PL
Kesz jest częścią serii zatytułowanej „Olsztyn wczoraj i dziś”, inspirowanej cyklem artykułów pod tym samym tytułem publikowanych jakiś czas temu przez bardzo bliską mi osobę na łamach „Nowego Życia Olsztyna”. Powstały one na kanwie publicystyki śp. Stanisława Piechockiego (1955-2005), znanego olsztyńskiego prawnika i dokumentalisty dziejów miasta. Niech ta seria stanowi hołd dla niego.
Ćwierć wieku eksploatacji sprawiło, że Dworzec Główny w Olsztynie mierzi swą socrealistyczną betonową brzydotą. Wiecznie zepsuty neon jest wątpliwą ozdobą poszarzałego ze starości budynku. Po przestronnym holu spacerują pojedynczy podróżni. Na nielicznych ławkach drzemią bezdomni. Wzdłuż ścian stłoczono liczne kramy. W przejściach podziemnych wyczuwalny jest zapach uryny. Czasy świetności tego miejsca minęły bezpowrotnie.
Pierwszy pociąg wjechał do Olsztyna w ostatnich dniach listopada 1872 roku. Powitały go tłumy uradowanych mieszkańców z burmistrzem Robertem Zakrzewskim na czele. Pociąg był w tamtych czasach symbolem postępu. Mieszkańcy Olsztyna, którzy marzyli, że ulokowanie w ich mieście węzła kolejowego przyczyni się do rozkwitu miasta, nie pomylili się. W drugiej połowie XIX wieku Olsztyn wszedł na drogę intensywnego rozwoju gospodarczego. Z niewielkiego i słabo uprzemysłowionego miasteczka w krótkim czasie przeistoczył się w kwitnąca siedzibę rejencji (województwa). Warto odnotować, ż budowę Dworca Głównego ukończono 1 grudnia 1872 roku. Był to stylowy, ale zarazem bardzo funkcjonalny obiekt. Podobno jedyny jego mankament stanowiła nieco mroczna atmosfera panująca w jego wnętrzu.
Fot. 1 – Dworzec Główny 1910 r., fot. arch.
Niestety, budynek ten nie zachował się do naszych czasów. Zabudowania spłonęły w nocy z 17 na 18 lutego 1945 roku. Co prawda dworzec odbudowano w 1948r. Nie odzyskał on jednak swych dawnych kształtów. Jego charakterystyczna wieża zegarowa górowała nad pawilonami przez dwie dekady, po czym dworzec został rozebrany.
W latach 1968- 1971 zbudowano nowy kompleks obiektów. Usytuowano obok siebie dworce PKP i PKS. Następnie nieopodal wzniesiono socjalno-administracyjny budynek wysokościowy. Zdaniem specjalistów, po 1945 roku dworzec nie spełniał już swojego zadania, ani pod względem funkcjonalno-użytkowym (kasy biletowo-bagażowe stojące poza budynkiem głównym dworca), ani nie odpowiadał wymogom konstrukcyjno budowlanym (drewniane stropy, drewniana konstrukcja dachowa i schody). O budowie nowego obiektu zadecydować miał fakt nieopłacalności zamierzonej modernizacji i rosnące potrzeby obsługi ruchu.
Fot. 2 – Dworzec Główny – 1971 r.
Fot. 3 – Dworzec Główny nocą – 1971 r.
Autorem koncepcji architektonicznej obecnego dworca PKP i PKS jest mgr inż. Arch. Zygmunt Kłopocki. Budynek jego projektu jest typowym (po)tworem swoich czasów. Jego konstrukcję stanowi ramowy szkielet żelbetowy, wypełniony elementami częściowo prefabrykowanymi. Wnętrze pomieszczeń, dostępne dla podróżnych, wykonane zostało z materiałów, które gwarantować miały długotrwałą eksploatację, takich jak kamień, lastriko płukane, tynki szlachetne, okładziny ceramiczne i drewniane oraz aluminium. Początkowo budynek był w pełni przeszklony. Rozwiązano go jako hale o wysokości dwóch kondygnacji z antresolami oraz zamkniętymi pomieszczeniami typu służbowo-technicznego. Dwie hale operacyjne PKP i PKS połączono wspólną poczekalnią oraz trzyizbowym pomieszczeniem dla podróżnych z dziećmi. Zadbano o to, aby w halach operacyjnych znalazły swe miejsce kasy biletowo-bagażowe, przechowalnia bagażu, biuro obsługi podróżnych, poczta, fryzjer i kiosk „Ruchu”.
Fot. 4 – Dworzec Główny 2006 r., fot. Nowe Zycie Olsztyna
Współcześnie budynek dworca robi raczej posępne wrażenie. Szaro w nim i smutno. Przydałby mu się gruntowny remont. Socjalistyczny blichtr tego miejsca spod znaku aluminium i lastryko przepadł bezpowrotnie.
Kesz: mikro, magnetyk
EN
Description soon...
Cache: micro, magnetic