit waren er twee dorpen op het eiland: 'West Vlieland' en 'Oost Vlieland'. 'West Vlieland' werd langzaam door de zee verzwolgen en verdween voorgoed in 1735 na een lange strijd tegen zee en zand. De klein schalige kustverdediging op het westeinde werd beëindigd en de bewoners concentreerden zich voortaan op het behoud van het oosteinde. 'Oost Vlieland' is nu het enige dorp op het eiland en is omgeven door hoge duinen aan de noordzijde en door een forse zeedijk aan de zuidzijde. De westelijke helft van het eiland werd overgelaten aan wind en zee... Dit deel van het eiland is nu de 'Vliehors'. Wind, zand en zee spelen daar hun eigen spel. Het eiland blijft veranderen van vorm en nu en dan grijpt de mens in. Zo waren er zand - suppleties (aanvullingen) op het oostelijke deel van het eiland, goed te zien vlakbij WP3. De zee had hier grote stukken duin verzwolgen en de hogere duinen liepen gevaar. Dat gebeurde hier vaker: op de kaart van rond 1870 is te zien hoe klein het oost-einde was. In de eerste helft van de 20e eeuw groeide dit fors aan, om recent weer in de zee te verdwijnen. De overblijfselen van de zandwal zijn altijd een gevaarlijk obstakel geweest voor de scheepvaart. De geologie speelt niet alleen een rol boven de zeespiegel, maar ook daaronder. Boven water spelen wind en water een rol, onder water zijn water en stroming de baas. De constante veranderingen van de zeebodem maken de zee tot en gevaarlijk vaarwater.
Het meest beroemde schip dat in dit vaarwater verging is het Britse fregat 'Lutine'. De 'Lutine' liep in 1799 aan de grond in een storm. De ramp vond plaats tussen Vlieland en Terschelling, ten noorden van de eilanden. Alle opvarenden verloren het leven. De commandant van de 'Lutine' is begraven op het kerkhof van Vlieland, direct naast de kerk. De 'Lutine' vervoerde een lading goud en zilver van Engeland naar Duitsland. Een fors deel van de lading is geborgen in de loop der tijd, maar er is -bij vlagen- nog steeds 'goudkoorts' rond het wrak. Op Vlieland en Terschelling werd een 'Lutinekaap' gebouwd om de positie van het wrak te markeren. Hulp bij de navigatie op zee was in deze bedrieglijke wateren noodzaak...
Daarom bouwde de mens houten kapen, hoge staketsels met bovenin een groot houten scherm dat vanaf zee goed te zien was -bij daglicht. Houten kapen waren in die dagen overal langs de Europese kust te vinden en ook Vlieland had zijn aandeel. Sinds 1836 had het eiland al een vuurtoren, maar rond 1900 had het eiland ook nog steeds ongeveer 7 kapen. De meeste waren van hout en één (die aan de Badweg) was van gietijzer. Een vergelijkbare kaap is nog te vinden op Rottummeroog. De overblijfselen van de zandwal, de constant veranderende wateren, de kapen en de schepen horen bij elkaar. Een goede manier om je met alle aspecten kennis te laten maken is je mee te nemen lang de oude kapen. Navigare Necesse Est.
De route loopt over het oostelijke deel van het eiland, langs de erfenis van de tijd. Je komt langs 5 plaatsen waar vroeger een kaap stond; je verzamelt informatie en berekent je eind-coördinaat. Hiervoor moet je in het bezit zijn van een GPSr waarop je een zogenaamde 'gevarenzône' ('proximity alarm' in het Engels)kunt instellen. Verder moet je 'waypoint projecties' kunnen doen en ben je een verrekijker nodig. Houd er rekening mee dat mist de tocht kan bedreven: je kunt sommige dingen dan niet zien. Tijdens de tocht heb je een prachtig gezicht op de duinen, de overblijfselen van de zandwal.
Let op! De tocht is ongeveer 8 km lang. Bedenk dat de route vrij complex is en of dit de geschikte tocht voor jou is. Dit is een 'Earthcache'; er is geen cachedoos op het einde met leuke ruilspullen. Je beloning is de tocht zelf en de kennis die je verwerft over de zandwal, kapen en je GPS.
De gietijzeren 'Grote Kaap' of 'Duinkaap' aan de Badweg op Vlieland rond 1930.
The cast iron 'Grote Kaap' or 'Duinkaap' at the Badweg at Vlieland, ca. 1930.
[GB]
Since more people use 'cheat-sites' an end-foto is required. See the questions at the end of the description.
A ships' graveyard, caused by a geological feature. That's what a part of the Dutch coast might be called. What happened here over the ages? Walk and find out. And navigate as ships did to avoid this horrible place...
Off the Dutch Northsea coast is a queue of islands: Texel, Vlieland, Terschelling, Ameland and Schiermonnikoog. These isles are the remains of a sand wall stretching out from France to Denmark. Until some 1300 AC the Dutch coast was a coastline with the estuaria of the rivers IJssel, Rijn and Maas. The coastline changed frequently by the influence of the sea, wind and -not to forget!- the ice-ages. Vegetatian was present with intervals and inhabitants moved in and out over the ages at the sea's desire. This situation continued for ages. Between 1300 and 1600 the sea flooded the northern area of the sand wall heavily. Not only the northern part of The Netherlands suffered, the coastline of Germany and a the southern part of Denmark gave land to the sea. The results of all this were different. In The Netherlands and Germany the higer dunes remained, while in northern Germany a few very small islands survived: the famous 'Halligen'. The 'Halligen' are just meadows above sealevel, completely flat, carry a few farmhouses and tend to flood at particular weather circumstances. During the floods from 1300 - 1600 AC many lives were lost all over Europe and the land, taken by the sea, was not recovered by man. The highest sand dunes survived as stated, and the isles became a fact. Structural diking took place to secure the coastline of the mainland and the rest of the Netherlands stayed dry until this very day. The isles however, were still under the influence of the elements and keep on moving. The gelogical fenomenon is not beaten: it still goes its own way -carrying the isles on it's back.
The isle of Vlieland is a part of the sand wall. In former days it carried two villages: 'West Vlieland' and 'Oost Vlieland'. 'West Vlieland' was taken slowly by the sea and found its end in 1735 after a long struggle against the sea. The small scale coastal defence on the west- end was ended and concentrated in the east. 'Oost Vlieland' is the only village since. The west end of the island of Vlieland was left to wind and sea. This part of the island - called 'Vliehors' is now a sand-desert. Wind, sand and sea still play their own game there. As ever, the island changes over the ages and in recent times there were sand- additions at the east end of the island, near WP3. The sea had taken huge amounts of sand and the dunes were in danger. This was not the first time at that particular spot. the east-end was very small in the 19th century, grew in the first half of the 20th centrury -only to give away itself to the sea again in the present. The remains of the sand wall have been a notorious obstacle for shipping over the ages. The geology not only plays a roll above sea level: the seabed is an integral part of it though it has its own rules. Current and wind make changes to the seabed and sandbanks every day, thus creating hazardous grounds for sea farers.
Amongst the ships lost near the islands is the famous 'Lutine', a British frigate which ran aground in stormy weather in 1799. This took place between the isles of Vlieland and Terschelling, north of the isles. All hands were lost. The grave of the commander of the 'Lutine' is to be found at the cemetry of the church of Vlieland, next to the church. The 'Lutine' carried a cargo of gold and silver from England to Germany. A substantial part of the valuable cargo was recouvered over time, but there is still believe in gold at the seabed. The isles of Vlieland and Terschelling got a 'Lutine cape', to mark the position of the wreck. Navigational aids were desperatly needed in these treacherous waters...
For this reason wooden capes were build; huge wooden structures with a large screen on top to create a clearly visible landmark -in daylight that is. Wooden capes were wide-spread along the coastline and Vlieland had it's share: around 1900 the island still carried some 7 capes, mainly build of wood, and one of cast iron. The remains of the sand wall, the ever changing waters, navigational aids and shipping are chained to each other. No better way to explore the sand- wall than taking you along the former positions of the capes on this island. Navigare Necesse Est.
This route takes you across the east part of the island of Vlieland, along the heritage of time. You walk along 5 locations of former capes which were a vital aid to navigation, gather information and calculate a final location. To do so, you must have a GPS device capable of projecting waypoints and setting proximity alarms. You need binoculars as well and fog might spoil your day: you will not see what you need... On your way you will walk along the beach and have magnificent views of the dunes -the remains of the sand- wall.
Attention! You walk ca. 8 km. Please bear in mind that the cache is a complex one and make up your mind wheter this is your cache for the day. This is an 'earth-cache': there is no fysical cache-box at the end. Your reward is the walk itself, and knowledge of the sand-wall, the former capes and your GPS.
Ontwerp voor een houten zeekaap op Vlieland.
Design of a wooden cape on the isle of Vlieland
De route / The route:
WP-1: N 53° 17.770' E 005° 04.451'
Dit is een standbeeld van Willem de Vlamingh. Maak hier een gevarenzône alarm aan voor 1500 mtr. Projecteer een waypoint op 74° true en 437 meter. Dit is WP2; ga daar heen.
Opmerking: het standbeeld is ca. 50 mtr verplaatst. WP1 blijft zoals het was.
This is the statue of Willem de Vlamingh. Define a proximity alarm here for 1500 meter. Project a waypoint here at 437 meter, 74° true. This is WP-2. Go to this location.
Remark: the statue is moved some 50 mtrs; WP1 stays -as-is.
WP-2
<<< 1-7-2011: de hieronder genoemde indicatie voor wp2 is verdwenen. Er hoort een steen te liggen met het opschrift LUTINE VELDKAAP >>>
Je vindt hier een indicatie van een vroegere kaap. Tel de letterwaarde van het 10e en 12e karakter bij elkaar op; dit is D. Trek de letterwaarde van het 6e en 8e karakter van elkaar af; dit is J. Ga nu naar WP3.
<<< 1-7-2011: the indicator for wp2 is missing. The text is LUTINE VELDKAAP >>>
You find an indicator here for a former cape. Add the value of the 10th and the 12th character; this is D. Subtract the value of the 6th and the 8th character. This is J. Go to WP3.
WP-3 N 53° 18.239 E 005° 05.954'
Op 78° true zie je twee objecten. Op ieder object staat een cijfer. Het hoogste cijfer is E. Het hoogste min het laagste is G. Ga nu naar WP4 op 1.66 km en 283° true.
At 78° true you see two objects. On each object is a digit. The highest digit is E The highest minus the lowest is G. Now go to wp 4 at 1.66 km at 283° true.
WP-4
Dichtbij zie je een replica van een kaap (zie ook de log-voorwaarden!) Je staat nu op het strand, vlak bij een vierkante paal. Op de paal staat een vier-cijferig nummer: twee grote en twee kleine cijfers. Het eerste kleine cijfer is I. Maak bij deze paal een gevarenzône alarm voor 980 meter. De zône cirkels van WP1 en WP4 kruisen elkaar in het westen op het strand. Dit punt is WP5; ga daarheen.
Nearby you see the a replica of a cape (see logging instructions!) You are on the beach, next to a square pole. On the pole is a 4 digit number: two big and two small figures. The first small figure is I. Make at the pole a proximity alarm here for 980 meter. The proximity circles of wp 1 en wp 4 are crossing each other westward on the beach. This is wp 5. Go to this location.
WP-5
Op deze plek stond vroeger de 'Standkaap'. Bepaal het coördinaat van de strandpaal die hier het dichtst bij staat, dat wordt is je werk- positie. Kijk nu naar het noorden; je ziet een drietal objecten. Hoe heten deze objecten in het Nederlands? Trek de letterwaarde van de eerste letter af van de letterwaarde van de 4de letter. Dit is C. Tel de letterwaarde van de 5de en de 1e letter bij elkaar op; dit is B. Maak nu een gevarenzône alarm van 620 meter. Projecteer vervolgens een lijn naar 218° true. Deze lijn kruist de zojuist gemaakte cirkel van het alarm. Ga naar deze kruising van de lijnen!
In former days the ‘Strandkaap’ was found here on the dunes. Determine the coördinates of the beach-pole nearby; this is your working position here. Now look North; you’ll see 3 objects. How are these objects called in Dutch? Subtract the value of the 1th letter from the 4th letter. This is C. Add the value of the 5th and the 1th letter; this is B. Make a proximity alarm for 620 meter. Project a line for 218° true. This line will cross your just-made proximity circle. Go to that crossing!
WP-6
Op deze plek stond de 'Grote Kaap'. Dit was een gietijzeren kaap. Het huis heeft een huisnummer. Trek van het huisnummer het eerste cijfer van het het tweede cijfer af. Dit is H. Trek vervolgens 4 af van de letterwaarde van de vijfde letter van de naam van het huis. Dit is F. Projecteer nu een waypoint op 740 meter, 137° true. Dat is WP7; ga daar heen.
On this location the ‘Grote Kaap’ was situated. This was a cast-iron kaap. The house has a housenumber. Subtract from the number the 1th from 2th digit. This is H. Subtract 4 from the value from the fifth letter of the name of the house. This is F. Project a waypoint at 740 meter, 137° true. Go there!
WP-7
Je staat nu in het bos. Hier stond ooit de 'Duinkaap'. Kijk naar de bomen en struiken om je heen. Wat zie je?
Den - Hulst - Kamperfoelie: A=1
Spar - Hulst - Kamperfoelie: A=2
Hulst - Den - Larix: A=3
You’ll find yourself in the wood now. This is the location of the former ‘Duinkaap’. Look at the trees and shrubs around you. What do you see?
Pine – Holly – Honeysuckle: A=1
Fir – Holly – Honeysuckle: A=2
Holly – Pine – Larch: A=3
WP-8
De eindbestemming is: N 53° AB.CDE E 005° FG.HIJ. Kijk op het eindpunt uit voor gaten in de grond.
Als bewijs dat je de tocht goed volbracht hebt vragen we je de volgende vragen per e-mail aan ons te beantwoorden:
- Van welke kaap staat een replica vlakbij WP4?
- Aan de Noordzee kant van dit eiland is een speciale voorziening getroffen om te voorkomen dat de stroom van het water zand van het eiland meeneemt. Wat is deze voorziening?
- Wat is het correcte eind-coördinaat?
- Wat is de correcte hoogte van het eind-coördinaat?
- Maak een 'selfie' van je zelf met het bouwwerk op de achtergrond en stuur die met de antwoorden mee naar de CO.
Your final destination is: N 53° AB.CDE E 005° FG.HIJ Watch out for holes in the ground on this location.
To prove you have walked the sand-wall and the cape locations you have to meet the following conditions by an e-mail to us:
- Which replica cape do you see near WP-4?
- A special precaution has been taken -on the Northsea coast of this island- to prevent the current from taking away more sand from the island. What is this precaution?
- What is the correct end-coördinate?
- What is the correct altitude of the end-coördinate?
- Make a 'selfie' of your self with the building on the background and send it to the COwith the answers.