Skip to content

Historia Kotunia Mystery Cache

This cache has been archived.

VarsovianReviewer: Skrytka jest zbyt długo nieaktywna, więc jestem zmuszony ją zarchiwizować.

More
Hidden : 5/29/2019
Difficulty:
3 out of 5
Terrain:
1.5 out of 5

Size: Size:   regular (regular)

Join now to view geocache location details. It's free!

Watch

How Geocaching Works

Please note Use of geocaching.com services is subject to the terms and conditions in our disclaimer.

Geocache Description:


Kotuń leży w środku międzyrzecza Kostrzynia i Liwca, w Obniżeniu Węgrowskim, dzielącym na dwie części Wysoczyznę Siedlecką. Przepływa tędy ze wschodu na zachód niewielka rzeczka Świdnica, stanowiąca dopływ Kostrzynia. Dawniej dolina jej była bardzo bagnista, zwłaszcza na przestrzeni od Opola do Kotunia. już w czasach współczesnych znaczny obszar bagnisk został uregulowany i założono tu rozległe stawy rybne.

W dniu 4.07.1984 roku utworzo- no rezerwat faunistyczny Stawy Broszkowskie, obejmujący wschodnią część kompleksu stawów z przylegającymi do niego lasami i niewielkimi fragmentami łąk, o łącznej powierzchni 266,03 ha2.

Tereny Kotunia, stanowiące w XIX wieku własność rodziny Chłusowiczów herbu Gozdawa, rozciągały się po obu stronach środkowego biegu rzeki Świdnicy. Dziś na północ od rzeki jest odrębne sołectwo Józefin (dawna nazwa Zagać). Miejscowość Kotuń rozciąga się na południe od doliny, aż na dość silnie pofalowane tereny polodowcowej równiny denudacyjnej, przechodzące w pasy wydm o przebiegu równoleżnikowym. Dominują tu zdecydowanie lekkie gleby bielicowe, wytworzone na podłożu gliny zwałowej. Z kolei tereny niżej położone (np. dolina rzeki Świdnicy) zdominowane są przez cięższe gleby torfowo-bagienne. Na południe od Kotunia występują partie zwartego lasu. Wśród drzewostanu dominuje sosna, choć spotkać można tu jeszcze partie lasu o naturalnym, mieszanym charakterze 

Nazwa miejscowości składa się z prasłowiańskiej nazwy kota i przyrostka -uń, który formował nazwy topograficzne i inne, nie odosobowe: Białuń, Wieluń. Był on wariantemun (jak w piołun). Prasłowiańska nazwa kota oznaczała pomieszczenie dla małych zwierząt, skąd pochodzi staropolski wyraz kociec i wreszcie polski kojec. Nazwa wskazuje na istnienie miejscowości już około 3000 lat, gdyż za Prasłowian uważa się ludność kultury łużyckiej, zamieszkującej tereny dzisiejszej Polski od około 1500 do 500 lat przed narodzeniem Jezusa Chrystusa. Utrzymanie się tak starej nazwy wskazuje na ciągłość osadniczą, którą potwierdzają liczne znaleziska i badania archeologiczne prowadzone od 1934 roku na gruntach dawnych dóbr Kotuń. Najwcześniej odkryto cmentarzysko kultury łużyckiej znajdujące się koło rybakówki na krańcach wschodnich Kotunia oraz ceramikę wcześniejszej kultury trzcinieckiej, nieco na południe od cmentarzyska łużyckiego Te najstarsze zabytki znalazł mieszkaniec Kotunia Franciszek Jeznach, a zabezpieczeniem i opisaniem znalezisk zajmował się archeolog St. Roel z Państwowego Muzeum Archeologicznego w Warszawie, prowadzący badania w latach 1934, 1936 i 1945. W latach 1953-1954 rolnik Stanisław Sobiech z Józefina natrafił podczas orki na groby w obstawie kamiennej. Cmentarzysko to, znajdujące się na północnej granicy dawnych dóbr Kotuń, badała w 1955 r. dr Teresa Węgrzynowicz z Muzeum Archeologicznego w Warszawie. Cztery znalezione tu groby popielnicowe i ich zawartość pochodzą z okresu archeologicznej kultury pomorskiej sprzed 2500 lat. Interesującym znaleziskiem na tym cmentarzysku jest nożyk żelazny ze śladami patyny ogniskowej pochodzący z jednej z popielnic. Posiada on cechy dość powszechne w kulturze Łużyckiej i pomorskiej W 1994 roku na tym cmentarzysku odkryty został przez Janusza Sobiecha grób pod kIoszowy, znajdował się w drodze polnej, łączącej Józefin z Mingosami, stanowiącej granicę miejscowości. Badania fachowe jamy grobowej i sklejenie znalezionych tu naczyń przeprowadził archeolog Waldemar Talarek z Państwowej Służby Ochrony Zabytków w Siedlcach. W badaniu grobu pomagali mu strażacy z OSP w Kotuniu. Popielnica grobowa pochodzi z okresu Hallstad D (550-400 pne). Czarna misa przykrywająca urnę, o gładzonej powierzchni, nawiązuje do kultury łużyckiej. W latach pięćdziesiątych, w ramach zbierania eksponatów do zorganizowanej w Szkole Podstawowej w Kotuniu wystawy archeologicznej, młodzież i starsi mieszkańcy przekazali znalezione na terenie Kotunia następujące przedmioty: toporek kamienny; siekierka płaska z szarego kamienia, dobrze wygładzona; siekierka krzemienna, spatynowana na żółto-rudy kolor, starannie wygładzona, z trapezowym obuchem; nóż z krzemienia czekoladowego; siekierka krzemienna o przekroju soczewkowatym. Wymienione przedmioty pochodzą z epoki neolitu datowanego na lata 5200-3700 przed narodzeniem Jezusa Chrystusa.

Nazwa „Kotuń” wymieniona jest w rejestrze poborowym w 1563 roku. W XVI wieku miejscowość leżała w granicach ziemi liwskiej i należała do parafii Niwiczka (obecnie Niwiski) w dystrykcie liwskim, najstarszej w okolicy, bo powstałą jeszcze przed 1480 rokiem. W 1769 roku Kotuń został przyłączony do parafii Żeliszew. Miejscowość i tereny leżące wokół niej po obu stronach rzeki Świdnicy w XIX wieku należały do ziemiańskiej rodziny Chłusowiczów. Czynnikami decydującymi o rozwoju Kotunia była parcelacja dóbr ziemskich Kotuń, własności Adolfa, potem Feliksa Chłusowiczów oraz budowa w XIX wieku Warszawsko-Terespolskiej kolei Żelaznej. Budowa kolei i stacji kolejowej spowodowała systematyczny napływ ludności. Na przełomie XIX i XX wieku nazwę stacji kolejowej zmieniono na Broszków. Na taką decyzję wpłynął właściciel ponad 1500-hektarowego majątku ziemskiego Broszków - Franciszek Buyno. Dopiero w 1958 roku, staraniem Gromadzkiej Komisji Oświaty przywrócono pierwotną nazwę. Dawna wieś Kotuń położona była równolegle do obecnej ulicy Wiejskiej, bliżej rzeki. Starą drogę zlikwidowano w 1938 roku podczas komasacji gruntów. Nowe warunki spowodowały rozbudowę Kotunia w okolicach stacji kolejowej i w efekcie przesunięcie jej centrum.

Aby odnaleźć skrytkę należy odpowiedzieć na kilka pytań:
A – z ilu liter składała się nazwa herbu rodziny, która posiadała ziemie obecnego Kotunia w XIX wieku?  
B – data pierwszej wzmianki Kotunia. 
C – rok przyłączenia Kotunia do parafii Żeliszew. 
D – numer dnia miesiąca, w którym utworzono rezerwat Stawy Broszkowskie

Miejsce ukrycia finału jest tu: N 52° 09.(C-B+A+D+633)   E 022° 04.(C-A-D-796)

ENG

Kotuń lies in the middle of Kostrzyń and Liwiec intersections, in Węgrów Lower, which divides Siedlecka Wysoczyzna into two parts. A small, small river, Świdnica, constituting the tributary of Kostrzyn, flows from here east to west. In the past, the valley was very swampy, especially in the area from Opole to Kotuń. Already in modern times a large area of ​​marshlands has been regulated and extensive fish ponds have been established here.

On 4.07.1984 a fauna reserve called Stawy Broszkowskie was created, covering the eastern part of the complex of ponds with adjacent forests and small fragments of meadows with a total area of ​​266,03 ha2.

Terenia Kotunia, which in the 19th century was owned by the Chłusowicz family of the Gozdawa coat of arms, stretched on both sides of the middle course of the Świdnica River. Today, north of the river, there is a separate municipality of Józefin (former name Zagać). The town of Kotuń extends south of the valley, until the strongly undulating terrain of the post-glacial denudation plain changes into the latitudinal dunes. Lightly podzolic soils made on the basis of boulder clay dominate here. On the other hand, lower-lying areas (eg the valley of the Świdnica River) are dominated by heavier peat-bog soil. To the south of Kotuń there are lots of compact forest. Pine dominates among the stands, although there are still lots of forest with a natural, mixed character

The name of the village consists of the Slavic name of the cat and the suffix -un, which formed topographic and other non-secular names: Białuń, Wieluń. He was a variant ofun (as in wormwood). The Prussian name of the cat meant a room for small animals, where the old Polish word for a cat comes from, and finally a Polish pen. The name indicates the existence of the village for about 3000 years, because the Praslovians are considered to be the population of the Lusatian culture, inhabiting the area of ​​present-day Poland from about 1500 to 500 years before the birth of Jesus Christ. The maintenance of such an old name indicates the settlement continuity, which is confirmed by numerous finds and archaeological research conducted since 1934 on the land of the former Kotuń estates. The earliest discovered a graveyard of the Lusatian culture located near the fishermen's fishing village on the eastern outskirts of Kotnia and the ceramics of the earlier culture of the Trzciniec, a little south of the Łużycki cemetery. The oldest monuments found a resident of Kotnia Franciszek Jeznach, and the archaeologist St. Roel from the State Archaeological Museum in Warsaw, conducting research in 1934, 1936 and 1945. In the years 1953-1954, the farmer Stanisław Sobiech from Józefina came across plowing on graves in a stone guard. The cemetery, located on the northern border of Kotuń's former estates, was researched in 1955 by Dr. Teresa Węgrzynowicz from the Archaeological Museum in Warsaw. The four found ash graves and their contents come from the archaeological period of the Pomeranian culture from 2500 years ago. An interesting find on this cemetery is an iron knife with traces of focal patina coming from one of the ashtrays. It has features that are quite common in Lusatian and Pomeranian culture. In 1994, this grave was discovered by Janusz Sobiech's grave under the burial ground, located on a dirt road connecting Józefin with the Mingos, which is the border of the town. Expert research on the funerary cavity and gluing of the vessels found here was carried out by archaeologist Waldemar Talarek from the State Service for the Protection of Monuments in Siedlce. In the examination of the grave, firemen from the TSO in Kotun helped him. The grave mortuary comes from the Hallstad D period (550-400 BC). The black bowl covering the urn, with a smoothed surface, refers to the Lusatian culture. In the 1950s, as part of the collection of exhibits to the archaeological exhibition organized at the Primary School in Kotuń, young people and older residents handed over the following items found in Kotunia: a stone ax; a flat ax made of gray stone, well polished; a flint hatchet, patinated in yellow-red color, carefully smoothed, with a trapezoidal sock; a knife made of chocolate flint; flint hatchet with a lenticular cross-section. These items come from the Neolithic period dated from 5,200 to 3,700 years before the birth of Jesus Christ.

The name "Kotuń" is mentioned in the register of conscripts in 1563. In the 16th century, the town lay within the boundaries of the Livonian land and belonged to the Niwiczka parish (now Niwiski) in the Liw district, the oldest in the area, as it was built before 1480. In 1769 Kotuń was joined to the Żeliszew parish. The town and the areas around it on both sides of the Świdnica River in the 19th century belonged to the landowners of Chłusowicz family. The factors that determined the development of Kotnia were the land parcels of Kotuń, the properties of Adolf, then Felix Chłusowicz and the construction of the Warsaw-Terespolska railway in the 19th century. The construction of the railway and railway station resulted in a systematic inflow of people. At the turn of the 19th and 20th century, the name of the railway station was changed to Broszków. This decision was influenced by the owner of the more than 1500-hectare land estate Broszków - Franciszek Buyno. It was not until 1958 that the original name was restored thanks to the efforts of the Gromadzka Education Commission. The former village of Kotuń was located parallel to the present Wiejska Street, closer to the river. The old road was liquidated in 1938 during land consolidation. The new conditions have caused the extension of Kotnia near the railway station and, as a result, a shift of its center.

To find a cache, answer a few questions:
A - how many letters consisted of the name of the coat of arms of the family that owned the lands of present Kotń in the 19th century?
B - Date of the first mention of Kotnia.
C - Year of joining Kotuń to the Żeliszew parish.
D - number of the day of the month in which the Broszkow ponds were established

The hiding place of the final is here: N 52 ° 09. (C-B + A + D + 633) E 022 ° 04. (C-A-D-796)

Additional Hints (Decrypt)

avfxb - qhml xbemra - ybj - ynetr ebbg

Decryption Key

A|B|C|D|E|F|G|H|I|J|K|L|M
-------------------------
N|O|P|Q|R|S|T|U|V|W|X|Y|Z

(letter above equals below, and vice versa)