|
 W moim kolejnym EarthCache pokażę wam ścianę z setkami małych kryształków granatu.
 My next EarthCache will show you a wall with hundreds of small garnet crystals.
Granaty
Granaty powstają w wysokiej temperaturze i ciśnieniu, charakterystycznych dla skał metamorficznych. W wyniku tych procesów minerały ulegają przemianom, a granaty często stanowią ich efekt. Najczęściej występują w łupkach, granitach i gnejsach, gdzie świadczą o intensywnych przeobrażeniach geologicznych.
Pod względem składu chemicznego granaty należą do kategorii niekrzemianów i mają złożoną strukturę krystaliczną. Różne rodzaje granatów mają różne kolory, które zależą od zawartości różnych pierwiastków. Na przykład almandyna jest zwykle ciemnoczerwona lub fioletowa ze względu na zawartość żelaza i manganu. Grossular może być zielony, czerwony lub żółty w zależności od zawartości chromu lub żelaza. Ta zmienność kolorów granatów fascynuje geologów badających skały i ich skład.
Są również znane ze swojej twardości, co oznacza, że są odporne na zużycie. Ta właściwość jest szczególnie interesująca dla jubilerów, a biżuteria wykonana z granatów jest wysoko ceniona ze względu na swoją estetykę i trwałość. Ponadto granaty wykorzystuje się w przemyśle, na przykład jako materiał ścierny w papierze ściernym lub jako część niektórych specjalnych rodzajów szkła.
Garnets are formed under conditions of high temperature and pressure, which are typical for metamorphic rocks. During the process of metamorphism, the original mineral composition of rocks changes under the influence of these extreme conditions, and garnets are often one of the products of this process. Therefore, garnets are commonly found in rocks such as slate, granite, or gneiss.
As for their chemical composition, garnets belong to the group of Nesosilicates and have a complex crystal structure. Different types of garnets have different colors, which are determined by the content of various elements. For example, almandine is typically dark red or purple due to the presence of iron and manganese. Grossular can be green, red, or yellow depending on the content of chromium or iron. This diversity in garnet colors is fascinating for geologists who study rocks and their composition.
They are also known for their hardness, which means they are resistant to wear. This property makes garnets attractive for use in jewelry, and garnet jewelry is highly valued for its beauty and durability. Additionally, garnets are utilized in industry, such as abrasive material in sandpapers or as a component in some special types of glass.
Skład i właściwości
Granaty to właściwie grupa kamieni szlachetnych o bardzo podobnym składzie, budowie oraz właściwościach fizycznych i chemicznych. Prawdą jest, że najpopularniejszym kolorem granatu jest czerwony, ale granat można spotkać także w odcieniach żółtego (Hessonite), żółto-zielonego (Hydrogrosuralite), zielonego (Tsavorite), pomarańczowego do czerwono-pomarańczowego (Spessartine), czerwono-fioletowego (Rhodolite), ciemnoczerwonego do czarnego (Almadin) i krwistoczerwonego (Pyrop, czeski granat). Pierwiastki chemiczne wapnia, magnezu, żelaza, aluminium i rzadko tytanu powodują odmienną barwę poszczególnych rodzajów granatów.
Granaty mają wyjątkową właściwość. Kolory widoczne w świetle dziennym mogą różnić się od odcieni kolorów w świetle sztucznym. Zjawisko takie nazywa się zmianą koloru i występuje bardzo rzadko. Na uwagę zasługuje także granat gwiaździsty, który po wyszlifowaniu i wypolerowaniu zostaje ozdobiony błyszczącą, jasną gwiazdą, tzw. efekt gwiazdki.
Złoża granatów znajdują się na całym świecie w zależności od konkretnego rodzaju, duża liczba różnych rodzajów granatów występuje w różnych miejscach Afryki, szczególnie w Nigerii, Madagaskarze, Kenii czy Namibii. Również w USA, Rosji czy Włoszech, Niemczech i Czechach w Karkonoszach.
Garnets are actually a group of precious stones with very similar compositions, origins, and physical and chemical properties. It's true that the most common color of garnet is red, but garnet can also be found in shades of yellow (Hessonite), yellow-green (Hydrogrossular), green (Tsavorite), orange to red-orange (Spessartine), red-purple (Rhodolite), dark red to black (Almandine), and blood-red (Pyrope, Czech garnet). The presence of chemical elements such as calcium, magnesium, iron, aluminum, and occasionally titanium causes the different colors of individual garnet types.
Garnets have an exceptional property. The colors you see in natural daylight can differ from the shades under artificial light. This phenomenon is called color change and occurs very rarely. It's also worth mentioning the star garnet, which, after being cut and polished on the surface, displays a shiny light star, known as the asterism effect.
Garnet deposits are found all over the world, depending on the specific type. Large quantities of various garnet types are located in different places in Africa, especially in Nigeria, Madagascar, Kenya, and Namibia. Additionally, they can be found in the USA, Russia, Italy, Germany, and the Czech Republic in the Krkonoše Mountains.
Rodzaje i pochodzenie
- Almandyn: Granat w kolorze czerwonym do fioletowego, często zawierający żelazo i glin.
- Pirop: Granat o barwie od głębokiej czerwieni do fioletu, zawierający dużo magnezu.
- Spessartyn: pomarańczowy granat zawierający glin i mangan.
- Uvarovit: zielony granat o wysokiej zawartości chromu.
- Andradyt: Może być zielony, brązowy lub czarny, zawiera wapń i żelazo.
- Grossular: Czerwony, pomarańczowy, żółty lub zielony granat zawierający wapń i glin.
- Rodolit: Granat w kolorze różowym do czerwonego z niską zawartością żelaza.
Terminu kryształy można używać do opisywania ciał stałych, które mają regularny wzór, podobnie jak klocki Lego, które powtarzają się i łączą w ten sam wzór. Ten wzór nazywany jest siecią krystaliczną. Proces formowania rozpoczyna się od połączenia się małych cząsteczek (jak małych cegiełek) w celu utworzenia małego kryształu. Następnie do tego małego kryształu przyłączają się inne cząsteczki, powodując jego powiększenie. Proces ten jest kontynuowany, aż kryształ osiągnie pożądany rozmiar.
Każdy kryształ ma swój własny, unikalny wzór, który determinuje jego kształt i właściwości. Na przykład niektóre kryształy błyszczą jak diament, a inne mogą być matowe. Różne substancje tworzą różne rodzaje kryształów.
- Almandine: A red to purple garnet that often contains iron and aluminum.
- Pyrope: This garnet is deep red to purple and high in magnesium.
- Spessartine: An orange garnet that contains aluminum and manganese.
- Uvarovite: A green garnet that is high in chromium.
- Andradite: Can be green, brown, or black, and contains calcium and iron.
- Grossular: A red, orange, yellow, or green garnet that contains calcium and aluminum.
- Rhodolite: A pink to red garnet with low iron content.
When we think of crystals, we think of solids that have a regular pattern, like Lego bricks that repeat and fit together in the same pattern. This pattern is known as a crystal lattice. Formation begins when small particles (like small building blocks) join together to form a small crystal. Then other particles attach to that small crystal to make it larger. This continues until the crystal grows to the desired size.
Each crystal has its own unique pattern that determines its shape and properties. For example, some crystals are shiny like diamonds, while others may be dull. Different substances form different types of crystals.
Aby zalogować się jako „Found it”, prześlij mi odpowiedzi na te pytania za pośrednictwem mojego profilu:
1) W jakich warunkach powstają granaty i z czego są zrobione?
2) Przyjrzyj się uważnie kryształom granatu i oszacuj ich średni rozmiar.
3) Z którym z opisanych powyżej rodzajów granatów mamy tu do czynienia? Uzasadnij swoje roszczenie.
4) Zrób na wstępie zdjęcie siebie lub swojego GPS-a z granatami i dołącz je do swojego logu.
For log as "found it" please send me answers for those questions via my profile:
1) Under what conditions do garnets form and what are they made of?
2) Take a closer look at the garnet crystals and estimate their average size.
3) Which of the above-described types of garnets are we encountering here? Justify your statement.
4) Take a picture of yourself or your GPS with garnets on the coordinates and attach the picture to your log.
Zaloguj się od razu po wysłaniu odpowiedzi, jeśli coś pójdzie źle, odezwę się.
Log in as soon as the answers are sent, if there's anything wrong, I'll answer.
Photos by DanielKotmel, 2025. Sources -
Garnets - Geology [online]. Available from https:// rocksminerals.flexiblelearning.
auckland.ac.nz/minerals/garnet.html
Garnet [online]. Available from
https://geology.com/minerals/garnet.shtml
Mineral Garnet [online]. Available from
https://www.britannica.com/science/garnet
 |